Nguồn: New York Times
Tiêu đề gốc: President Trump Wants Lower Rates. Warsh Could Have a Hard Time Delivering.
Biên dịch và tổng hợp: BitpushNews
Tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cử Kevin M. Warsh làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed) tiếp theo tràn ngập những lời ca ngợi dành cho cựu ủy viên Fed 55 tuổi này, người có mối quan hệ sâu rộng với Phố Wall.
Trump mô tả ông là "nhân vật chính bẩm sinh" (central casting) và dự đoán Warsh sẽ trở thành "một trong những chủ tịch Fed vĩ đại nhất lịch sử, thậm chí có thể là người xuất sắc nhất".
Tuy nhiên, Trump cũng không giấu giếm việc ông kỳ vọng cao đến mức nào vào cuộc bổ nhiệm nhân sự quan trọng nhất này. Trump viết hôm thứ Sáu: "Ông ấy sẽ không bao giờ làm các bạn thất vọng."
Nhưng để đạt được những kỳ vọng đó không hề dễ dàng.
Trump khao khát giảm mạnh chi phí vay mượn và đã làm mọi cách để gây áp lực buộc Fed phải cắt giảm lãi suất. Sự gây áp lực này thậm chí đã biến thành một sự đối đầu cực đoan - sau khi Bộ Tư pháp mở cuộc điều tra hình sự Chủ tịch Fed đương nhiệm Jerome H. Powell về việc liệu trụ sở Fed có nói dối Quốc hội trong quá trình cải tạo hay không, vị chủ tịch Fed hiện tại đã công khai chỉ trích chính phủ.
Powell, người vốn tránh phản hồi bất kỳ cuộc tấn công nào của Trump, tuyên bố rằng cuộc điều tra này chỉ là cái cớ để ép Fed giảm lãi suất.
Vào tối thứ Sáu, Trump một lần nữa nhắc lại mong muốn giảm lãi suất của mình, ông nói rằng mặc dù không nhận được lời hứa rõ ràng từ Warsh về việc giảm lãi suất, nhưng ông kỳ vọng Warsh sẽ làm điều đó.
"Tất nhiên anh ấy muốn giảm lãi suất, tôi đã quan sát anh ấy từ lâu," Trump nói.
Con đường dẫn đến mức lãi suất siêu thấp mà Trump yêu cầu đầy chông gai. Nền kinh tế tăng trưởng ổn định, về cơ bản không cần mức lãi suất khoảng 1% như Trump mong đợi. Các quan chức ngân hàng trung ương hiểu rõ điều này, và nó được phản ánh qua quyết định gần như nhất trí của họ trong tuần này là giữ lãi suất trong khoảng từ 3,5% đến 3,75%.
Danh tiếng của chính Warsh cũng là một trở ngại lớn cho việc tổng thống được toại nguyện. Để trở thành một chủ tịch có uy tín, các quyết định chính sách tiền tệ của Warsh không thể tách rời dữ liệu kinh tế, nếu không ông sẽ mạo hiểm làm lung lay niềm tin của thị trường, khiến người ta nghi ngờ cam kết duy trì lạm phát thấp và ổn định của Fed.
"Anh ấy sẽ cố gắng thực hiện một điệu nhảy thăng bằng: vừa tôn trọng ý muốn của Tổng thống Trump, vừa tôn trọng quy trình thể chế," Dennis Lockhart, cựu chủ tịch Fed Atlanta từ năm 2007 đến 2017, người từng làm việc với Warsh, cho biết. "Hãy tin tôi, đó sẽ là một 'vũ điệu tap dance' cực kỳ khó khăn. Vị chủ tịch Fed này sẽ phải uyển chuyển và chính xác như Fred Astaire (vũ công huyền thoại)."
Trở ngại giảm lãi suất
Nếu nền kinh tế tiếp tục vận hành như dự kiến trong năm tới, sự phản đối giảm lãi suất từ trong và ngoài ngân hàng trung ương có thể khá gay gắt. Nếu Warsh được Thượng viện xác nhận, ông sớm nhất phải đến tháng 6 mới có thể chủ trì cuộc họp của Fed, điều đó có nghĩa là bối cảnh lúc đó có thể rất khác.
Nhưng nếu dự báo của các nhà kinh tế học về cơ bản là chính xác, tăng trưởng kinh tế sẽ tăng tốc, thị trường lao động sẽ ổn định, lạm phát sẽ chỉ giảm dần. Trong một môi trường như vậy, việc cắt giảm lãi suất vẫn có thể có lộ trình, nhưng sẽ từ từ hơn nhiều so với những gì tổng thống mong muốn.
