国家金融与发展实验室副主任:人民币稳定币发展模式可“内外结合”

深潮Xuất bản vào 2025-07-11Cập nhật gần nhất vào 2025-07-11

为了更好地实现战略统筹、主动监管、协同推进,应该考虑采取境内离岸与境外离岸人民币稳定币的联动发展模式。

作者:杨涛,国家金融与发展实验室副主任

来源:国家金融与发展实验室

人民币稳定币发展模式可“内外结合”

近日,央行行长潘功胜在2025年陆家嘴论坛发言时指出,区块链和分布式账本等新型技术,推动央行数字货币和稳定币的蓬勃发展,同时对金融监管也提出了巨大的挑战。事实上,随着中国香港的《稳定币条例》即将于8月1日生效,近期关于稳定币的探讨也迎来了前所未有的热度。

通常来看,境外离岸人民币业务是指在境外市场开展以人民币计价结算的金融业务,在政策驱动下呈现以香港为中心,新加坡、伦敦等多点发展的格局。境内离岸人民币业务则体现出“在岸”与“离岸”双重特征,以账户管理为核心运行机制,形成特定条件下的资本自由流动。与之相应,诸多观点认为应该在香港市场试点离岸人民币稳定币,等到条件成熟,然后在国内以自贸试验区为代表的境内离岸市场进行探索。

我们则认为,基于Web3.0世界打造的稳定币已经超越了传统的离岸与在岸范畴,为了更好地实现战略统筹、主动监管、协同推进,应该考虑采取境内离岸与境外离岸人民币稳定币的联动发展模式。究其原因,一是面对美元抵押型稳定币的快速发展,以及各国各地区稳定币监管的快速演进,我国亟需基于金融安全与货币主权视角出发,主动进行稳定币的研究与监管应对,系统考量人民币稳定币的改革试点,而非依靠境外离岸人民币稳定币来被动应对。二是香港人民币离岸市场规模有限,在要求稳定币与法币资产1∶1储备的条件下,可能难以独立支撑人民币稳定币达到规模经济效应。三是对稳定币发行与交易的监管涉及到身份认证、反洗钱等诸多前沿挑战,各国各地区都在积极推动监管创新并寻找应对思路。对此,中央相关部门应该在人民币稳定币监管中发挥主导作用,同时寻求香港监管部门的协调配合。

我们看到,上海自贸试验区自2013年9月29日成立以来,已经基本建立了与国际经贸规则相衔接的制度体系。同时,中央金融管理部门正在全力支持上海国际金融中心建设迈向更高能级,央行也宣布包括在上海临港新片区开展离岸贸易金融服务综合改革试点等八项措施。因此,可以考虑在上海自贸试验区与香港同步推动相关人民币稳定币的创新探索工作。

就境内离岸人民币稳定币(CNY Coin,CNYC)来看,模式之一是可以由清算组织、大型商业银行、头部支付机构、知名投资机构等共同在上海自贸区发起成立一家人民币稳定币发行机构,探索设置人民币稳定币的链上发行与运营机制,并且面向部分授权机构(如数字人民币运营机构,因其积累了相对丰富的创新经验)形成人民币稳定币批发市场,由授权机构面向合格企业或个人兑换人民币稳定币,构建人民币稳定币零售市场。

模式之二则是可依托部分数字人民币运营机构在上海自贸区的分支机构,直接于链上铸造和运营人民币稳定币,并且在兑付给特定的合格经济主体时,充分履行合规落实责任。当然,如果以银行作为稳定币发行主体,那么一方面,境外银行或相关组织探索的代币化存款虽具有稳定币的类似特征,但与真正的稳定币机制仍存在差异。另一方面,为了应对脱媒挑战的部分境外银行,也开始研究或尝试设立科技子公司或联合设立相关法人主体,来探索发行法币稳定币以增加对客户的生态吸引力、抵御加密行业的冲击。所以,此模式下的人民币稳定币探索仍需厘清具体路径与重点。

必须注意的是,无论哪种模式都需同步实现几方面要求。一是人民币稳定币需设置充足的资产储备,除了人民币现金、短期国债等高流动性资产之外,可设置一定比例的数字人民币储备,从而实现与央行CBDC改革试点的协同推进。二是要求人民币稳定币发行主体建立完善的风险识别、资产隔离与托管、内部控制等合规运营机制,面向直接客户履行相关合规义务,也要努力与各方合作推动人民币稳定币的应用场景拓展,有效配合自贸区改革重点。三是充分借鉴上海自贸区FT账户的“电子围网”特点,通过技术标准与智能合约的创新设计,使得在试点期持有和使用人民币稳定币的主体,尽可能限于特定的合格机构、企业或自然人。

