Người sáng lập Uniswap: Tại sao AMM có thể trở thành động cơ cốt lõi của thị trường tài chính
Tác giả Hayden Adams, người sáng lập Uniswap, phân tích tại sao AMM (Automated Market Maker - Nhà tạo lập thị trường tự động) có tiềm năng trở thành động cơ cốt lõi cho các thị trường tài chính trong tương lai. Bài viết bắt đầu bằng sự so sánh với quỹ chỉ số, một sáng kiến bị chế nhạo vào năm 1976 nhưng ngày nay đã thống trị phần lớn tài sản đầu tư, cho thấy những thay đổi mang tính cách mạng thường bắt đầu từ những ý tưởng bị coi là ngớ ngẩn.
Ông lập luận rằng token hóa không chỉ là nâng cấp cơ sở hạ tầng về tốc độ và chi phí, mà còn làm cho thị trường trở nên có thể lập trình được, thay đổi căn bản ai có thể tạo lập thị trường và tài sản nào có thể giao dịch trực tiếp với nhau. Uniswap, với hơn 4.6 nghìn tỷ USD khối lượng giao dịch, đã chứng minh điều này bằng cách giảm rào cản gia nhập, cho phép bất kỳ ai cũng có thể cung cấp thanh khoản.
Một điểm then chốt được nêu ra là sự hình thành tự nhiên của các **cặp giao dịch tương quan** (ví dụ: tài sản Ethereum giao dịch với ETH, stablecoin giao dịch với nhau). Khi các tài sản trong một cặp biến động cùng chiều, rủi ro cho nhà cung cấp thanh khoản (LP) thấp hơn, dẫn đến thanh khoản sâu hơn. Trong một thị trường truyền thống bị phân mảnh, hầu hết giao dịch phải quy đổi qua USD. Blockchain, với lớp giải quyết chung, cho phép bất kỳ tài sản token hóa nào cũng có thể giao dịch trực tiếp với nhau (ví dụ: cổ phiếu NVDA giao dịch với quỹ ETF SPY).
Điều này tạo ra lợi thế cho AMM: các nhà đầu tư vốn đã nắm giữ tài sản cơ bản có thể cung cấp thanh khoản với chi phí thấp hơn nhiều so với các công ty tạo lập thị trường chuyên nghiệp vốn phải phòng ngừa rủi ro (delta neutral) một cách tốn kém. Thanh khoản sẽ tập trung vào các cặp tương quan ít rủi ro, nơi AMM cạnh tranh hiệu quả, và chỉ một số ít cặp "cầu nối" (như SPY/USD) sẽ cần đến kỹ năng tạo lập thị trường chủ động chuyên sâu.
Xu hướng này đã bắt đầu với cổ phiếu được token hóa giao dịch trực tiếp với SPY trên Uniswap, thậm chí cả ngoài giờ thị trường chứng khoán Mỹ. Tương tự như cách quỹ chỉ số "thụ động" đánh bại phần lớn các nhà quản lý đầu tư chủ động, tác giả tin rằng tính thanh khoản thụ động từ AMM cuối cùng sẽ chiến thắng, làm giảm đáng kể ngưỡng vào cho việc tạo lập và tham gia thị trường, từ đó định hình lại kiến trúc tài chính toàn cầu.
marsbit08/18 07:35
