Tác giả: David, Deep Tide TechFlow
Một bài đăng trên mạng xã hội thực sự có giá trị bao nhiêu?
Vào lúc 7:05 sáng ngày 23 tháng 3 (giờ miền Đông nước Mỹ), Trump đã đăng một bài viết bằng chữ in hoa trên Truth Social, đại ý rằng: Mỹ và Iran đã có những cuộc "đối thoại rất tốt, hiệu quả" trong hai ngày qua, và ông đã ra lệnh tạm dừng các cuộc tấn công vào nhà máy điện và cơ sở năng lượng của Iran trong thời gian năm ngày.
Thời điểm bài đăng này được đăng lên, thị trường chứng khoán Mỹ chưa mở cửa. Nhưng thị trường hợp đồng tương lai thì hoạt động theo thời gian thực.
Chỉ trong vài phút, hợp đồng tương lai chỉ số Dow Jones tăng hơn 1000 điểm, hợp đồng tương lai S&P 500 tăng 2,7%. Dầu thô Brent lao thẳng từ 113 USD/thùng xuống 98 USD/thùng, giảm hơn 13%.
Một phóng viên của tạp chí Fortune nổi tiếng sau đó đã tính toán, từ khi bài đăng được đăng lên cho đến khi thị trường tiêu hóa hết, tổng vốn hóa thị trường chứng khoán Mỹ đã tăng khoảng 1,7 nghìn tỷ USD.
Nếu bạn là một nhà giao dịch bình thường, đăng một bài trên mạng xã hội về nguồn cung dầu mỏ khiến giá dầu toàn cầu giảm 13%, có lẽ các cơ quan quản lý sẽ tìm đến bạn trong vòng 24 giờ.
Nhưng nếu bạn là Tổng thống Mỹ, đây gọi là ngoại giao.
Sau đó Iran nói: Chúng tôi chưa từng nói chuyện với ông ta.
Hãng thông tấn quốc gia Iran dẫn lời một quan chức an ninh cho biết, không có bất kỳ cuộc đối thoại trực tiếp hay gián tiếp nào giữa Tehran và Washington. Học giả Iran Seyed Mohammad Marandi viết trên X còn trực tiếp hơn:
"Vào mỗi đầu tuần giao dịch, Trump đều đăng những tuyên bố kiểu này để hạ giá dầu. Lần này ông ta thậm chí còn khớp chính xác thời hạn năm ngày với thời điểm đóng cửa tuần giao dịch thị trường năng lượng."
Khi tin tức quay trở lại Mỹ, thị trường đã mất gần một nửa mức tăng. Nhưng đến khi đóng cửa, chỉ số Dow vẫn tăng 631 điểm, dầu Brent chốt ở mức 99,94 USD, lần đầu tiên rơi xuống dưới 100 USD kể từ ngày 11 tháng 3. Nói cách khác, thị trường đã chọn tin vào phiên bản của Trump, ít nhất là một nửa.
Một bài đăng, một giờ đồng hồ, hàng nghìn tỷ USD dao động qua lại.
Đây không phải là tổng thống đưa ra tuyên bố ngoại giao, mà giống như nhà giao dịch dầu mỏ lớn nhất thế giới đang đặt lệnh.
Và công cụ trong tay ông ta không phải là hợp đồng tương lai, mà là quân đội Mỹ và mạng xã hội Truth Social. Các nhà giao dịch khác dùng tiền để mua hoặc bán khống, còn ông dùng công tắc chiến tranh.
Theo CNBC đưa tin, chỉ khoảng 15 phút trước khi bài đăng được đăng, tức vào khoảng 6:50 sáng giờ New York, hợp đồng tương lai S&P 500 và hợp đồng tương lai dầu thô đồng thời xuất hiện một đợt tăng vọt khối lượng giao dịch bất thường.
Trong khung giờ phiên trước mở cửa có tính thanh khoản thấp, sự gia tăng đột ngột và biệt lập này rất nổi bật.
15 phút sau, bài đăng được đăng, giá dầu lao dốc, chỉ số chứng khoán tăng vọt. Nói cách khác, ai đã hành động vào lúc 6:50, người đó đã kiếm được tiền sau 7:05. Trong thị trường hàng hóa, việc mở vị thế chính xác trước một tin tức quan trọng là một trong những hình thức giao dịch nội gián kinh điển nhất.
Nguồn ảnh: CNBC, Khối lượng giao dịch trước giờ mở cửa của S&P 500
Tháng 4 năm ngoái, khi Trump liên tục thay đổi chính sách thuế quan dẫn đến biến động thị trường dữ dội, Thượng nghị sĩ Quốc hội Adam Schiff đã từng công khai chất vấn: Ai đã biết trước tổng thống sẽ nói gì? Lần đó không ai đưa ra câu trả lời.
