Tác giả gốc: Long Ngọc
Nguồn gốc: Wall Street Insights
Sau hơn một tháng bùng nổ xung đột Trung Đông, thị trường chứng khoán Mỹ đã tăng trở lại.
Trong thời gian qua, Phố Wall đang chọn lọc "chặn tiếng ồn".Chỉ số S&P 500 đã tăng gần 10% kể từ ngày 27 tháng 3, trong khi Nasdaq 100 tăng khoảng 12% trong cùng kỳ, thu về mức tăng trong 10 phiên giao dịch liên tiếp——đây là chuỗi tăng dài nhất của chỉ số này kể từ năm 2021.
Quan trọng hơn, S&P 500 đã xóa sạch toàn bộ mức sụt giảm kể từ khi chiến tranh Iran bùng nổ trong phiên giao dịch thứ Hai tuần này.
“Thị trường đã tuyên bố chiến thắng”
Ông Rich Privorotky, Trưởng bộ phận Delta One của bàn giao dịch Goldman Sachs, chỉ ra:“Thị trường dường như đã tự tuyên bố chiến thắng trong ‘cuộc chiến’ với Iran, mặc dù bản thân xung đột này thực sự chưa kết thúc.”
Mặc dù một số người cho rằng Iran chỉ đang chờ thời cơ, Privorotky tỏ ra ngạc nhiên trước cách phản ứng hiện tại của Iran: “Lực lượng Houthi ở khu vực Biển Đỏ không thực hiện bất kỳ hành động leo thang nào, các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái cũng không gia tăng, và thỏa thuận ngừng bắn cũng không bị phá vỡ.” Ông cho rằng, việc tuyên bố chiến thắng bây giờ có thể còn hơi sớm, nhưng thị trường chứng khoán rõ ràng đã cho rằng tình hình đã ổn định.
Nhà chiến lược Chris Hussey của Goldman Sachs thẳng thắn nói: "Đã hơn một tháng kể từ khi chiến tranh Iran bùng nổ, thật khó tin là chỉ số S&P 500 tính đến nay đã tăng 1,6%, điều mà tuần trước là không thể tưởng tượng được. Mặc dù đã trải qua nhiều thăng trầm trên con đường tiến tới hòa bình cuối cùng, nhưng cổ phiếu là công cụ có tính tiên tri, và như chúng tôi đã viết trước đây, thị trường không thể chịu đựng được việc chờ đợi một vấn đề mà họ biết cuối cùng sẽ được giải quyết——động lực này có thể giải thích cho hành vi thị trường ngày hôm nay cũng như lý do giành lại được thành tích xuất sắc."
Logic của thị trường đang thay đổi. Nhà chiến lược đầu tư Mỹ cấp cao của BCA Research, Doug Peta, cho biết:"Thị trường chứng khoán, và thậm chí toàn bộ thị trường tài chính, dường như không còn mấy quan tâm đến tình hình ở eo biển Hormuz nữa."
Trong phiên giao dịch qua đêm, các doanh nghiệp "dẫn đầu" trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo cũng đang nổi lên. Mag 7 tiếp tục thể hiện mạnh mẽ với mức tăng 3%, tích lũy tăng 15% trong 10 phiên giao dịch qua (tăng trong 9 trên 10 phiên).
Nhóm ngành chip là động lực quan trọng thúc đẩy đợt bật tăng này. Dữ liệu của Bloomberg cho thấy, kỳ vọng lợi nhuận nhóm chip đã nhảy vọt khoảng 10% trong ba phiên giao dịch, tác động rõ rệt đến dự báo EPS tổng thể của S&P 500. Dữ liệu từ Goldman Sachs cho thấy, riêng Nvidia và Micron dự kiến sẽ đóng góp hơn 50% vào mức tăng trưởng EPS của S&P 500 trong quý này.
Và đợt bật tăng này không chỉ là câu chuyện của cổ phiếu.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ giảm xuống cùng với giá dầu, giảm đồng loạt khoảng 3 đến 4 điểm cơ bản. Bitcoin vượt mốc 76.000 USD, lập mức cao nhất kể từ khi xung đột bùng nổ. Vàng giao dịch trên mức 4.800 USD, cao nhất kể từ ngày 18 tháng 3. Đồng USD tiếp tục suy yếu, gần như xóa sạch toàn bộ mức tăng kể từ khi chiến tranh bùng nổ.
