Pabrai, người được mệnh danh là "Buffett Ấn Độ", từng nắm giữ cổ phiếu Micron trong sáu năm, nhưng bán ra trước khi giá tăng hơn 15 lần sau hai năm, ước tính mất khoảng hai tỷ USD lợi nhuận. SK Hynix cũng bị bán quá sớm. Gần đây, trong một cuộc phỏng vấn với truyền thông, ông đã tự mình phân tích giao dịch sai lầm đau đớn nhất: "Tôi đã nhiều lần đến thăm Samsung, cũng từng đầu tư vào SK Hynix. Nhưng thật đáng tiếc, tôi đã vi phạm nguyên tắc của chính mình, bán đi công ty đáng lẽ nên nắm giữ mãi mãi."
Bỏ ra gần 5 triệu để mua một bữa trưa với Buffett, nhưng "Buffett Ấn Độ" này lại lỡ mất 2 tỷ USD từ Micron.
Môn đồ của Buffett, nhà đầu tư giá trị nổi tiếng toàn cầu Mohnish Pabrai từng mở vị thế với Micron vào năm 2017, chốt lời vào tháng 9/2023, chỉ thu về khoảng gấp đôi; sau khi chốt lời hai năm, giá cổ phiếu Micron tăng hơn 15 lần, ước tính mất khoảng 2 tỷ USD. Với SK Hynix, ông cũng bán quá sớm.
Ngày 22/6, trong một chương trình phỏng vấn Hàn Quốc có tên "지식인사이드 (Thông tin nội bộ)", ông đã phân tích lại những giao dịch sai lầm đau đớn nhất của mình: Thật đáng tiếc. Tôi đã vi phạm nguyên tắc của chính mình, bán đi những công ty đáng lẽ nên nắm giữ mãi mãi.
Nỗi đau chốt lời: Nắm giữ sáu năm, bán ra ngay trước khi cất cánh
Pabrai mở vị thế với Micron năm 2017, tỷ trọng nắm giữ từng lên tới 77%. Trong cuộc phỏng vấn, khi được hỏi về thị trường chứng khoán Hàn Quốc, Pabrai đã bày tỏ sự hối tiếc của mình.
Mặc dù không đề cập trực tiếp đến các thao tác giao dịch cụ thể với Micron, nhưng Pabrai nói trong chương trình rằng ông đã làm rất nhiều bài tập về nhà - trực tiếp đến Seoul gặp ban lãnh đạo SK Hynix, thăm cấp cao Samsung, và trao đổi sâu với CEO gốc Ấn Độ của Micron. Logic cốt lõi của ông là: thị trường bộ nhớ toàn cầu cuối cùng chỉ còn lại ba công ty - Samsung, SK Hynix, Micron, cấu trúc độc quyền nhóm ổn định, cạnh tranh trở nên hợp lý hơn, và lợi nhuận có thể kỳ vọng.
Ông thậm chí còn hỏi ý kiến Buffett và Munger về việc này. Pabrai nhớ lại: "Munger và Buffett nói với tôi, chúng tôi đã nghiên cứu các nhà đóng chai Coca-Cola trên toàn thế giới, ở 95% khu vực, chỉ cần còn lại hai công ty, đều có thể kiếm được nhiều tiền, chỉ có thiểu số 3%-5% bản chất là kẻ thù của nhau mới đánh nhau đến mức không ai kiếm được đồng nào."
Năm 2023, Samsung tuyên bố mở rộng sản xuất, Pabrai đánh giá logic phía cung bị phá vỡ, lập tức chốt lời.
Nhưng lúc đó, ChatGPT đã ra mắt, nhu cầu bùng nổ về HBM (Bộ nhớ băng thông cao) đang trên đường tới.
Hai năm sau khi chốt lời, giá cổ phiếu Micron tăng hơn 15 lần.
"Lẽ ra tôi không nên bán chúng"
Micron không phải là nỗi tiếc nuối duy nhất của ông.
SK Hynix ông cũng bán quá sớm. Ông trực tiếp nói trong cuộc phỏng vấn: "Tôi đã nhiều lần đến thăm Samsung, và cũng từng có khoản đầu tư vào SK Hynix. Rất tiếc, tôi đã vi phạm quy tắc của chính mình, bán những công ty này vào lúc đáng lẽ nên nắm giữ mãi mãi."
Tuy nhiên, nhận định của ông về bán dẫn Hàn Quốc vẫn rất rõ ràng: "Hoạt động bộ nhớ của SK Hynix và Samsung là một hoạt động được bảo vệ cao độ." Ông giải thích, ngành bộ nhớ từng có tới 20 công ty chém giết lẫn nhau, cạnh tranh hạ giá, cuối cùng đều thua lỗ và rời khỏi cuộc chơi, chỉ còn lại ba công ty. "Người mới tham gia hầu như không thể vào - rào cản bằng sáng chế, đội ngũ kỹ sư dự trữ, độ phức tạp của quy trình, muốn vào phải mất 10 năm, 15 năm thậm chí 20 năm."