Để thay đổi tình hình, thị trường lao động có thể cần phải xuất hiện những dấu hiệu suy yếu đáng kể - vượt xa mức mà hầu hết các nhà hoạch định chính sách dự đoán.
Quyết định lãi suất của Fed được bỏ phiếu bởi Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) gồm 12 thành viên. Ủy ban này bao gồm 7 thống đốc tại Washington, chủ tịch Fed New York và 4 chủ tịch chi nhánh khu vực luân phiên. Trong số các thành viên FOMC năm nay, ít nhất ba chủ tịch khu vực tỏ ra hoài nghi cao độ về việc cắt giảm lãi suất hơn nữa, bao gồm Neel T. Kashkari của Fed Minneapolis, Lorie K. Logan của Fed Dallas và Beth M. Hammack của Fed Cleveland.
Mặc dù chủ tịch Fed có tiếng nói chủ đạo trong các cuộc thảo luận về lãi suất và quyết định chính sách, nhưng ông chỉ có một phiếu bầu, điều đó có nghĩa là Warsh sẽ phải thuyết phục các đồng nghiệp của mình.
Trong nhiều thập kỷ gần đây, chủ tịch Fed luôn nỗ lực đạt được sự đồng thuận ở mức độ cao nhất, điều này được coi là chìa khóa để truyền đạt rõ ràng quan điểm chính sách và định hướng nền kinh tế hiệu quả.
"Bạn không muốn cảm thấy mình bị lôi kéo bởi chính sách của người khác," James Bullard, cựu chủ tịch Fed St. Louis, người từng làm việc với Warsh, nói. Bullard, hiện là hiệu trưởng Trường Kinh doanh Purdue, nói thêm: "Nếu bạn cảm thấy chính sách này không đúng - và mọi người đều rất coi trọng nhiệm vụ của mình - họ sẽ thẳng thắn nói: 'Không, tôi không nghĩ đây là chính sách đúng.'"
Bullard cho rằng, nếu tình huống đó xảy ra, "công việc của chủ tịch sẽ trở nên vô cùng khó khăn".
Ngoài ra, nếu thị trường tài chính lo ngại về chính sách mà Warsh theo đuổi, có thể gây ra phản ứng dữ dội trên thị trường, từ đó dẫn đến lãi suất dài hạn tăng cao.
"Để duy trì niềm tin và uy tín trên thị trường, giống như bất kỳ chủ tịch Fed nào, Kevin cần phải có cơ sở phân tích vững chắc dựa trên dữ liệu và mô hình kinh tế cho quan điểm của mình," nhà kinh tế học Randall S. Kroszner của Đại học Chicago, người từng cùng Warsh giữ chức ủy viên Fed, nói. "Đây cũng là cách thuyết phục các đồng nghiệp của ông ấy và ảnh hưởng đến quyết định của FOMC một cách mạnh mẽ nhất."
Ông ấy giống như "dao quân đội Thụy Sĩ"
Những người biết Warsh cho biết, ông sẽ giỏi ứng phó với môi trường đầy thách thức này, đồng thời thực hiện lời kêu gọi của mình về "cải cách thể chế" tại ngân hàng trung ương.
Trong quá trình "phỏng vấn" chủ tịch kéo dài và được theo dõi sát sao này, Warsh, người đã suýt giành được vị trí này trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump, đã tự xây dựng hình ảnh của mình là một người hiểu rõ cơ chế hoạt động của Fed. Ông từng giữ chức ủy viên khoảng năm năm và thể hiện xuất sắc trong cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Donald Kohn, người khi đó là phó chủ tịch và làm việc chặt chẽ với Warsh, nhận xét rằng Warsh "rất có giá trị" trong thời kỳ đó.
"Anh ấy có cái nhìn toàn cảnh," Kohn nói thêm. "Anh ấy có thể phán đoán được tâm trạng chung là gì và anh ấy cần làm gì để hướng mọi người đi theo mình."
Khi ở Fed, Warsh luôn bày tỏ lo ngại về lạm phát trỗi dậy và muốn ngân hàng trung ương thận trọng hơn với các công cụ ứng phó khủng hoảng của mình, bao gồm quyết định can thiệp mạnh vào thị trường tài chính, mua trái phiếu chính phủ được gọi là chính sách "nới lỏng định lượng".
