World Cup năm nay, nơi náo nhiệt nhất không chỉ nằm trên sân cỏ.
Cùng với sự gia tăng sức nóng của các sự kiện dự đoán liên quan đến World Cup, ngày càng nhiều người dùng bắt đầu tham gia giao dịch bằng tiền thật. Đội nào thắng, tỉ số bao nhiêu, có bất ngờ không, có thẻ đỏ không, cầu thủ nào sẽ ghi bàn, những chủ đề vốn thuộc về cuộc trò chuyện trước trận của người hâm mộ, giờ đây đã được tách thành từng sự kiện dự đoán có thể giao dịch.
Khi dự đoán trở thành giao dịch, người dùng cần không chỉ là cảm xúc và trực giác: biến động tỉ lệ cược, phong độ đội bóng, thông tin chấn thương, lịch sử đối đầu, tâm lý thị trường, đều sẽ trở thành tham khảo trước khi giao dịch. Trong quá trình này, các mô hình AI bắt đầu được đưa vào thường xuyên trong bối cảnh dự đoán World Cup.
Các mô hình lớn như Qwen, ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek, Qwen và Copilot, không chỉ có thể trả lời "đội nào có khả năng thắng cao hơn", mà còn có thể đưa ra nhận định về tỉ số, khả năng bất ngờ, rủi ro thẻ đỏ, biểu hiện của cầu thủ then chốt và phân tích diễn biến trận đấu. Đối với người tham gia thị trường dự đoán, diễn biến trước trận của AI, đang trở thành một lớp tham khảo khác ngoài tỉ lệ cược, tin tức, dữ liệu đội bóng và tâm lý thị trường.
Tuy nhiên, dự đoán cuối cùng vẫn phải quay về với chính trận đấu.
Khi World Cup chính thức khởi tranh, kết quả những trận đầu tiên đã lần lượt được công bố. Những phân tích AI mà người dùng từng sử dụng để hỗ trợ phán đoán trước trận, cuối cùng cũng có đáp án để đối chiếu: Tỉ số có trúng không, bất ngờ có được dự đoán trước không, thẻ đỏ, bàn thắng phút chót, diễn biến trận đấu, những chi tiết này đã được mô hình nắm bắt được bao nhiêu.
Đầu tiên gây sốt, lại chính là Qwen
Hiệu ứng chương trình lớn nhất trong ngày khai mạc World Cup, không nghi ngờ gì, thuộc về Qwen.
Trận khai mạc Mexico gặp Nam Phi, Qwen đưa ra dự đoán trước trận là Mexico 2:0 Nam Phi. Sau khi trận đấu kết thúc, tỉ số thực sự dừng lại ở 2:0. Điểm đáng chú ý hơn là, toàn trận xuất hiện tổng cộng ba thẻ đỏ, cũng khớp với nhận định rủi ro mà Qwen đề cập trước trận: "Phòng ngự Nam Phi có động tác quá mạnh, có thể sớm rơi vào tình thế thiếu người".
Nếu chỉ là nhận định Mexico thắng, điều này không quá bất ngờ. Là một trong những chủ nhà, bản thân Mexico đã được đánh giá cao hơn. Nhưng lần này Qwen đoán trúng là những chi tiết cụ thể hơn của trận đấu: tỉ số 2:0, rủi ro thẻ đỏ của Nam Phi, và nhịp độ bị kéo dãn dần ở giai đoạn sau trận đấu.
Tiếp theo, trận Hàn Quốc gặp Cộng hòa Séc, Qwen lại đưa ra dự đoán Hàn Quốc 2:1.
Trận đấu này trước trận không dễ đoán. Cộng hòa Séc có sức ép thể chất, có đe dọa từ các tình huống cố định, cũng có kinh nghiệm lớn truyền thống của các đội châu Âu. Diễn biến trận đấu quả thực không nghiêng hẳn về một phía, Cộng hòa Séc dẫn trước, Hàn Quốc sau đó gỡ hòa, trận đấu từng có thời gian dài giằng co ở tỉ số 1:1. Cho đến giai đoạn cuối, Hàn Quốc ghi bàn thắng quyết định, tỉ số cuối cùng trở thành 2:1.
Lần này, dự đoán của Qwen có thêm cảm giác "kịch bản". Dự đoán thắng thua có thể dựa vào sức mạnh trên giấy tờ, dự đoán tỉ số có thể có yếu tố may rủi, nhưng những chi tiết quá trình như thẻ đỏ, lội ngược dòng, bàn thắng quyết định ở phút cuối, mới thực sự khiến người ta cảm thấy "có chút gì đó". Sau hai trận đầu tiên, Qwen đã kéo lên mức độ chú ý về việc AI dự đoán World Cup.
