Tác giả: David Yaffe-Bellany, The New York Times
Biên dịch: Luffy, Foresight News
Bức tượng Tổng thống Trump này được gọi là "Don Colossus". Nó cao 15 feet, được đặt trên một bệ đỡ nặng 7000 pound, với tổng chiều cao có thể sánh ngang một tòa nhà hai tầng. Bức tượng khổng lồ này được đúc bằng đồng và được mạ một lớp vàng lá dày. (Chú thích: Don Colossus dịch trực tiếp là "Người khổng lồ Don", ám chỉ Trump là một người khổng lồ.)
Hơn một năm nay, bức tượng mạ vàng này luôn là trung tâm của một trong những kế hoạch kiếm tiền kỳ lạ nhất thời đại Trump. Một nhóm nhà đầu tư tiền điện tử đã chi 300.000 USD để thuê một nhà điêu khắc tạo ra bức tượng này, như một sự tôn vinh đối với Trump, người đã công khai ủng hộ tiền điện tử.
Sau đó, họ đã sử dụng bức tượng này để quảng bá cho một loại tiền có tên là PATRIOT.
Giờ đây, thật không ngờ, kế hoạch này dường như sắp thành hiện thực. Tháng trước, một bệ đỡ làm bằng bê tông và thép không gỉ đã được dựng lên tại khu nghỉ dưỡng golf tổng hợp của Trump ở Doral, Florida. Theo các ghi chép tin nhắn mà The New York Times xem xét, Mark Burns, một trong những người tổ chức kế hoạch và là bạn của Trump, đã tiết lộ với các cộng tác viên rằng Tổng thống dự định tham dự lễ khánh thành bức tượng tại địa phương.
"Bức tượng trông thật tuyệt vời." Trump viết trong một bức thư gửi Burns vào tháng 12 năm ngoái.
Alan Cottrill kiểm tra bức tượng Tổng thống Trump mạ vàng do ông thiết kế tại Zanesville, Ohio
Hầu như tất cả mọi người trong lĩnh vực tiền điện tử đều cố gắng kiếm lợi từ nhiệm kỳ tổng thống của Trump: hoặc thực hiện các giao dịch kinh doanh với gia đình ông, hoặc tìm kiếm sự nới lỏng quy định từ chính phủ của ông. Nhưng hiếm có ai hành động táo bạo như những người ủng hộ PATRIOT.
Meme coin là một loại tiền điện tử hầu như không có chức năng thực tế nào khác ngoài đầu cơ, thường được xây dựng dựa trên các meme nổi tiếng trên mạng hoặc hình ảnh của người nổi tiếng, và giá trị của nó hoàn toàn phụ thuộc vào mức giá mà người hâm mộ trên mạng sẵn sàng trả. Chìa khóa để tạo ra một Meme coin là tạo đủ sức nóng trên mạng, khiến những người mua tiềm năng tin rằng giá của nó sẽ tiếp tục tăng.
Tạo dựng một bức tượng khổng lồ là một cách tạo dư luận trên mạng xã hội tốn kém, nhưng cũng là một kế hoạch kiếm lời tiềm năng. Theo một trong những người tổ chức kế hoạch, các nhà đầu tư tài trợ cho bức tượng đã nhận được một lượng lớn token này, và giá của những token này đôi khi tăng vọt. Trong nhiều tháng, những người ủng hộ "Don Colossus" đã đăng các hình ảnh tiến độ chế tác bức tượng trên nền tảng X và kết đồng minh trong trại "Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại", với mục tiêu đạt được một chiến thắng tiếp thị: đưa bức tượng này vào các cơ sở chính thức của Trump.
Cuối năm 2024, Meme coin PATRIOT chính thức ra mắt, trùng hợp với thời điểm Trump cam kết biến nước Mỹ thành "thủ đô tiền điện tử toàn cầu", giá token đã tăng vọt. Tại một sự kiện ở Washington vào cuối tuần nhậm chức của Tổng thống, những người ủng hộ token này đã tặng một bức tượng đồng thu nhỏ cho cựu cố vấn của Trump, Steve Bannon, và tương tác với các nhân vật bảo thủ khác.