Đối với những nhà đầu tư hiện đang nắm giữ bán dẫn Hàn Quốc, lời khuyên của ông rất trực tiếp: "Nếu bạn đã nắm giữ, đừng bán. Bữa tiệc mới chỉ bắt đầu."
Câu nói này, ở một mức độ nào đó, cũng là nói cho chính ông nghe.
Bữa trưa với Buffett, đã mua được gì
Năm 2007, Pabrai trả 650.000 USD (tỷ giá năm đó khoảng 7.6, tương đương khoảng 4.94 triệu nhân dân tệ) để đấu giá giành được cơ hội dùng bữa trưa với Buffett - thấp hơn một phần ba ngân sách tâm lý 2 triệu USD của ông.
Ông nói lúc đó mình chỉ có một mục đích: "Toàn bộ chương trình nghị sự của tôi, là trực tiếp cảm ơn ngài Buffett."
Nhưng bữa trưa vượt xa mong đợi. Ông nói với Buffett rằng, vợ ông thực sự ngưỡng mộ Munger. Buffett ngay lập tức "ứng chiến", tuyên bố sẽ sắp xếp cho họ một bữa trưa với Munger, để họ hiểu rằng ông mới là người bạn đồng hành tốt hơn trong bữa ăn. Hai ngày sau, Pabrai thực sự nhận được email sắp xếp từ trợ lý của Buffett.
"Bữa trưa đó, tôi cho Buffett 15 điểm (thang điểm 10). Một trong những lý do là, ông ấy đã làm được việc."
Mối quan hệ với Munger từ đó được thiết lập, sau đó Pabrai cứ ba bốn tháng lại đưa gia đình đến thăm nhà Munger.
Ba nguyên tắc cốt lõi, 213 câu hỏi trong danh sách kiểm tra
Pabrai có một phương pháp đầu tư sử dụng danh sách kiểm tra lấy cảm hứng từ ngành hàng không - sau một vụ tai nạn máy bay, cơ quan quản lý phân tích nguyên nhân, sửa đổi quy trình; ông so sánh tổn thất đầu tư với một vụ rơi máy bay, mỗi lần thua lỗ đều trở thành một câu hỏi mới trong danh sách kiểm tra.
Hiện danh sách của ông đã có 213 câu hỏi. Ông đúc kết ba điều cốt lõi cho nhà đầu tư phổ thông:
Thứ nhất, không sử dụng đòn bẩy. "Nguyên nhân hàng đầu khiến nhà đầu tư thua lỗ là đòn bẩy - công ty nợ quá cao, hoặc bản thân nhà đầu tư vay tiền mua cổ phiếu." Ông lấy ví dụ về người sáng lập IKEA: kinh doanh 70 năm chưa từng vay một euro nào, "bởi vì chúng tôi không nợ ai tiền, không ai có thể ngăn cản chúng tôi".
Thứ hai, tính bền vững của hào rào bảo vệ. Không chỉ xem có lợi thế cạnh tranh hay không, mà là lợi thế này có thể duy trì bao lâu. Ông lấy ví dụ về Amorepacific: thương hiệu có độ nhận biết, nhưng có nhiều đối thủ cạnh tranh, người tiêu dùng liên tục tìm kiếm sản phẩm tốt hơn, hào rào bảo vệ không vững chắc.
Thứ ba, phẩm chất của ban lãnh đạo. "Họ yêu tiền, hay yêu công việc kinh doanh này? Yêu tiền cũng được, nhưng không được tham tiền."
Đối với đại đa số mọi người, kết luận của ông còn đơn giản hơn - "Hơn 99% nhà đầu tư, cứ mua chỉ số là tốt rồi."
"Mất của cải, chẳng mất gì cả"
Cuối cuộc phỏng vấn, Pabrai nói về mục tiêu tối thượng của mình: vào ngày 11 tháng 6 năm 2054 (ngày ông ước tính bằng AI là ngày mất của mình), quyên góp hết số tiền trong tay một ngày trước khi qua đời. Ông nói, "Tôi thực sự không quan tâm đến tiền, bởi vì của cải vượt quá một mức độ nào đó, đối với bạn đã không còn ý nghĩa thực tế nữa. Tôi đang chơi một trò chơi."
"Mất của cải, chẳng mất gì cả; mất sức khỏe, mất đi một thứ gì đó; mất nhân cách, mất tất cả. Vì vậy, đừng quá lo lắng về của cải, hãy quan tâm một chút đến sức khỏe, và dành toàn bộ tinh lực vào việc xây dựng nhân cách."