同时,就境外离岸人民币稳定币(CNH Coin,CNHC)来看,在模式一之下可以推动由境内外机构在香港共同发起一家人民币稳定币发行机构,或者在模式二之下允许境内部分授权银行或支付机构依托其注册在香港的法人机构,铸造和发行境外离岸人民币稳定币,且需符合香港地区的相关法律规定。由此可形成境内外的双重人民币稳定币体系,同时借鉴现有内地与香港间的跨境支付与资金流动制度安排,探索CNYC与CNHC的交换与互通机制。其中CNYC在短期内主要用于补充和增进跨境贸易与商务活动的支付结算效率,CNHC则旨在进一步强化香港在人民币国际化中的地位,并且可合规用于链上金融活动和大宗商品等的交易结算,尤其是可积极探索支持基于人民币资产的RWA(Real-World Assets),从而共同致力于提升人民币及人民币资产的全球影响力。

还需注意的是,境内外监管部门与人民币稳定币发行机构应该通力合作,持续推动智能化技术创新,有效识别区块链生态系统中的人民币稳定币二级市场活动,尤其对于境内非合格主体持有人民币稳定币的情况进行监测,防范非法资金流动与防止用于非法活动。

当然,正如国际清算银行(BIS)指出的,稳定币在单一性(singleness)、弹性(elasticity)和完整性(integrity)三大关键标准上仍存在缺陷,人民币稳定币的改革探索仍需严控风险、循序渐进、规模适度,同时应尽快推动相关的法律法规制定,从而在全球稳定币法律博弈中强化话语权。着眼未来,亦可借鉴BIS提出的、依托统一账本(Unified Ledger)建设的“金融互联网”(Finternet),同步推动数字人民币、银行代币化存款与稳定币等的协同发展、互补共赢。

Nội dung Liên quan

Kim loại quý giảm theo, vàng đang gửi tín hiệu gì đến thị trường?

Tóm tắt: Trong tháng 6, giá vàng và bạc cùng chịu áp lực giảm, diễn biến trái ngược với kịch bản thông thường khi tài sản rủi ro (như cổ phiếu Hàn Quốc) cũng lao dốc. Tín hiệu cốt lõi không nằm ở sự sụt giảm của thị trường chứng khoán Hàn Quốc, mà ở việc vàng không thể phát huy vai trò trú ẩn truyền thống. Nguyên nhân chính được cho là sự chuyển hướng cứng rắn hơn trong chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) dưới thời tân Chủ tịch Kevin Warsh, khiến kỳ vọng lãi suất được điều chỉnh tăng cao hơn. Lãi suất thực tăng lên làm tăng chi phí cơ hội của việc nắm giữ các tài sản không sinh lãi như vàng và bạc, đồng thời cũng gây áp lực định giá lại đối với các cổ phiếu công nghệ định giá cao. Sự sụt giảm của thị trường Hàn Quốc chỉ là một ví dụ điển hình về việc các giao dịch tập trung (như vào AI và bán dẫn) bị ảnh hưởng bởi cùng một áp lực vĩ mô này. Vàng hiện đang thử nghiệm mức hỗ trợ quan trọng quanh 4000 USD/ounce. Nếu mức này bị phá vỡ, áp lực bán do thanh khoản và quản lý rủi ro có thể gia tăng trong ngắn hạn. Mặc dù các yếu tố hỗ trợ dài hạn cho vàng (như nhu cầu trú ẩn, mua vào của ngân hàng trung ương) vẫn tồn tại, nhưng trong ngắn hạn, áp lực từ lãi suất và đồng USD mạnh hơn đang chiếm ưu thế. Diễn biến thị trường lần này nhắc nhở rằng các loại tài sản khác nhau có thể cùng chịu rủi ro trước một biến số vĩ mô chung. Triển vọng tiếp theo của kim loại quý sẽ phụ thuộc vào áp lực lãi suất và đồng USD kéo dài bao lâu, cũng như liệu các nhu cầu cơ bản dài hạn có đủ mạnh để bù đắp hay không.

marsbit4 phút trước

Kim loại quý giảm theo, vàng đang gửi tín hiệu gì đến thị trường?

marsbit4 phút trước

Cổ phiếu chip dẫn đầu đà lao dốc tại Mỹ, giao dịch AI đang bị 'song sát' bởi lãi suất và tỷ suất lợi nhuận?