Nhưng những sự chậm trễ lặp đi lặp lại và các mâu thuẫn nội bộ đã phủ bóng đen lên kế hoạch kiếm tiền này, đồng thời cho thấy cái nhìn thoáng qua về sự hỗn loạn của thị trường Meme coin: một thị trường đầy rẫy các trò lừa đảo, nơi các nhà đầu tư thường mất trắng. Năm ngoái, giá PATRIOT lao dốc, gần như về zero. Để đẩy nhanh tiến độ hoàn thành bức tượng và thúc đẩy token, các nhà đầu tư cũng đã xảy ra xung đột với nhà điêu khắc Alan Cottrill ở Ohio.
Trong các tin nhắn mà The New York Times xem xét, Cottrill tuyên bố rằng các nhà đầu tư vẫn còn nợ ông 75.000 USD phí quyền sở hữu trí tuệ cho bức tượng.
"Các bạn đang sử dụng hình ảnh bức tượng có bản quyền của tôi để tiếp thị cho token của mình!" Ông viết trong một tin nhắn gửi cho một trong những người ủng hộ token vào tháng trước.
"Đúng vậy, haha, chúng tôi đã lên kế hoạch làm điều này từ ngày đầu tiên." Ashley Sansalone trả lời. Sansalone là một nhà phát triển tiền điện tử, ngoài PATRIOT, anh còn tham gia vào một dự án token khác có tên Elon GOAT.
Bức tượng Elon Musk do Alan Cottrill nhận ủy thác thiết kế
Sansalone tuyên bố trong một tuyên bố rằng Cottrill sẽ được thanh toán đầy đủ trước khi bức tượng được khánh thành. "Trong bất kỳ thỏa thuận thương mại nào, một phần số tiền cũng sẽ được giữ lại cho đến khi sản phẩm hoàn thành được giao." Anh nói.
Nhưng hiện vẫn chưa rõ bức tượng sẽ chính thức được trưng bày khi nào.
Thứ Hai tuần này, sau khi The New York Times đặt câu hỏi với Nhà Trắng và Tập đoàn Trump về token PATRIOT, con trai của Tổng thống, Eric Trump, đã đăng một tuyên bố liên quan trên nền tảng X.
"Chúng tôi đánh giá cao sự ủng hộ và nhiệt tình của mọi người," ông nói, "nhưng phải nói rõ rằng, chúng tôi không tham gia vào bất kỳ vấn đề nào liên quan đến token này."
Tạo dựng "Don Colossus"
Kế hoạch tạo dựng "Don Colossus" được sinh ra trong một nhóm trò chuyện trên ứng dụng nhắn tin Telegram. Những người đam mê tiền điện tử thường trao đổi trên nền tảng này về các mẹo đầu tư và tạo dư luận cho token. Đó là tháng 7 năm 2024, Trump vừa thoát khỏi một vụ ám sát bất thành ở Butler, Pennsylvania, khi đó ông giơ cao nắm đấm, vẻ mặt kiên quyết.
Sansalone muốn biến hình ảnh đầy tính phản kháng này thành hình ảnh cốt lõi của một Meme coin. Anh hợp tác với nhà hoạt động cánh hữu Dustin Stockton, và nhà đầu tư tiền điện tử có mối quan hệ rộng Brock Pierce cũng tham gia, trong khi Pierce vốn luôn vướng vào các rắc rối pháp lý và tài chính.
Không lâu sau khi viên đạn sượt qua tai Trump, Sansalone đã liên hệ với Cottrill, 73 tuổi, người có bức tượng Edison bằng đồng hiện đang trưng bày tại Điện Capitol Hoa Kỳ. Trong nhiều năm, Cottrill đã tạo tượng cho hơn chục đời tổng thống Mỹ, bao gồm các bức tượng tưởng niệm George Washington và Thomas Jefferson cao 10 feet.