Copilot: Có nét thần tình, cũng có lúc lộ rõ sai sót
Trước trận, USA Today từng yêu cầu Copilot dự đoán toàn bộ 104 trận đấu của World Cup năm nay. Xét từ những trận đã kết thúc hiện tại, bản dự đoán này vừa có điểm sáng, cũng có những sai sóm rõ ràng.
Trong đó, có ba trận dự đoán nổi bật nhất.
Trận khai mạc Mexico gặp Nam Phi, Copilot đưa ra dự đoán Mexico 2:0, tỉ số cuối cùng trúng chính xác. Hàn Quốc gặp Cộng hòa Séc, nó dự đoán Hàn Quốc 2:1, cũng trùng khớp với kết quả trận đấu. Đến trận Brazil gặp Morocco, Copilot lại đưa ra nhận định 1:1, kết quả Brazil thực sự bị Morocco cầm hòa.
Đặc biệt là trận Brazil 1:1 Morocco này, giá trị không thấp. Brazil sau cùng là đội bóng lớn truyền thống, đội hình và mức độ chú ý đều thuộc nhóm đầu.
Morocco dù World Cup trước vào đến bán kết, nhưng đối mặt với Brazil, việc trực tiếp dự đoán hai đội hòa nhau trước trận, không phải là một lựa chọn đặc biệt an toàn. Kết quả sau trận đấu, Brazil không có được chiến thắng mở màn, Morocco cũng duy trì được sức bền bỉ của mình ở các giải lớn, dự đoán trận này của Copilot quả thực là một "nét thần tình".
Nhưng vấn đề của Copilot cũng nhanh chóng bộc lộ.
Nó dự đoán Canada thắng Bosnia và Herzegovina 2:1, kết quả hai đội hòa 1:1; dự đoán Thụy Sĩ thắng nhỏ Qatar 1:0, kết quả Thụy Sĩ cũng bị cầm hòa; dự đoán Mỹ thắng Paraguay 2:0, hướng dự đoán tuy đúng, nhưng tỉ số thực tế là 4:1, cường độ tấn công bị đánh giá thấp rõ rệt.
Sai sóm rõ ràng hơn, xuất hiện ở vài trận bất ngờ và các đội mạnh bị cản trở.
Thổ Nhĩ Kỳ gặp Úc, Copilot dự đoán Thổ Nhĩ Kỳ thắng 2:1, kết quả Úc thắng bất ngờ 2:0. Ecuador gặp Bờ Biển Ngà, nó dự đoán Ecuador thắng 2:1, kết quả Bờ Biển Ngà thắng 1:0. Hà Lan gặp Nhật Bản, nó dự đoán Hà Lan thắng 2:1, kết quả Nhật Bản hai lần gỡ hòa, cuối cùng hai đội hòa 2:2. Thụy Điển gặp Tunisia, nó dự đoán 1:1, kết quả Thụy Điển trực tiếp đá ra tỉ số 5:1.
Copilot có thể đoán trúng tỉ số cụ thể các trận Mexico, Hàn Quốc, Brazil, cho thấy nó không chỉ biết đưa ra đáp án theo đội hot. Nhưng những trận như Úc đánh bại Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar cầm hòa Thụy Sĩ, Nhật Bản cầm hòa Hà Lan, cũng bộc lộ việc nhận định của nó về các kết quả bất ngờ và hòa vẫn còn thiên về thận trọng.
ChatGPT: Phân tích khá đầy đủ, nhưng dự đoán bất ngờ chưa đủ chuẩn
So với việc dự đoán toàn bộ lịch thi đấu của Copilot, ChatGPT giống một "tay chơi phân tích trước trận" hơn.
Trong dự đoán trận khai mạc, ChatGPT dự đoán Mexico 2:0 Nam Phi, tỉ số cuối cùng trúng. Lý do nó đưa ra cũng khá đầy đủ, bao gồm lợi thế sân nhà của Mexico, phong độ gần đây, sự yếu kém trong tấn công của Nam Phi, cùng các yếu tố như độ cao của thành phố Mexico và không khí sân nhà. Trong dự đoán này, ChatGPT không chỉ đưa ra kết quả, mà logic phán đoán đằng sau cũng khớp với kết quả trận đấu.