Ngày 23/6, thị trường chứng khoán Mỹ chứng kiến đợt bán tháo mạnh đối với các cổ phiếu công nghệ và chuỗi cung ứng AI, với Nasdaq giảm 2,2% và S&P 500 giảm 1,4%. Áp lực bán tập trung vào mảng phần cứng AI - lĩnh vực giao dịch sôi động nhất năm qua - do hai nguyên nhân chính: kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) tăng lãi suất trở lại và câu hỏi về thời điểm chi tiêu vốn AI khổng lồ của các nhà cung cấp điện toán đám mây chuyển hóa thành lợi nhuận rõ rệt. Cổ phiếu chip và bộ nhớ chịu tác động trực tiếp. NVIDIA giảm khoảng 4%, vốn hóa xuống dưới 5 nghìn tỷ USD. Micron lao dốc 13,2%, Qualcomm giảm khoảng 8%. Thị trường Hàn Quốc cũng đồng loạt đi xuống, với SK Hynix và Samsung Electronics giảm hai con số. Thứ tự bán tháo bắt đầu từ phần cứng AI cho thấy nhà đầu tư đang rút khỏi các tài sản tăng trưởng cao, định giá đắt đỏ nhất khi môi trường vĩ mô thay đổi. Về mặt chính sách, dự báo Fed có thể tăng lãi suất 75 điểm cơ bản trong năm 2026 đang gây áp lực lên các cổ phiếu công nghệ định giá dựa trên dòng tiền tương lai xa. Đồng thời, nhà đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi khắt khe hơn về khả năng sinh lời từ khoản chi tiêu khổng lồ cho AI của các gã khổng lồ công nghệ như Alphabet, Amazon, Meta. Liệu doanh thu từ AI có đủ bù đắp chi phí? Tuy nhiên, đợt điều chỉnh này được xem là sự chốt lời tập trung sau một đợt tăng mạnh hơn là dấu hiệu vỡ bong bóng. Nhu cầu phần cứng AI cơ bản vẫn vững. Hai yếu tố then chốt cần theo dõi là báo cáo tài chính sắp tới của Micron để đánh giá sức mạnh nhu cầu, và dữ liệu lạm phát sẽ quyết định lộ trình chính sách của Fed. Thị trường đang trong giai đoạn phân kỳ: đây chỉ là đợt điều chỉnh bình thường hay bắt đầu chuyển hướng từ "chỉ mua kỳ vọng tăng trưởng" sang "bắt buộc phải thấy lợi nhuận".

marsbit1 giờ trước

Cổ phiếu chip dẫn đầu đà lao dốc tại Mỹ, giao dịch AI đang bị 'song sát' bởi lãi suất và tỷ suất lợi nhuận?

marsbit1 giờ trước

OpenAI công bố nghiên cứu: Làm thế nào để huấn luyện một AI 'không trở nên xấu xa dưới áp lực'?

OpenAI vừa công bố một bài nghiên cứu mới, khám phá cách huấn luyện AI để duy trì hành vi an toàn và hữu ích ngay cả dưới áp lực hoặc trong các tình huống mới chưa từng gặp. Thay vì chỉ dựa vào một danh sách cấm, nghiên cứu đề xuất đào tạo các mô hình sở hữu những "đặc tính có lợi" cốt lõi, như tính trung thực, thận trọng, khả năng tự nhận thức và sẵn sàng được sửa chữa. Bài báo sử dụng học tăng cường (RL) theo một hướng mới: không chỉ tối ưu hóa để hoàn thành nhiệm vụ, mà còn để củng cố các đặc tính này trên một bộ dữ liệu đa lĩnh vực. Kết quả thử nghiệm cho thấy, chỉ cần thay thế 5% dữ liệu RL tiêu chuẩn bằng dữ liệu huấn luyện "đặc tính có lợi", mô hình đã cải thiện đáng kể trong nhiều bài kiểm tra về an toàn và sự phù hợp, không chỉ trong lĩnh vực được đào tạo mà còn cả ở các lĩnh vực khác. Điều này cho thấy sự di chuyển tích cực của hành vi giữa các lĩnh vực. Hơn nữa, các mô hình được đào tạo theo cách này cũng thể hiện khả năng "duy trì sự phù hợp" tốt hơn khi đối mặt với các lời nhắc ác ý hoặc thậm chí khi được tinh chỉnh thêm theo hướng có hại. Chúng ít bị suy giảm hành vi hơn và sự suy giảm ít lan rộng sang các nhiệm vụ không liên quan. Nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc định hình các hành vi AI một cách chủ động và vững chắc từ gốc, thay vì chỉ sửa chữa lỗi sau này, đặc biệt khi AI ngày càng tham gia vào các nhiệm vụ phức tạp và rủi ro cao.

marsbit1 giờ trước

OpenAI công bố nghiên cứu: Làm thế nào để huấn luyện một AI 'không trở nên xấu xa dưới áp lực'?

