Bản gốc | Odaily Planet Daily (@OdailyChina)
Tác giả | Golem (@web3_golem)

Gần đây, Nhà Trắng Mỹ lại vướng vào một vụ bê bối giao dịch nội gián.
Một nhân viên Nhà Trắng đã kiếm lời hàng chục nghìn USD trên thị trường dự đoán nhờ thông tin nội bộ. Thân phận thực sự của nhân vật nội gián này chỉ là một kỹ thuật viên lâu năm phụ trách máy nhắc từ trong các bài phát biểu của ông Trump. Nhân viên này hiện đã bị đình chỉ công tác và tạm ngừng trả lương.
Kỹ thuật viên nhắc từ này đã trở thành nhân vật nội gián thứ ba được cơ quan tư pháp Mỹ công bố, sau một binh sĩ đặc công tham gia chiến dịch bắt giữ Maduro và một kỹ sư an ninh của Google, những người đã thu lợi lớn trên thị trường dự đoán bằng thông tin nội bộ.(Bài đọc liên quan: «Trải qua 4 tháng, Polymarket đã giúp Trump bắt được kẻ rò rỉ hành động quân sự, nhưng cái giá phải trả là...» «Xem đáp án trước rồi mới nộp bài? Kỹ sư Google sa lầy vào vụ giao dịch nội gián trên Polymarket»)
Bị Kalshi tố cáo chủ động, tài khoản bị đóng băng, nhưng cuối cùng không phải chịu trách nhiệm hình sự
Nhân vật chính tên là Gabriel Perez, người từ năm 2016 đến nay vẫn phụ trách vận hành máy nhắc từ trong các bài phát biểu của Trump. Hành trình Perez có được công việc này cũng khá kịch tính. Năm 2016, đội vận động tranh cử của Trump cần gấp một kỹ thuật viên vận hành máy nhắc từ, vì vậy họ đã tìm kiếm trên Google từ khóa "máy nhắc từ" và tìm thấy công ty của Perez. Perez cứ thế được nhóm của Trump tuyển dụng.

Gabriel Perez
Mặc dù Perez được tuyển dụng một cách tình cờ, nhưng trong 10 năm qua, anh ta dần trở thành một trong những trợ lý thân cận nhất của Trump. Tờ Politico của Mỹ thậm chí còn cho rằng "Perez đã trở thành người duy nhất được Trump tin tưởng", anh ta thường xuyên nhận được những chỉnh sửa cuối cùng từ chính Trump cho các bài phát biểu công khai.
Do đó, Perez trở thành một trong số ít người có thể nhận được bản thảo bài phát biểu đầy đủ của Trump trước, và gần như có quyền quyết định cuối cùng đối với tất cả các bài phát biểu đã được chuẩn bị của Trump. Quyền lực này không hề nhỏ. Chức vụ chính thức của Perez tại Nhà Trắng là Trợ lý Phó Tổng thống kiêm Cố vấn Kỹ thuật, với mức lương hàng năm là 175.000 USD, chỉ thấp hơn 20.000 USD so với các nhân viên cấp cao như Chánh Văn phòng Susie Wiles và Thư ký Báo chí Caroline Levitt.
Mức đãi ngộ lương bổng như vậy ở Mỹ đã thuộc nhóm thu nhập cao, nhưng lòng tham của Perez vẫn chưa thỏa mãn.
Khi thị trường dự đoán trở nên phổ biến, vô số người chơi bắt đầu đặt cược vào việc Trump sẽ "đề cập" đến những từ cụ thể nào trong một bài phát biểu nào đó, Perez phát hiện ra rằng "đặc quyền" mình nắm giữ còn có thể mang lại cho bản thân nhiều của cải hơn.
Các nhà điều tra của CFTC phát hiện, Perez đã đặt cược vào hơn chục bài phát biểu của Trump trong khoảng thời gian ba tháng, tổng lợi nhuận thu về vượt quá 100.000 USD. Trong đó bao gồm bài phát biểu vào giờ vàng của Trump vào tháng 12 năm ngoái, bài phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ vào tháng 1 năm nay, Thông điệp Liên bang vào tháng 2 và bài phát biểu của Trump tại lễ trao Huân chương Danh dự vào tháng 3.
Lương hàng năm theo luật định của Tổng thống Mỹ là 400.000 USD, cộng thêm các khoản phụ cấp, tổng thống có thể nhận được khoảng 569.000 USD mỗi năm. Nếu Perez không bị bắt, với tốc độ kiếm 100.000 USD trong 3 tháng của anh ta, dù quyền lực không bằng tổng thống, nhưng thu nhập hàng năm sẽ vượt quá lương của tổng thống.