Nhưng đến với việc dự đoán toàn bộ lịch thi đấu World Cup, độ ổn định của ChatGPT không mạnh bằng. Dù nó đoán trúng Mexico 2:0 Nam Phi và Brazil 1:1 Morocco, cũng dự đoán đúng hướng thắng thua của một số trận như Scotland, Đức, Thụy Điển. Nhưng ở các trận Hàn Quốc 2:1 Cộng hòa Séc, Qatar 1:1 Thụy Sĩ, Úc 2:0 Thổ Nhĩ Kỳ, Nhật Bản 2:2 Hà Lan, nhận định của ChatGPT đều dự đoán theo đội có thực lực mạnh hơn trên giấy tờ. Ví dụ, Thụy Sĩ nên thắng Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ nên thắng Úc, Hà Lan nên thắng nhỏ Nhật Bản.
ChatGPT không phải không có khả năng dự đoán, nó có thể phân tích rõ ràng sức mạnh đội bóng, môi trường sân nhà, phong độ gần đây, cũng có thể đoán trúng tỉ số ở một số trận. Nhưng xét từ kết quả hiện tại, nó giỏi giải thích "tại sao đội hot lại hợp lý hơn", hơn là nhận diện trước những trận nào có thể đi chệch khỏi kịch bản đội hot.
Gemini, Grok, Claude: Cùng một trận đấu, các mô hình khác nhau viết ra kịch bản khác nhau
Ngoài Qwen, Copilot và ChatGPT, một số người dùng mạng xã hội còn đưa cùng một trận đấu cho nhiều mô hình để dự đoán trước trận.
Lấy trận khai mạc Mexico gặp Nam Phi làm ví dụ, có blogger đồng thời thử nghiệm bốn mô hình AI: ChatGPT, Gemini, Grok và Claude để dự đoán trước trận. Kết quả cho thấy, ChatGPT và Gemini đều đưa ra dự đoán Mexico 2:0 Nam Phi, tỉ số cuối cùng trúng chính xác; Grok dự đoán Mexico 2:1, Claude dự đoán Mexico 3:1, dù đều dự đoán đúng Mexico thắng, nhưng không đoán trúng tỉ số cụ thể.
Lần dự đoán trận khai mạc này, các mô hình khác nhau đưa ra ba "kịch bản" khác nhau. ChatGPT Go và Gemini Pro gần với trận đấu thực tế hơn: Mexico chiếm ưu thế, Nam Phi tấn công yếu kém, cuối cùng bị giữ sạch lưới. Grok giống như đưa ra một tỉ số tương đối mở hơn, cho rằng Nam Phi sẽ có bàn thắng từ phản công. Claude Sonnet lại kéo kỳ vọng tấn công của Mexico lên cao hơn, đưa ra kết quả mở toang hơn như 3:1.
Tóm lại
Do số mẫu dự đoán AI có thể truy ngược hiện tại vẫn còn hạn chế, ở giai đoạn này vẫn chưa thể trực tiếp đánh giá mô hình nào "hiểu bóng đá" nhất.
Nhưng chỉ xét vài trận đã kết thúc, sự khác biệt đã bắt đầu xuất hiện. Qwen hiện gây ấn tượng mạnh nhất, ngày đầu liên tiếp đoán trúng Mexico 2:0 Nam Phi, Hàn Quốc 2:1 Cộng hòa Séc, còn nắm bắt được rủi ro thẻ đỏ và diễn biến trận đấu, thuộc loại biểu hiện nổi bật trong mẫu nhỏ. Tuy nhiên, liệu sau này có tiếp tục đoán trúng hay không, vẫn cần kiểm chứng qua nhiều trận hơn.
Copilot và ChatGPT, cả hai đều có điểm sáng đoán trúng tỉ số cụ thể, nhưng cũng đều bộc lộ một vấn đề chung – đối mặt với những trận đấu lệch khỏi thực lực trên giấy tờ như Úc đánh bại Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar cầm hòa Thụy Sĩ, Nhật Bản hòa Hà Lan, phán đoán vẫn chưa đủ nhạy bén.
Còn các mô hình như Gemini, Grok, Claude, các mẫu công khai hiện tại chủ yếu tập trung vào đơn trận hoặc đối chiếu trên mạng xã hội, có giá trị tham khảo, nhưng chưa thích hợp để trực tiếp xếp hạng.
AI đã có thể trở thành một lớp tham khảo cho người dùng thị trường dự đoán World Cup, nhưng còn lâu mới là đáp án chuẩn.