Sau khi rời Fed, Warsh vẫn duy trì quan điểm này khi làm việc với nhà đầu tư tỷ phú Stanley Druckenmiller và trong thời gian là nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Hoover thuộc Đại học Stanford. Mặc dù Warsh thường bị gắn mác "diều hâu lạm phát", nhưng ông cũng thể hiện sự linh hoạt khi tình hình kinh tế thay đổi. Năm 2018, một bài bình luận chung của ông với Druckenmiller từng kêu gọi Fed "tạm dừng cuộc tấn công kép là tăng lãi suất và thắt chặt thanh khoản".
Gần đây, Warsh cho rằng có không gian để cắt giảm lãi suất, bởi vì nếu tăng trưởng cao hơn đi kèm với việc tăng năng suất - như ông cho rằng đang xảy ra với sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo hiện nay - không nhất thiết dẫn đến lạm phát tăng. Ông cũng cho rằng thuế quan của Trump không có tính lạm phát như nhiều người lo sợ. Và ông liên kết việc cắt giảm lãi suất với một kế hoạch rộng hơn nhằm thu hẹp ảnh hưởng của Fed trên thị trường tài chính và giảm quy mô bảng cân đối kế toán 6,5 nghìn tỷ USD của mình.
Druckenmiller mô tả Warsh là một "dao quân đội Thụy Sĩ". Ông nói Warsh "đã trải qua thử thách khắc nghiệt" và có kinh nghiệm thị trường tài chính cần thiết cho công việc này. Fed đã ngừng thu hẹp bảng cân đối kế toán vào năm ngoái, chấm dứt cái gọi là "thắt chặt định lượng" (QT). Druckenmiller nói rằng, việc theo đuổi một bảng cân đối kế toán nhỏ hơn đòi hỏi sự quản lý tinh tế, và ông tin rằng Warsh sẽ xử lý tốt.
"Anh ấy đã hoạt động trên thị trường, đã ở Fed, anh ấy sẽ không ngốc đến mức thực hiện QT và gây ra sụp đổ kinh tế," Druckenmiller nói, "Anh ấy chắc chắn có trực giác thị trường đó và sẽ không ra tay vào thời điểm sai lầm."
Khi được hỏi Warsh sẽ xử lý áp lực chính trị mà tổng thống có thể mang lại như thế nào, Druckenmiller nói thêm: "Anh ấy biết cách đối nhân xử thế, tôi nghĩ anh ấy sẽ xử lý một cách tốt nhất có thể." "Có thể sẽ không có căng thẳng, bởi vì tôi không thể loại trừ khả năng chúng ta có kịch bản tăng trưởng cao và lạm phát thấp. Tôi cởi mở với mọi khả năng."
Những người khác biết ông hàng chục năm cho rằng, Warsh sẽ không làm tổn hại danh tiếp của mình để làm hài lòng tổng thống, đây cũng là một điểm được ca ngợi ở Powell trong thời gian làm chủ tịch.
"Chỉ trong trường hợp cho rằng việc cắt giảm lãi suất mạnh là có ý nghĩa, Kevin mới thúc đẩy giảm lãi suất," Michael Boskin, học giả Viện Hoover, cựu chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế dưới thời Tổng thống George H.W. Bush, nói. "Anh ấy sẽ hình thành phán đoán của riêng mình."
Trong bối cảnh vừa trải qua các cuộc tấn công dữ dội vào thể chế Fed vào năm ngoái và mối lo ngại sâu sắc về việc liệu Fed có thể hoạt động độc lập mà không bị can thiệp chính trị hay không, sự đảm bảo này là rất quan trọng. Điều này cũng có nghĩa là, khi Warsh cuối cùng nhậm chức, ông sẽ bị giám sát chặt chẽ hơn, mỗi quyết định của ông sẽ được phân tích kỹ lưỡng để xem có sự ảnh hưởng không đúng đắn nào không.
"Bất kể quan điểm của anh ấy về lãi suất là gì, tôi biết Kevin hiểu tầm quan trọng của tính độc lập của Fed," cựu ủy viên Fed Elizabeth A. Duke, người cũng từng làm việc với Warsh tại ngân hàng trung ương, nói. "Hy vọng rằng với sự xác nhận của anh ấy, Kevin có thể khiến mọi người ngừng tấn công vào tính độc lập của Fed."
Twitter:https://twitter.com/BitpushNewsCN
Nhóm trao đổi Telegram của Bitpush:https://t.me/BitPushCommunity
Kênh Telegram Bitpush: https://t.me/bitpush