Tuy nhiên, ngay cả khi biết trước nội dung bài phát biểu, Perez cũng không thể lần nào cũng dự đoán thành công Trump sẽ đề cập đến những từ nào trong bài phát biểu, bởi vì Trump thường xuyên rời khỏi bản thảo và "ứng khẩu". Khi Trump bỏ qua một từ mà Perez đã đặt cược trong bài phát biểu, anh ta sẽ lập tức bán ra để cắt lỗ. Trump cũng thừa nhận trong bài phát biểu tại Câu lạc bộ Kinh tế Detroit vào tháng 1 rằng, bản thân có 80% thời gian không nhìn vào máy nhắc từ.
Giống như số phận của người lính đặc công và kỹ sư an ninh Google, việc Perez bị phát hiện cũng bắt nguồn từ việc tố cáo chủ động của nền tảng thị trường dự đoán. Perez thường sử dụng Kalshi để thực hiện giao dịch nội gián. Bắt đầu từ tháng 3 năm nay, hệ thống giám sát của Kalshi phát hiện một số giao dịch bất thường liên quan đến việc đề cập các từ cụ thể trong bài phát biểu của Trump, và từ đó đã chú ý đến Perez.
Sau khi kết thúc điều tra nội bộ, Kalshi nhanh chóng đóng băng hơn 90.000 USD trong tài khoản của Perez và chuyển giao cho Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Hoa Kỳ (CFTC). Sau khi biết chuyện, Trump nhận xét rằng "đây là điều đáng khinh", và tự mình quyết định cho Perez tạm đình chỉ công tác, đồng thời không trả lương trong thời gian đình chỉ.
Cuối cùng, vì lòng tham, Perez vừa mất vợ vừa mất quân, không chỉ không lấy lại được lợi nhuận trên thị trường dự đoán mà công việc cũ cũng không giữ được. Nhưng so với người lính đặc công và kỹ sư an ninh Google, Perez lại là người may mắn, bởi vì cơ quan tư pháp Mỹ đã không truy tố anh ta về mặt hình sự, Perez không phải ngồi tù.
Trong quá trình điều tra, CFTC đã thông báo cho công tố liên bang Manhattan, nhưng công tố viên đã từ chối mở cuộc điều tra hình sự. Theo nguồn tin thạo tin, các nhà quản lý của CFTC đã bày tỏ sẵn sàng đạt được thỏa thuận hòa giải với Perez, và đã thảo luận với anh ta về các điều khoản liên quan. Kết quả là yêu cầu Perez hoàn trả lợi nhuận, và sau đó ngừng thực hiện các giao dịch tương tự.
Perez chỉ là khởi đầu cho việc thanh trừng những kẻ nội gián trên thị trường "đề cập"
Lý do Perez không phải ngồi tù là vì công tố viên cho rằng Perez không cấu thành tội hình sự, vừa không tiết lộ trước thông tin quan trọng của chính phủ, cũng không gây nguy hại cho an ninh quốc gia. Như Trump đã nói "điều này chỉ đáng khinh", làm hỏng hình ảnh liêm chính của công chức chính phủ.
Vào tháng 3 năm nay, Nhà Trắng đã cảnh báo nhân viên không được sử dụng thông tin không công khai để đặt cược trên thị trường dự đoán. Người phát ngôn Nhà Trắng Davis Ingle tuyên bố: "Nhà Trắng có quy tắc đạo đức nghiêm ngặt, chúng tôi mong muốn tất cả nhân viên và quan chức đều tuân thủ các quy tắc này."
Nhưng Perez tuyệt đối không phải là nhân viên duy nhất tại Nhà Trắng sử dụng thông tin nội bộ để kiếm lời, ngay cả Trump - người công khai mở nhóm thu phí cho bản thân - càng không có tư cách bình luận về kỹ thuật viên máy nhắc từ này(Bài đọc liên quan:100.000 USD một tháng, Trump bắt đầu bán "Alpha" rồi).
Cũng không trách Perez không cưỡng lại được sự cám dỗ, thị trường "đề cập" trong thị trường dự đoán thực sự là loại hình dự đoán dễ bị thao túng nhân tạo nhất.Khi chi phí tham gia của người nội gián bị đè xuống cực thấp, trong khi lợi nhuận tiềm năng lại cực cao, thì đó không còn là vấn đề đạo đức nữa, mà là vấn đề thiết kế cơ chế. Trước lợi ích, ngay cả những chính khách bề ngoài thể diện, lập trường chính nghĩa cũng không thể đảm bảo bản thân sẽ không bao giờ vượt qua ranh giới đó.
