Tác giả: Forbes
Biên dịch: AididiaoJP, Foresight News
Hệ thống hưu trí Mỹ có quy mô lên tới 49,1 nghìn tỷ USD, là bể tiết kiệm lớn nhất của công chúng. Hiện nay, tiền mã hóa đang thâm nhập mạnh mẽ vào lĩnh vực này thông qua tài khoản hưu trí tự quản (Self-Directed IRA). Một tổ chức lưu ký tự quản hàng đầu gần đây đã ra mắt nền tảng mới, cho phép nhà đầu tư giao dịch thời gian thực gần 100 loại token mã hóa trong cùng một tài khoản, đồng thời nắm giữ các tài sản như cổ phiếu, bất động sản, vàng và vốn cổ phần tư nhân.
Chú thích: Tài khoản hưu trí tự quản là một loại tài khoản hưu trí cá nhân (IRA) đặc biệt, cho phép chủ tài khoản tự quyết định và kiểm soát hướng đầu tư, thay vì bị giới hạn trong các sản phẩm tài chính thông thường như cổ phiếu, trái phiếu, quỹ tương hỗ hoặc ETF như IRA truyền thống. Nói một cách đơn giản, nó mang lại cho bạn quyền tự do đầu tư lớn hơn, cho phép tiền hưu trí chảy vào nhiều loại "tài sản thay thế" hơn.
Adam Bergman, người sáng lập kiêm người phụ trách IRA Financial, thẳng thắn nói trong podcast: "Đa số người Mỹ bị tẩy não bởi các tổ chức tài chính lớn, nghĩ rằng trong IRA hoặc 401(k) chỉ có thể đầu tư vào tài sản truyền thống. Nhưng 50 năm qua, sự thật không phải vậy." Ông chỉ ra rằng những người thực sự trở nên giàu có không chỉ nhờ nắm giữ cổ phiếu, mà thông qua đầu tư thay thế như tài sản tư nhân, vốn cổ phần tư nhân, quỹ phòng hộ và cả Bitcoin để đạt được bước nhảy vọt về tài sản. "Tất cả chúng ta đều bị lừa."
Bergman nhấn mạnh, việc tập trung quá mức vào S&P 500 hoặc quỹ tương hỗ, ETF thực chất không phải là phân tán rủi ro, vì bạn có thể chỉ tương đương với việc nắm giữ cổ phiếu của bảy công ty lớn. Ưu thế lớn nhất của tài khoản hưu trí là tiền có thể tăng trưởng miễn thuế, đây chính là sức hút then chốt để các tài sản thay thế như tiền mã hóa bước vào thị trường này.
Cánh cửa chính sách đã mở
Trong một thời gian dài, các tổ chức lớn như Fidelity và Schwab bị cáo buộc "xây tường" ngăn cản tài sản thay thế bước vào tài khoản hưu trí. Bergman khá bất mãn với điều này: "Họ tuyên bố những tài sản này quá rủi ro, thực chất chỉ vì họ không kiếm được tiền - khi khách hàng mua bất động sản hoặc vàng, họ không thể thu phí quản lý dựa trên tài sản."
Nhưng xu hướng quản lý đã thay đổi. Vào tháng 3 năm 2022, Bộ Lao động Mỹ từng yêu cầu người ủy thác 401(k) "cực kỳ thận trọng" khi cung cấp tùy chọn tiền mã hóa; vào ngày 28 tháng 5 năm 2025, hướng dẫn này đã bị hủy bỏ. Chỉ mười tuần sau, Tổng thống Trump ký sắc lệnh hành pháp "Dân chủ hóa Tiếp cận Tài sản Thay thế cho Nhà đầu tư 401(k)", yêu cầu rõ ràng các cơ quan quản lý mở đường cho vốn cổ phần tư nhân, bất động sản và tài sản số trong kế hoạch hưu trí tại nơi làm việc. Thế hệ Z, sắp thừa kế khoảng 15 nghìn tỷ USD tài sản, thậm chí có mức độ tin tưởng vào tiền mã hóa cao hơn ngân hàng truyền thống, họ sẽ sớm thấy sự hiện diện của Bitcoin trong danh mục đầu tư hưu trí.
Một tài khoản, một mức phí: Nền tảng đa tài sản thực sự
Nền tảng mới của IRA Financial cho phép giao dịch cổ phiếu, ETF và quỹ tương hỗ miễn phí hoa hồng thông qua Interactive Brokers; giao dịch tiền mã hóa được thực hiện thông qua Bitstamp và Robinhood, thu hoa hồng mua vào cao nhất khoảng 1%, không có phí nắm giữ. Bất động sản, cho vay tiền mặt, vốn cổ phần tư nhân và kim loại quý đều được đặt trong cùng một tài khoản với mức phí hàng năm dưới 500 USD.