Thanh khoản thị trường cũng đang trở lại bình thường. Dữ liệu từ Goldman Sachs cho thấy, tính thanh khoản trên sổ lệnh (Top of Book) của các cổ phiếu thành phần S&P 500 đã tăng từ khoảng 3,5 triệu USD ở thời điểm đỉnh điểm bất ổn địa chính trị lên 13,16 triệu USD, tăng 141% so với giá trị trung bình 20 ngày. Tỷ trọng khối lượng giao dịch ETF trong tổng khối lượng giao dịch thị trường cũng giảm từ mức khoảng 50% ở đỉnh xuống còn 29%.
Và một hiện tượng thú vị là, "kịch bản quen thuộc" của Trump dường như đang tái diễn......
Dòng tiền "đuổi theo đà tăng một chiều", phe bán khống buộc phải mua lại
Về đợt bật tăng mạnh mẽ của thị trường chứng khoán Mỹ này, một nhà giao dịch cổ phiếu kỳ cựu nói: "Dòng tiền đang chảy một chiều...... CTA, khách hàng, tất cả mọi người đều đang nắm giữ mức phơi nhiễm rủi ro thấp, và bây giờ đều đang đuổi theo đà tăng."
Đằng sau kiểu "mua vào trong hoảng loạn" này là sự chồng chéo của nhiều lực lượng:
Nhà đầu tư tổ chức dẫn dắt đợt bật tăng. Mark Hackett, Chiến lược gia thị trường trưởng tại Nationwide, chỉ ra rằng sau đợt bán tháo quy mô lớn trước đó, sự chú ý của các tổ chức đã chuyển hướng trở lại các yếu tố cơ bản, và dữ liệu cơ bản là có tính hỗ trợ.
Quỹ CTA mua vào mạnh mẽ, nhưng quỹ dài hạn và quỹ phòng hộ lại bán ra. Theo dữ liệu từ bàn giao dịch Goldman Sachs, quỹ dài hạn (LO) bán ròng nhẹ, quỹ phòng hộ (HF) bán ròng với quy mô lên tới 3%, chủ yếu giảm nắm giữ các nhóm ngành Công nghệ Thông tin, Công nghiệp và Dịch vụ Viễn thông——họ đang "bán lại" cho lực mua vào từ CTA.
Mua lại cổ phiếu bán khống tăng tốc. Rổ bán khống luân chuyển (rolling short basket) của Goldman Sachs xuất hiện ba đợt tăng mạnh, cổ phiếu công nghệ không có lợi nhuận tăng mạnh, các cổ phiếu bị bán khống nhiều nhất gặp phải tình trạng ép buộc mua lại (short squeeze).
Bàn giao dịch Goldman Sachs quy sức mạnh liên tục của "bộ bảy" (Mag 7) vào bốn điểm:Cải thiện bối cảnh địa chính trị thúc đẩy mua lại vị thế phòng hộ chỉ số (Mag 7 chiếm khoảng 33% trọng số S&P 500), giao dịch luân chuyển vốn kể từ Q1 dần lắng xuống, thị trường bố trí sớm cho kỳ vọng mạnh mẽ vào mùa báo cáo tài chính, và các kế hoạch mua lại cổ phiếu liên tục được hỗ trợ.
Mùa báo cáo tài chính tiếp sức, định giá lại cơ bản
Sự chuyển đổi câu chuyện thị trường có dữ liệu hỗ trợ.
Tuần này, các tổ chức tài chính lớn như JPMorgan, Citigroup, Wells Fargo, BlackRock lần lượt công bố báo cáo tài chính quý I. Chris Hussey của Goldman Sachs chỉ ra, ngành ngân hàng thường được coi là thước đo sức khỏe tổng thể của nền kinh tế Mỹ, "báo cáo sáng nay cho thấy, mặc dù có những lo ngại về lạm phát, AI, tín dụng tư nhân và chi tiêu tiêu dùng, tình hình của các hộ gia đình và doanh nghiệp vẫn vững chắc."