Lần này CNBC đã liên hệ với SEC và Sở giao dịch hàng hóa Chicago, phản hồi của hai cơ quan giống hệt nhau: Từ chối bình luận.
Và đây cũng không phải là lần đầu tiên. Quay ngược lại, việc Trump dùng miệng để di chuyển giá dầu đã diễn ra gần mười năm.
Chuyện Kinh Doanh Bằng Miệng
Trump đã bắt đầu nói về giá dầu trên mạng xã hội từ năm 2011, lúc đó ông chưa phải là tổng thống, việc chửi rủa OPEC thao túng thị trường là nội dung thường nhật của ông. Nhưng chửi thì chửi, một doanh nhân bất động sản phàn nàn trên Twitter là chuyện khác với thao túng giá dầu.
Điều thực sự biến ông từ "bình luận viên" thành "nhà giao dịch" là một thương vụ vào năm 2020.
Đầu năm đó, đại dịch Covid-19 bùng phát, nền kinh tế toàn cầu đình trệ, nhu cầu dầu mỏ giảm mạnh. Tai họa chồng chất là Ả Rập Xê Út và Nga đã phát động một cuộc chiến giá cả, cùng nhau tăng sản lượng để giành thị phần, giá dầu lao dốc xuống mức hơn 20 USD/thùng. Các công ty dầu đá phiến Mỹ phá sản hàng loạt, cả ngành công nghiệp thảm thiết.
Theo logic thông thường, giá dầu thấp là điều tốt cho người tiêu dùng - mọi người đổ xăng rẻ hơn. Một tổng thống quan tâm đến lợi ích của cử tri, lẽ ra nên vui mừng.
Nhưng Trump đã làm điều ngược lại.
Ông mời một phòng đầy các CEO công ty dầu mỏ đến Nhà Trắng họp. Sau đó tự mình gọi điện cho Thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed bin Salman và Tổng thống Nga Putin, thuyết phục họ cùng OPEC cắt giảm sản lượng quy mô lớn. Mục đích chỉ có một:
Đẩy giá dầu trở lại.
Sau đó, ông đăng một dòng tweet, ám chỉ thỏa thuận cắt giảm sản lượng sắp đạt được, ngay trong ngày đó giá dầu WTI tăng vọt 25%, lập mức tăng trong ngày lớn nhất trong lịch sử.
Tại sao phải cứu giá dầu? Bởi vì những ông chủ công ty dầu đá phiến sắp phá sản kia, là những người ủng hộ chính trị lớn nhất của ông.
Theo các báo cáo công khai, ông trùm dầu mỏ Harold Hamm trong vụ giá dầu lao dốc đã mất 3 tỷ USD tài sản cá nhân chỉ trong vài ngày, ngay lập tức vận động hành lang để Trump can thiệp. Tiêu đề của NBC lúc đó viết rất thẳng thừng: "Trump vốn muốn hạ giá dầu, giờ lại đang bàn với các giám đốc dầu mỏ cách nâng giá."
Bản chất của thương vụ này là: Người tiêu dùng toàn cầu phải trả giá cho mức giá dầu cao hơn, lợi nhuận chảy về những người ủng hộ chính trị của ông, và bản thân ông thu về là quỹ vận động tranh cử cho nhiệm kỳ tiếp theo.
Nếu chuyện dừng lại ở đây, có thể xếp vào loại "trao đổi lợi ích chính trị". Nhưng Trump đã làm một điều mà không chính khách nào làm - ông công khai thừa nhận.
Trong các cuộc vận động tranh cử sau đó, ông không chỉ một lần nói với những người ủng hộ dưới khán đài:
"Chúng tôi đã hạ giá dầu quá thấp, buộc phải đi cứu các công ty dầu mỏ. Tôi đã gọi điện cho OPEC, cũng gọi cho Nga và Ả Rập Xê Út, và nói với họ rằng giá phải lên."
Dưới khán đài vỗ tay vang dội.
Nguồn ảnh: Visual Capitalist
Năm 2023, tạp chí học thuật "Energy Policy" đã công bố một bài báo, xem xét lại tất cả các phát ngôn trên mạng xã hội liên quan đến dầu mỏ của Trump từ năm 2015 khi ông tuyên bố tranh cử đến năm 2021 khi tài khoản bị khóa.
Kết luận là: Các tweet của ông thực sự có tác động có thể định lượng được đến giá hợp đồng tương lai dầu WTI, và làm gia tăng đáng kể hành vi đầu cơ trên thị trường.
Nói cách khác, giới học thuật đã dùng dữ liệu để xác nhận một điều mà tất cả các nhà giao dịch đã biết từ lâu: Cái miệng của người này có thể di chuyển giá dầu toàn cầu. Và câu chuyện năm 2020 chứng minh, ông không chỉ có thể, mà còn sẵn sàng, và động cơ của ông không phải là lợi ích quốc gia, mà là mạng lưới lợi ích của chính ông.
