Khi chủ tọa cuộc họp FOMC lần đầu tiên vào ngày 16-17/6, chủ tịch Fed mới Kevin Warsh đã lựa chọn đưa ra ít định hướng về lãi suất hơn. Fed giữ nguyên lãi suất quỹ liên bang mục tiêu trong khoảng 3,50%-3,75%, nhưng tuyên bố sau cuộc họp đã xóa bỏ một phần hướng dẫn dự báo về lộ trình lãi suất trong tương lai, và bản thân Warsh cũng không nộp dự báo điểm (dot plot). Đối với thị trường trái phiếu, đây không phải là một điều chỉnh đơn thuần về mặt ngôn từ. Trong hơn một thập kỷ qua, hướng dẫn dự báo và biểu đồ điểm luôn là những cột mốc quan trọng để các nhà giao dịch đánh giá xu hướng lãi suất. Khi những cột mốc này giảm đi, nhà đầu tư có thể cần phải đòi hỏi mức lợi suất cao hơn để bù đắp cho rủi ro đánh giá chính sách.
Tân chủ tịch không nộp "điểm", Fed trả lời ít hơn cho thị trường
Theo trang web chính thức của Fed, Warsh tuyên thệ nhậm chức Chủ tịch và Ủy viên Hội đồng Thống đốc Fed vào ngày 22 tháng 5 năm 2026, và FOMC đã nhất trí bầu ông làm Chủ tịch trong cùng ngày. Chưa đầy một tháng sau, ông đã thay đổi cách thức truyền thông của Fed trong cuộc họp đầu tiên.
Biểu đồ điểm là tổng hợp dự báo của các quan chức Fed về mức lãi suất chính sách trong tương lai, mỗi điểm đại diện cho nhận định của một quan chức. Nó không phải là một cam kết, nhưng từ lâu đã được thị trường xem như một cửa sổ để quan sát xu hướng nội bộ của FOMC. "Điểm" của Chủ tịch đặc biệt được chú ý vì nó giúp nhà đầu tư đánh giá khoảng cách giữa dự báo của Ủy ban và phản ứng chính sách thực tế.
Lần này, Warsh lựa chọn không nộp dự báo biểu đồ điểm của riêng mình. Trong số 18 quan chức khác nộp dự báo, có 9 người dự đoán sẽ tăng lãi suất ít nhất một lần vào năm 2026. Xét theo khẩu độ này, bản thân dự báo không mang tính diều hâu. Ở cấp độ tuyên bố giảm gợi ý về lộ trình, còn ở cấp độ dự báo lại cho thấy rủi ro lãi suất và lạm phát vẫn còn, thị trường đang phải đối mặt với một sự kết hợp khó giải mã hơn: Fed không muốn tiếp tục "dẫn đường" một cách rõ ràng, nhưng dự báo của các quan chức lại nhắc nhở rằng chính sách chưa chắc sẽ chuyển hướng nới lỏng nhanh như thị trường kỳ vọng.
Warsh thừa nhận tại cuộc họp báo rằng những thay đổi này "là rất nhiều đối với thị trường". Ông đồng thời thành lập một nhóm nhiệm vụ để xem xét lại các sắp xếp về truyền thông, dự báo kinh tế, họp báo... của Fed. Việc có tiếp tục giảm số cuộc họp báo hay làm suy yếu hơn nữa biểu đồ điểm hiện vẫn chưa được quyết định.
Thị trường trái phiếu lo ngại, sự không chắc chắn sẽ đổi lấy lợi suất cao hơn
Mối lo ngại trực tiếp của nhà đầu tư trái phiếu là biến động thị trường có thể tăng lên, và vốn dài hạn sẽ yêu cầu lợi suất cao hơn để bù đắp. Đối với nhà đầu tư phổ thông, logic không phức tạp: nếu Fed đưa ra ít gợi ý về lãi suất tương lai, người mua trái phiếu dài hạn sẽ phải chịu nhiều rủi ro đánh giá sai chính sách hơn. Một khi lợi suất tăng lên, áp lực sẽ lan truyền đến chi phí vay của chính phủ, doanh nghiệp và người dân Mỹ.
Theo Reuters, sau cuộc họp ngày 17/6, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 2 năm đã tăng lên khoảng 4,207%, mức cao nhất kể từ tháng 2/2025. Vào ngày 23/6, lợi suất kỳ hạn 2 năm có lúc chạm mức khoảng 4,236%, gần mức cao nhất trong 16 tháng. Lợi suất đầu ngắn nhạy cảm hơn với kỳ vọng chính sách của Fed, phản ứng này cho thấy thị trường đang tiêu hóa cách thức truyền thông về lãi suất bất định hơn.
Trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm cũng bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố. Thời gian gần đây, giá dầu, tình hình Trung Đông, kỳ vọng lạm phát và áp lực cung ứng tài chính đều đang tác động đến lợi suất đầu dài, không thể đơn giản quy việc tăng lên cho cải cách truyền thông của Warsh. Tuy nhiên, việc Fed giảm định hướng thực sự khiến mỗi dữ liệu lạm phát, việc làm và phát biểu của quan chức dễ bị diễn giải phóng đại hơn.