"Chúng tôi là tổ chức duy nhất trên toàn quốc có thể đặt cổ phiếu, Bitcoin, bất động sản tất cả trên một nền tảng và chỉ thu một mức phí thấp duy nhất," Bergman tuyên bố, "Bạn không thể làm được điều đó tại Vanguard, Schwab hay Fidelity." Mặc dù các đối thủ cạnh tranh như iTrustCapital và Alto cũng cung cấp giao dịch tiền mã hóa trong IRA, nhưng việc tích hợp liền mạch nhiều loại tài sản mà không thu phí quản lý dựa trên tài sản vẫn là điều hiếm thấy.
Bergman căm ghét mô hình thu phí dựa trên quy mô tài sản phổ biến trong ngành: "Điều đó thật sự là tội ác. Tại sao vì bạn đầu tư thông minh, tôi lại phải kiếm tiền từ bạn? Trả cho tôi phí quản lý là đủ, đừng phạt thêm bạn vì bạn thể hiện tốt."
Một luật sư thuế đặt cược vào Bitcoin
Bergman từng là luật sư thuế ở New York, năm 2008 ông nghỉ việc để thành lập công ty từ hai bàn tay trắng, năm năm đầu tiên không nhận lương. Năm 2015, bất chấp sự phản đối của cố vấn tài chính, ông đã mua Bitcoin đầu tiên. "Cố vấn nói tôi điên, Bitcoin là lừa đảo. Lúc đó tôi nghĩ, mình mới ngoài 40, còn 20-30 năm nữa, mất cũng chẳng sao." Ông cho biết, mọi quyết định đều xoay quanh rủi ro và phần thưởng. IRA Financial cũng là một trong những tổ chức đầu tiên cho phép tài khoản hưu trí nắm giữ Bitcoin.
Ông đặc biệt nhắc đến Roth IRA của Peter Thiel: Theo báo cáo của ProPublica năm 2021, tài khoản này bắt đầu vào năm 1999 với số cổ phần sáng lập chưa đến 2000 USD, đến cuối năm 2019 đã tăng lên khoảng 5 tỷ USD, và hoàn toàn miễn thuế. "Tôi rất ngưỡng mộ Thiel," Bergman nói.
Cảnh báo rủi ro không thể bỏ qua
IRA tự quản không phải không có rủi ro tiềm ẩn. Chuyên gia IRA nổi tiếng Ed Slott mô tả loại tài khoản này là "chỉ có thể dựa vào chính mình". SEC, FINRA và NASAA đều cảnh báo, tài khoản tự quản cung cấp các lựa chọn đầu tư rộng hơn nhưng tiềm ẩn rủi ro cao hơn, bên lưu ký sẽ không xem xét các tài sản mà khách hàng mua.
Bản thân IRA Financial từng chịu tổn thất nặng nề: Tháng 2 năm 2022, tin tặc đã lợi dụng khóa API chính để đánh cắp khoảng 36 triệu USD Bitcoin và Ethereum từ tài khoản khách hàng do công ty này lưu ký tại Gemini, số tiền sau đó được trộn thông qua Tornado Cash. Sự kiện này làm nổi bật rủi ro tập trung lưu ký - vấn đề tương tự hiện cũng làm phiền thị trường ETF Bitcoin giao ngay, khi phần lớn tài sản tập trung trong tay một bên lưu ký duy nhất.
Nguy hiểm hơn, nếu nhà đầu tư tự nắm giữ khóa riêng tư của tiền mã hóa trong IRA, toàn bộ tài khoản có thể bị hủy bỏ tư cách, ưu đãi thuế hàng chục năm ngay lập tức biến thành sự kiện chịu thuế.
Dù vậy, bản thân Bergman vẫn phân bổ 50%-60% vốn của mình vào tài sản thay thế, và đang viết một cuốn sách để lập luận rằng người giàu chính là làm như vậy. "Không có lý do gì không thể mua bất động sản hoặc vàng trong IRA tại Vanguard, Schwab hoặc Fidelity. Ngân hàng lớn có quyền gì ngăn cản tôi?" Ông đã mất 16 năm để xây dựng nền tảng này.
Kết luận
Với việc chính sách mở cửa và nền tảng công nghệ trưởng thành, tiền mã hóa đang bước vào hệ thống tiết kiệm hưu trí chủ đạo của Mỹ theo cách chưa từng có. Quan điểm của Bergman tuy cực đoan nhưng đánh trúng điểm đau: các tổ chức tài chính truyền thống đã lâu dài hạn chế lựa chọn tài sản của người bình thường, và tài sản thay thế có thể mới là chìa khóa thực sự làm nên khoảng cách giàu nghèo. Nhưng rủi ro và cơ hội song hành, nhà đầu tư cần đánh giá đầy đủ tính phức tạp và cạm bẫy tiềm ẩn của tài khoản tự quản trong khi theo đuổi lợi nhuận cao.
Đầu tư tiền mã hóa và lập kế hoạch hưu trí mang tính cá nhân hóa cao, đề nghị tham khảo ý kiến cố vấn thuế và tài chính chuyên nghiệp trước khi quyết định thận trọng.