Từ nhiệm kỳ đầu tiên đến nay, công cụ giao dịch dầu mỏ của Trump đã được nâng cấp. Twitter trở thành Truth Social, chửi OPEC trở thành tạm dừng ném bom Iran...
Nhưng logic chưa bao giờ thay đổi: Sử dụng lợi thế thông tin và quyền lực chính sách độc nhất của tổng thống, để tạo ra biến động giá cả trên thị trường hàng hóa lớn nhất thế giới.
Từ Miệng Đến Tay
Mười năm qua, Trump kiếm tiền trên thị trường dầu mỏ đều là tiền "ảnh hưởng".
Mở miệng ra, người khác kiếm, người khác lỗ, bản thân ông thu về là vốn chính trị. Nhưng đến năm 2026, tính chất của món kinh doanh này bắt đầu thay đổi.
Đầu tháng 3 năm nay, Wall Street Journal và Bloomberg lần lượt đưa tin về cùng một tin tức: Hai con trai của Trump là Donald Jr. và Eric Trump, đang đầu tư vào một công ty máy bay không người lái quân sự tên là Powerus.
Donald Jr. đồng thời còn là cổ đông và thành viên hội đồng cố vấn của công ty linh kiện máy bay không người lái Unusual Machines, nắm giữ khoảng 330.000 cổ phiếu, trị giá khoảng 4 triệu USD.
Anh ta tham gia công ty này vào tháng 11 năm 2024, tức là vài tuần sau khi cha anh thắng cử. Trước đó, anh ta không có bất kỳ kinh nghiệm nào trong ngành máy bay không người lái hoặc quốc phòng.
Unusual Machines sau đó đã nhận được hợp đồng từ Lục quân Mỹ, sản xuất 3500 động cơ máy bay không người lái, phía quân đội còn cho biết sẽ bổ sung thêm 20.000 linh kiện vào năm 2026.
Donald Jr. còn là đối tác của công ty đầu tư mạo hiểm 1789 Capital, theo thống kê của Financial Times, chỉ trong năm 2025, ít nhất bốn công ty trong danh mục đầu tư của công ty này đã nhận được hợp đồng quốc phòng từ chính quyền Trump, tổng giá trị hơn 735 triệu USD.
Forbes ước tính, giá trị tài sản ròng cá nhân của Donald Jr. vào tháng 1 năm 2025 trước khi nhậm chức là khoảng 50 triệu USD, đến cuối năm đã tăng gấp sáu lần.
Sau đó, cha của anh ta vào ngày 28 tháng 2 năm 2026 đã phát động chiến tranh với Iran.
Máy bay không người lái là vũ khí biểu tượng của cuộc chiến này. Theo New York Times đưa tin, cả hai phía Mỹ và Iran đều đang sử dụng máy bay không người lái quy mô lớn, chi phí đơn chiếc chỉ bằng một phần nhỏ so với tên lửa truyền thống. Lầu Năm Góc đang thúc đẩy một kế hoạch mua sắm 1,1 tỷ USD, mục tiêu đến năm 2027 triển khai hơn 200.000 máy bay không người lái tấn công do Mỹ sản xuất.
Vài ngày sau khi chiến tranh nổ ra, con trai ông Eric Trump đã đăng trên X: "Máy bay không người lái là tương lai."
Xung đột lợi ích là rõ ràng. Một người con của tổng thống, sau khi cha nhậm chức đã tham gia vào ngành công nghiệp quốc phòng, các công ty được đầu tư nhận hợp đồng từ chính phủ của cha, và người cha đang tiến hành một cuộc chiến tiêu thụ một lượng lớn sản phẩm của các công ty này.
Không chỉ dầu mỏ, việc kinh doanh của gia đình Trump đã mở rộng đến chính cuộc chiến. Dầu mỏ là tiền ông kiếm bằng miệng, máy bay không người lái là tiền con trai ông kiếm bằng tay.
Hôm nay là ngày đầu tiên tạm dừng tấn công. Năm ngày sau, hoặc là đàm phán có kết quả, eo biển Hormuz thông hành trở lại, giá dầu tiếp tục giảm; hoặc là không đạt được gì, Iran tiếp tục phong tỏa eo biển, mọi thứ trở lại như cũ.
Nhà giao dịch dầu mỏ lớn nhất thế giới đã phát hành cho thị trường một quyền chọn có thời hạn năm ngày. Giá thực hiện là chiến tranh hay hòa bình, không ai biết.
Nhưng có một điều chắc chắn: Giá dầu tăng, công ty máy bay không người lái của con trai ông nhận thêm đơn hàng; giá dầu giảm, ông lại thắng một lần nữa trên Truth Social.
Dù kết quả thế nào, ông sẽ không bị lỗ tiền.