Cách chơi của thị trường "đề cập" là người dùng đặt cược trên thị trường vào các từ, cụm từ hoặc chủ đề cụ thể sẽ được đề cập trong một bài phát biểu công khai. So với các sự kiện khác (như bầu cử chính trị, sự kiện thể thao...), chi phí gian lận trên thị trường "đề cập" cực kỳ thấp. Không chỉ giới hạn ở những người như Perez có thể biết trước nội dung bài phát biểu, đối với chính người phát biểu, gian lận chỉ là một câu nói, biến "một chữ nghìn vàng" thành hiện thực.
Tại lễ trao giải Grammy vào tháng 2 năm nay, sau khi người dẫn chương trình Trevor Noah nói "Chào mừng trở lại với Grammy", anh ta đột nhiên hô lên một câu "Potato" (khoai tây). Trong khi mọi người đều bối rối, Trevor Noah tiếp tục nói "Nếu bạn đã đặt cược trên Polymarket rằng tôi sẽ nói từ này, thì bạn đã phát tài rồi", và chúc mừng người dùng "Noah 22". Nhưng thực tế, trên Polymarket, trong dự đoán "Điều gì sẽ được đề cập tại lễ trao giải Grammy" thậm chí không có lựa chọn "potato" nào, và người dùng "noah-22" cũng hoàn toàn là hư cấu.

Người dẫn chương trình Grammy hô lên "potato" tại lễ trao giải
Sau sự việc, một số phân tích cho rằng đây là hoạt động tiếp thị của Polymarket, nhưng cũng đã thể hiện khả năng thao túng thị trường "đề cập" của người trong cuộc.
Còn một ví dụ trực tiếp hơn. Vào tháng 10 năm 2025, Coinbase tổ chức cuộc gọi họp báo cáo tài chính quý III. Ngay trước khi cuộc họp kết thúc, CEO Brian Armstrong nói rằng anh ta phát hiện nhiều người trên thị trường dự đoán đang đặt cược vào việc anh ta sẽ đề cập đến điều gì trong cuộc gọi này, vì vậy anh ta mở Polymarket ra, đọc theo tất cả các lựa chọn, cuối cùng dẫn đến kết quả thắng của tất cả các lựa chọn trên thị trường này đều là 100%, kết thúc với tỷ lệ hòa.
Trên đây chỉ là hai ví dụ cho thấy khả năng kiểm soát thị trường "đề cập" của người trong cuộc, tất nhiên chắc chắn còn nhiều người thực sự kiếm lời bằng cách này đang ẩn mình dưới nước. Tuy nhiên, với sự giám sát ngày càng sâu trên thị trường dự đoán, trong tương lai có lẽ tất cả những kẻ nội gián trên thị trường "đề cập" cũng sẽ bị thanh trừng, Perez chỉ là khởi đầu.
Tháng trước, Kalshi vừa cập nhật chính sách, yêu cầu người dùng tiết lộ đơn vị công tác của họ. Bobby DeNault, Giám đốc thực thi của Kalshi, giải thích lý do cho động thái này là "Nếu bạn nắm giữ một số thông tin nhất định do công việc hoặc mối quan hệ lao động, và bạn có trách nhiệm pháp lý liên quan, thì bạn có nghĩa vụ không sử dụng những thông tin đó cho lợi ích cá nhân hoặc sử dụng chúng vào mục đích tư lợi." Polymarket tạm thời chưa đưa ra yêu cầu tiết lộ nghiêm ngặt như vậy đối với người dùng, nhưng trong cuộc đua thị trường dự đoán ngày càng nội bộ hóa và tuân thủ, tin rằng các yêu cầu tuân thủ nghiêm ngặt hơn của Polymarket cũng sắp đến.
Từ người lính đặc công, kỹ sư Google đến kỹ thuật viên máy nhắc từ của Nhà Trắng, thị trường dự đoán đang từng bước thanh trừng giao dịch nội gián. Đồng thời, thị trường cũng đang trải qua một quá trình "giải ảo" đối với thị trường dự đoán, vốn tưởng rằng nơi đây phản ánh trí tuệ đám đông, nhưng thực tế chỉ là máy rút tiền của một số ít kẻ nội gián.
Mặc dù việc thanh trừng giao dịch nội gián sẽ làm cho thị trường dự đoán tuân thủ hơn, nhưng cũng khiến chúng ngày càng xa rời sự thật, và ngày càng gần hơn với một sòng bạc thuần túy.