Cottrill đứng trong căn phòng chất đầy tượng điêu khắc
Nhóm nhà đầu tư tiền điện tử này hy vọng bức tượng Trump sẽ cao lớn hơn các tác phẩm trước đây và đưa ra một số yêu cầu sửa đổi về ngoại hình.
"Ban đầu tôi tạc hình rất chân thực." Cottrill nói trong một cuộc phỏng vấn vào tháng trước, "Những người trong giới crypto bảo tôi bớt một ít mỡ thừa trên cổ ông ấy đi, và làm thân hình thon gọn hơn."
Đến lễ nhậm chức của Trump, Cottrill đã hoàn thành việc chế tác bức tượng, bức tượng đồng khổng lồ lúc đó chưa được mạ vàng, nhưng là tác phẩm cao nhất của ông. Tháng 12 năm ngoái, Trump đã chia sẻ lại bài báo của Breitbart News về dự án trên nền tảng mạng xã hội, trong bài có nói Stockton đang liên lạc với ủy ban nhậm chức của Tổng thống, lên kế hoạch tổ chức lễ khánh thành bức tượng vào cuối tuần nhậm chức.
Thời điểm chia sẻ này rất trùng hợp: Lúc đó token PATRIOT vừa mới ra mắt.
Trang web chính thức viết: "Token crypto thuộc về nhân dân, bức tượng mà không ai có thể xóa bỏ."
Nhưng sau đó, dự án gặp phải hai trở ngại lớn. Thời tiết giá lạnh ở Washington gây ra một loạt vấn đề hậu cần, kế hoạch khánh thành bức tượng buộc phải tạm dừng; và ngay trước lễ nhậm chức, Trump đã ra mắt Meme coin của riêng mình, TRUMP.
Trong khi các nhà giao dịch tiền điện tử tranh nhau mua token chính thức này, Stockton và Pierce đã tổ chức một sự kiện "Giải thưởng Patriot" tại Câu lạc bộ Nhà báo Quốc gia Washington, nơi phân phát các mô hình tượng thu nhỏ.
"Không khí tại hiện trường lập tức lạnh đi, vì giá token của Trump đột nhiên tăng vọt." Cottrill nói.
Đến cuối tháng 1, giá PATRIOT đã giảm hơn 90%.
"Một vùng đất quý"
Bất chấp thất bại này, nhóm nhà đầu tư tiền điện tử vẫn tiếp tục đẩy mạnh tiếp thị. Tháng 2 năm ngoái, cựu nghị sĩ tai tiếng George Santos đã trưng bày một bức tượng thu nhỏ của Trump trên kênh Fox News, và đặc biệt nhắc đến token PATRIOT.
Một bức tượng thu nhỏ mạ vàng của Trump giơ cao nắm đấm, xung quanh đặt vài bức tượng cùng loại màu sẫm
Stockton đã chia sẻ lại video này trên nền tảng X, tuyên bố: "Mức độ phủ sóng như thế, có tiền cũng không mua được!" Trong một cuộc phỏng vấn điện thoại ngắn, Santos nói: "Tôi nhận tiền để quảng cáo cho nó, điều này tôi luôn nói rõ."
Các nhà đầu tư cũng đang tranh thủ một đồng minh có ảnh hưởng khác: Burns. Mục sư nổi tiếng này là người thân cận của Trump, đôi khi còn được gọi là "cố vấn tinh thần" không chính thức của Tổng thống.
Sau khi Pierce giới thiệu ông với nhóm dự án, Burns bắt đầu tham gia vào công việc liên quan đến bức tượng. Ông nhanh chóng trở thành nhân vật then chốt thúc đẩy dự án khởi động lại, đề xuất mạ vàng lá cho bức tượng đồng này.
"Tổng thống vừa hỏi tôi xin ảnh bức tượng sau khi được mạ vàng." Burns viết trong tin nhắn gửi các cộng tác viên vào tháng 11 năm ngoái.