marsbit1 giờ trước

Mark Zuckerberg tiến vào thị trường dự đoán

Meta, công ty công nghệ truyền thông xã hội lớn nhất thế giới, đang chính thức bước vào thị trường dự đoán. Giám đốc điều hành Mark Zuckerberg đã chỉ đạo một nhóm nhỏ phát triển một ứng dụng điện thoại thông minh có tên "Arena" để cạnh tranh với Polymarket và Kalshi. Ứng dụng đang trong giai đoạn thử nghiệm ban đầu, hoạt động như một sản phẩm độc lập, không tích hợp sâu với Facebook hay Instagram. Người dùng ban đầu sẽ dự đoán kết quả các sự kiện chính trị, thể thao, giải trí... để tích lũy điểm, xếp hạng và thành tích, thay vì sử dụng tiền thật. Mô hình này tương tự ứng dụng Forecast đã đóng cửa năm 2022 của Meta. Tuy nhiên, công ty không loại trừ khả năng giới thiệu cá cược bằng tiền thật trong tương lai. Meta kỳ vọng tận dụng cơ sở người dùng hơn 3,56 tỷ người hoạt động hàng ngày để thúc đẩy tăng trưởng cho Arena. Động thái này diễn ra khi ngành thị trường dự đoán đang bùng nổ, với khối lượng giao dịch trực tuyến của Polymarket và Kalshi đã vượt 1300 tỷ USD vào năm 2026. Nền tảng này có tiềm năng doanh thu lớn từ phí giao dịch và dữ liệu người dùng giá trị cho hệ thống quảng cáo. Chiến lược của Zuckerberg là "theo chân người dùng", sao chép các xu hướng mới nổi như đã từng làm với Stories và Reels. Arena cũng là một phần trong nỗ lực phát triển nhiều ứng dụng độc lập để thử nghiệm các hành vi xã hội mới. Tuy nhiên, thách thức lớn là rào cản pháp lý, khi các cơ quan quản lý như CFTC đang siết chặt kiểm soát, và các nền tảng hiện có phải đối mặt với kiện tụng. Dù phiên bản dùng điểm ban đầu có thể giảm thiểu rủi ro, việc chuyển đổi sang tiền thật về lâu dài vẫn sẽ phải đối mặt với thách thức về quy định cá cược và bảo vệ người tiêu dùng ở nhiều khu vực. Ngoài ra, tỷ lệ chuyển đổi và giữ chân người dùng cho các ứng dụng độc lập trước đây của Meta vẫn là một vấn đề.

Foresight News1 giờ trước

Mark Zuckerberg tiến vào thị trường dự đoán

Foresight News1 giờ trước

Thị trường chứng khoán bán dẫn phục hồi: Liệu đã kết thúc điều chỉnh kỹ thuật hay là đảo chiều xu hướng?

Tóm tắt: Thị trường chứng khoán bán dẫn đang trải qua đợt phục hồi sau cú bán tháo mạnh vào ngày 23/6, khi chỉ số Kospi của Hàn Quốc giảm ~10% và cổ phiếu Samsung Electronics, SK Hynix mất hơn 12%. Sự phục hồi ngày hôm sau được thúc đẩy một phần bởi kỳ vọng về cổ tức từ Samsung, nhưng chủ yếu được coi là điều chỉnh kỹ thuật sau khi giảm quá mức. Trọng tâm của biến động này là giai đoạn định giá mới đối với cổ phiếu bán dẫn, đặc biệt là chuỗi cung ứng liên quan đến AI. HBM (Bộ nhớ băng thông cao) - linh kiện quan trọng cho GPU và máy chủ AI - là biến số cốt lõi, đem lại sức mạnh định giá hiếm có cho các nhà sản xuất như Micron, Samsung và SK Hynix. Báo cáo tài chính sắp tới của Micron (ngày 24/6) được xem là điểm kiểm tra thực tế quan trọng. Thị trường không chỉ tìm kiếm kết quả mạnh mẽ mà còn muốn thấy bằng chứng rằng quyền định giá HBM vẫn được duy trì, tầm nhìn đơn hàng vẫn rõ ràng và hướng dẫn tương lai vẫn lạc quan. Điều này sẽ xác định liệu đợt phục hồi hiện tại chỉ là một sự điều chỉnh kỹ thuật hay đánh dấu sự tiếp tục của xu hướng tăng dài hạn. Rủi ro chính hiện nay không phải là nhu cầu AI biến mất, mà là định giá cao khiến thị trường trở nên khắt khe hơn. Bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy tốc độ tăng trưởng đang đạt đỉnh hoặc nguồn cung HBM có thể cải thiện vào năm 2027 đều có thể gây áp lực lên định giá. Do đó, sự phục hồi của cổ phiếu bán dẫn châu Á vẫn cần được xác nhận bởi các chỉ số cơ bản vững chắc từ các báo cáo tài chính sắp tới.

marsbit1 giờ trước

Thị trường chứng khoán bán dẫn phục hồi: Liệu đã kết thúc điều chỉnh kỹ thuật hay là đảo chiều xu hướng?

marsbit1 giờ trước

Giao dịch

Giao ngay
Hợp đồng Tương lai
活动图片