Lo ngại của các nhà đầu tư tổ chức như JPMorgan Asset Management, Pimco, BNP Paribas tập trung vào một điểm: nếu Fed giảm độ rõ ràng trong truyền thông, thị trường sẽ lấp đầy khoảng trống bằng nhiều phỏng đoán hơn. Tiffany Wilding của Pimco dự đoán, truyền thông của Fed trong tương lai có thể mơ hồ hơn, số cuộc họp báo cũng có thể giảm, và rủi ro sự kiện sẽ tăng theo.
Warsh muốn phá vỡ "phòng vang", một số nhà đầu tư lại chào đón biến động
Việc Warsh làm suy yếu hướng dẫn dự báo không phải là quyết định tạm thời. Ông từ lâu đã chỉ trích biểu đồ điểm và hướng dẫn dự báo sẽ trói buộc Fed vào chính dự báo của mình, và cũng khiến giá thị trường biến động quá mức xoay quanh gợi ý của ngân hàng trung ương, thay vì phản ánh nhận định độc lập của nhà đầu tư về nền kinh tế và lạm phát.
Mối lo ngại của ông nằm ở chỗ, giữa Fed và thị trường hình thành một "phòng vang". Fed đưa ra lộ trình, nhà đầu tư giao dịch xoay quanh lộ trình đó, điều kiện tài chính thay đổi theo, và đến lượt nó lại ảnh hưởng đến nhận định của Fed. Thời gian trôi qua, thị trường quan tâm không phải bản thân nền kinh tế, mà là Fed sẽ nói gì tiếp theo.
Một số nhà đầu tư đồng tình với cách suy nghĩ này. Các nhân sự từ Capital Group và BlackRock cho rằng, việc giảm bớt tính chắc chắn chưa hẳn là điều xấu. Nếu thị trường không thể dễ dàng đặt cược rằng Fed sẽ trải thảm đỏ sẵn, đòn bẩy và đầu cơ có thể thu hẹp, và điều kiện tài chính cũng sẽ thắt chặt hơn một chút. Trong bối cảnh lạm phát vẫn còn rủi ro tăng, điều này trái lại có thể giúp truyền tải chính sách.
Cách nhìn của các quỹ phòng hộ vĩ mô còn trực tiếp hơn. Biến động tăng lên, cơ hội giao dịch cũng sẽ tăng lên. Trong nhiều năm qua, hướng dẫn dự báo và biểu đồ điểm đã làm giảm bất ngờ chính sách, khiến một số giao dịch trở nên quá đông. Nếu Fed trong thời đại của Warsh sẵn sàng giữ lại không gian cho những bất ngờ hơn, giao dịch lãi suất, ngoại hối và đường cong lợi suất đều sẽ trở nên sôi động trở lại.
Công cụ thời kỳ khủng hoảng, được xem xét lại trong thời đại lãi suất cao
Hướng dẫn dự báo và biểu đồ điểm ban đầu là một phần của công cụ chính sách tiền tệ hậu khủng hoảng. Năm 2012, thời kỳ Bernanke đã giới thiệu biểu đồ điểm, khi đó Mỹ đang ở trong môi trường lãi suất gần bằng 0 trong thời gian dài, Fed cần thông qua truyền thông để hạ lãi suất dài hạn, nói với thị trường rằng lãi suất thấp sẽ duy trì lâu hơn, từ đó kích thích tín dụng và đầu tư.
Môi trường ngày nay đã khác. Lãi suất chính sách vẫn trong khoảng 3,50%-3,75%, áp lực lạm phát chưa hoàn toàn biến mất, giá năng lượng và xung đột địa chính trị lại có thể đẩy kỳ vọng lạm phát lên cao. Trong bối cảnh này, tiếp tục cung cấp quá nhiều gợi ý về lộ trình lãi suất cho thị trường dễ bị chỉ trích là khuyến khích nhà đầu tư đặt cược sớm vào sự chuyển hướng chính sách, làm suy yếu nỗ lực chống lạm phát.
Tranh cãi cũng nằm ở đây. Tính minh bạch từng được coi là bước tiến quan trọng của ngân hàng trung ương hiện đại, nó có thể làm giảm hiểu lầm và hoảng loạn. Nhưng khi tính minh bạch biến thành sự phụ thuộc máy móc của thị trường vào lộ trình của ngân hàng trung ương, không gian để Fed giữ lại tính linh hoạt chính sách cũng sẽ trở nên nhỏ hơn.
Hiện tại, Fed chưa hủy bỏ biểu đồ điểm, cũng chưa tuyên bố cắt giảm các cuộc họp báo. Điều thực sự ảnh hưởng đến thị trường trái phiếu là nhóm nhiệm vụ sẽ đẩy cải cách này đến mức độ nào. Nếu chỉ là giảm gợi ý về lộ trình trong tuyên bố, thị trường có thể dần thích nghi; nếu Chủ tịch lâu dài không nộp biểu đồ điểm, thậm chí tiếp tục giảm tài liệu dự báo và họp báo, thị trường trái phiếu sẽ phải đối mặt với một Fed có ít cột mốc chỉ đường hơn.
Đối với Warsh, đây là một bước để thị trường giảm sự phụ thuộc vào gợi ý của Fed. Đối với nhà đầu tư trái phiếu Mỹ, mỗi dữ liệu và phát biểu trong tương lai có thể sẽ trở nên khó giao dịch hơn, và cũng dễ phản ánh hơn vào chi phí vay mượn.