Điều ước của Trump cuối cùng đã thành hiện thực. Sansalone tiết lộ với nhóm rằng anh đã tham khảo một nhà cung cấp vàng lá ở New York từng cung cấp đồ trang trí cho Tòa tháp Trump. Cottrill cũng chia sẻ những bức ảnh thành phẩm mới nhất của bức tượng.
"Thật lấp lánh, thật tinh xảo," Sansalone trả lời.
"Wow...... Gửi ngay cho Tổng thống," Burns viết.
Rõ ràng, Trump đã bị bức tượng này thu hút. Tháng trước, Cottrill đã đến Florida để lắp đặt xong bệ đỡ nặng 7000 pound tại Khu nghỉ dưỡng golf tổng hợp Trump National Doral. Stockton khoe khoang trên mạng xã hội rằng đây là một "vùng đất quý". Burns trong tin nhắn gửi các cộng tác viên vào tháng 1 năm nay cho biết, nhân viên sắp xếp lịch trình của Nhà Trắng hiện đang "tích cực chốt" ngày Tổng thống tham dự lễ khánh thành chính thức bức tượng.
Sân golf Trump National Doral ở Florida
Đáng lẽ đây phải là thời khắc đỉnh cao của Cottrill, nhưng ông nói rằng mình đã chán ngấy những nhà đầu tư tiền điện tử đứng đằng sau.
Cottrill cho biết, mãi đến mùa thu năm 2024, ông mới phát hiện ra những nhà đầu tư tiền điện tử này đang sử dụng hình ảnh tác phẩm của mình để tiếp thị cho một loại tiền kỹ thuật số, ông cho rằng điều này xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của mình.
Cuối cùng, ông đã đạt được thỏa thuận với các nhà đầu tư: họ sẽ trả 150.000 USD phí bản quyền cho bức tượng. Nhưng ông khẳng định, đến nay vẫn chưa nhận được số tiền còn lại, cộng với các khoản phí chưa thanh toán khác, tổng cộng họ còn nợ ông khoảng 90.000 USD.
Các nhà đầu tư tiền điện tử yêu cầu bức tượng Trump phải đủ cao lớn, và đưa ra một số yêu cầu sửa đổi ngoại hình
"Theo tôi, họ hoàn toàn không mua quyền sở hữu trí tuệ này, giờ đang sử dụng trái phép." Ông nói, "Trừ khi thanh toán hết tất cả các khoản nợ, bằng không bức tượng này tuyệt đối sẽ không rời khỏi xưởng đúc của tôi."
Nhưng những người tổ chức kế hoạch này biện luận rằng dự án thực ra chẳng kiếm được bao nhiêu tiền.
Burns tuyên bố ông chưa bao giờ yêu cầu hoặc nhận được bất kỳ khoản thù lao nào. Stockton trong một cuộc phỏng vấn thì nói rằng token PATRIOT chỉ là một công cụ gây quỹ, mục đích là "cung cấp hỗ trợ tài chính cho các vấn đề liên quan đến bức tượng".
"Tôi không thấy ai kiếm được bộn tiền từ thứ này." Stockton nói.
Người phát ngôn của Tập đoàn Trump, Kimberly Benza, cho biết cho đến tuần này, khi The New York Times đặt câu hỏi về Meme coin này, công ty mới biết đến sự tồn tại của nó. Bà không trả lời câu hỏi liệu lễ khánh thành bức tượng có diễn ra như dự kiến hay không.
Vở kịch này đã không ngăn cản được việc quảng bá dự án trên mạng xã hội. Một tài khoản X liên kết với token gần đây đã đăng ảnh bệ đỡ tượng ở Doral và ghim một tin nhắn chi tiết cách mua Meme coin này.
"Giấc mơ này vẫn còn sống," Sansalone nói vào ngày 16 tháng 1 khi cùng Burns thực hiện buổi phát trực tiếp.
Ngoài bức tượng khổng lồ, nhóm này còn hy vọng tặng Trump một bức tượng thu nhỏ mạ vàng cùng loại. "Chúng tôi hy vọng có một tác phẩm được đặt trong Văn phòng Oval," Sansalone nói.