Dữ liệu lạm phát cũng cung cấp sự hỗ trợ. PPI tháng 3 tăng 0,5% so với tháng trước, thấp hơn dự kiến. Nhưng Blake Gwinn, chiến lược gia lãi suất tại RBC Capital Markets, cảnh báo, "thị trường ngày càng giải thích dữ liệu PPI thông qua lăng kính truyền dẫn của PCE", và có xu hướng "coi dữ liệu yếu là chỉ số trễ, cho rằng áp lực lạm phát vẫn đang trên đường".
Thị trường chứng khoán "hướng tới tương lai", thị trường dầu mỏ vẫn đang chờ đợi
Đáng chú ý là, có sự phân kỳ rõ rệt giữa thị trường chứng khoán và thị trường dầu mỏ.
Hợp đồng tương lai dầu WTI trong ngày đã giảm xuống dưới mốc 91 USD, dữ liệu từ Polymarket cho thấy, xác suất WTI giảm xuống dưới 90 USD vào cuối tháng đang tăng nhanh. Tác nhân trực tiếp khiến giá dầu giảm là: Phía Iran được cho là đang xem xét tạm dừng một phần xuất khẩu dầu để thúc đẩy đàm phán, và cả hai phía Mỹ-Iran đang thảo luận về vòng đàm phán hòa bình thứ hai.
Dữ liệu thị trường——đường cong kỳ hạn dầu thô (đại diện là hợp đồng tương lai Brent kỳ hạn tháng 12) cho thấy, thị trường dầu thô cho rằng việc giải quyết gián đoạn nguồn cung sẽ mất nhiều thời gian hơn——điếp tục tạo nên sự tương phản với tâm lý lạc quan "nhiệm vụ hoàn thành" của thị trường chứng khoán.
Chris Hussey của Goldman Sachs giải thích điều này: "Cổ phiếu là công cụ có tính tiên tri, thị trường không thể chịu đựng được việc chờ đợi một vấn đề mà họ biết cuối cùng sẽ được giải quyết——động lực này có thể giải thích cho hành vi thị trường ngày hôm nay cũng như lý do giành lại được thành tích xuất sắc."
Sau đợt bật tăng, rủi ro vẫn còn
Mặc dù tâm lý thị trường đã cải thiện rõ rệt, nhiều chiến lược gia vẫn thận trọng với triển vọng phía trước.
Lori Calvasina từ RBC Capital Markets cảnh báo, sự không chắc chắn của chiến tranh và các hiệu ứng dây chuyền của nó, vẫn khiến rủi ro "điều chỉnh theo kiểu hoảng sợ tăng trưởng" treo lơ lửng. Bà viết trong báo cáo khách hàng Chủ nhật: "Nếu câu chuyện cơ bản xung quanh chiến tranh hoặc tác động của nó thay đổi, từ góc độ định giá, thị trường chứng khoán vẫn có không gian để giảm sâu trở lại, thậm chí có thể giảm sâu hơn trước."
Hackett của Nationwide thì nghi ngờ về khả năng S&P 500 có thể vượt qua mức cao kỷ lục lịch sử: "Trước khi đạt được tiến triển thực chất trong đàm phán hòa bình, tôi nghi ngờ liệu chúng ta có thể thực sự vượt qua mức cao lịch sử hay không. Nhưng một khi ngày đó đến, vị thế phòng thủ, nền tảng cơ bản mạnh mẽ và kỳ vọng đã được thiết lập lại, sẽ tạo thành một lực lượng lò xo bị nén lâu nay."
Nhà đầu tư trái phiếu cũng vẫn hoài nghi về tin tức lạm phát được cải thiện. Raghav Datla, chiến lược gia lãi suất thị trường toàn cầu của Citigroup, cho biết: "Trong các báo cáo tương lai, sẽ khó thấy được dữ liệu lạm phát thấp hơn nữa, và không ai có thể dự đoán chính xác con số sẽ là bao nhiêu."
Chiến lược gia kỳ cựu Ed Yardeni thì lạc quan hơn. Trong báo cáo nhà đầu tư Chủ nhật, ông cho biết, tương tự như xung đột Nga-Ukraine, thị trường tài chính đang học cách chung sống với chiến tranh Iran, và ông giữ vững nhận định——S&P 500 đã chạm đáy vào ngày 30 tháng 3.
