Các nhà nghiên cứu và phát triển Ethereum đã đề xuất đốt dần phần thưởng của trình xác thực khi lượng stake tăng lên.
Việc đốt sẽ đạt 100% khi có khoảng 60,25 triệu $ETH (tương đương khoảng một nửa tổng lượng cung) được stake, dẫn đến việc lượng phát hành ròng về 0 và có khả năng tăng cường tính khan hiếm cũng như định giá $ETH trong dài hạn, bằng cách hạn chế việc pha loãng thêm cổ phần của những người nắm giữ hiện tại.
Stake là phương thức để bảo đảm an ninh cho Ethereum. Người nắm giữ khóa $ETH và chạy phần mềm xác thực giao dịch, và mạng lưới sẽ trả thưởng cho họ bằng cách tạo ra $ETH mới. Những người tham gia này là các trình xác thực, và lượng $ETH mới được tạo ra chính là phần thưởng. Đốt có nghĩa là phá hủy vĩnh viễn đồng coin đó thay vì phân phát chúng.
Cứ mỗi 6,4 phút, khi kết thúc cái mà Ethereum gọi là một kỷ nguyên, một phần thưởng của mỗi trình xác thực sẽ bị khấu trừ và tiêu hủy, thay vì được chuyển hướng đi nơi khác, với tỷ lệ này tăng dần theo đường thẳng cho đến 100% khi lượng stake tiến gần đến điểm bão hòa.
Các trình xác thực vẫn sẽ được trả tiền cho cùng một công việc, và họ sẽ giữ lại tất cả phí giao dịch cùng tiền boa kiếm được từ việc tạo khối. Chỉ có lượng $ETH mới tạo ra bị đốt. Việc khấu trừ từ phần thưởng của trình xác thực sẽ diễn ra dần dần, từng giai đoạn trong vòng 18 tháng, với khoảng 6 tháng trước đó để phổ biến bản cập nhật, tức là sẽ mất khoảng hai năm để thích ứng.
Hình 1. Đường cong hiện tại không bao giờ ngắt. Đường cong được đề xuất đạt mức 0 tại điểm 50%. Nguồn: Shaurya Malwa.
Đề xuất này được ký bởi 6 nhà nghiên cứu, bao gồm Justin Drake tại Ethereum Foundation. Nó được công bố chỉ vài ngày trước hạn chót xem xét các thay đổi nhỏ trong Hegotá, bản cập nhật tiếp theo của Mạng Ethereum.
Theo các tác giả, vấn đề nằm ở chỗ việc stake không bao giờ ngừng sinh lời. Ngay cả khi mọi đồng $ETH đều được đem đi stake, tỷ suất lợi nhuận vẫn sẽ ở mức khoảng 1,5%, vì vậy luôn có lý do để thêm nhiều hơn.
Jérôme de Tychey, một trong những tác giả của đề xuất, dự đoán rằng đến tháng 1 năm 2028 sẽ có hơn 70 triệu $ETH được stake nếu không có gì thay đổi. Đề xuất cho rằng sau một mức độ nhất định, việc stake thêm sẽ bắt đầu làm cho Ethereum kém an toàn hơn, vì cuối cùng $ETH sẽ tập trung vào các sàn giao dịch và nhà cung cấp dịch vụ stake, thay vì chủ sở hữu thực sự của chúng, trong khi các staker cá nhân nhỏ lẻ bị đẩy ra ngoài.
Hiện tại có khoảng 41 triệu $ETH đang được stake, tương đương khoảng 34% tổng nguồn cung. Theo dữ liệu theo dõi, thêm 2,5 triệu ETH đang xếp hàng chờ kích hoạt, có thể phải đợi 6 tuần hoặc hơn, và không có ai xếp hàng để rút khỏi hệ thống.
Hình 2. Ethereum còn cách mức được đề xuất coi là trần 16 điểm phần trăm. Nguồn: Shaurya Malwa.
Ethereum giới hạn tốc độ trình xác thực tham gia và rời khỏi, do đó cả hai chiều đều tạo thành một đường thẳng. Hạn chế này tồn tại để ngăn một khối lượng lớn tham gia hoặc rời đi đủ nhanh để gây mất ổn định mạng. Hàng đợi tham gia bao gồm $ETH đang chờ bắt đầu stake, hàng đợi rút là $ETH đang chờ ngừng stake. Hiện tại, có thể kích hoạt khoảng 57.600 $ETH mỗi ngày.
Đề xuất này đã chia rẽ các nhà phát triển và người tham gia thị trường Ethereum.
Giám đốc điều hành Aave Labs, Stani Kulechov, tuyên bố trong blog của mình rằng việc phần thưởng stake tiến gần về 0 sẽ khiến các chiến lược vay $ETH về cơ bản không khả thi. Dữ liệu cho thấy phần lớn lượng $ETH được vay trên Aave được sử dụng để mua thêm $ETH đem đi stake, điều này chỉ có lợi khi thu nhập từ stake vượt quá chi phí vay.
Mike Silagadze, người sáng lập giao thức stake thanh khoản ether.fi, phản đối cả quy trình lẫn bản chất của đề xuất này.
“Dự thảo EIP được công bố với thông báo 48 giờ để nhận ý kiến đóng góp”, ông viết trên X, gọi đây là “một thay đổi nghiêm trọng đối với nền kinh tế mạng với những hậu quả sâu rộng cho toàn bộ DeFi”. Ông nói thêm rằng thay đổi này “rõ ràng sẽ đẩy các staker solo, những người không được EF hoặc bên nào khác trợ cấp, ra ngoài lề”, và sẽ chỉ để lại việc stake cho “các tổ chức tập trung lớn với chi phí vốn bằng 0”, đồng thời “7 trong số 10 giao thức DeFi hàng đầu” sẽ đối mặt với dòng vốn rút chạy.
Silagadze thẳng thắn hơn về ảnh hưởng của đề xuất đối với giá cả. “Những người stake $ETH thì không bán nó”, ông viết, và khẳng định đề xuất này “sẽ ngăn chặn việc stake thêm $ETH mới” và có thể đưa hơn 10 tỷ USD $ETH trở lại lưu thông.
Câu hỏi quan trọng hơn là liệu đề xuất này có được đưa vào bản cập nhật Hegotá dự kiến vào quý 3-4 năm 2026 hay không, bản cập nhật tập trung vào tối ưu hóa cấu trúc, khả năng chống kiểm duyệt và giảm kích thước trạng thái.
Sự thay đổi cơ bản trong chính sách tiền tệ của Ethereum – giảm dần và sau đó loại bỏ hoàn toàn phần thưởng stake ở cấp độ đồng thuận sau khi 50% nguồn cung được stake – chỉ xuất hiện vài ngày trước hạn chót đưa vào Hegotá vào ngày 6 tháng 8. Nó chỉ đi kèm với một bản nháp triển khai khoảng 300 dòng mã, và thiếu sự đồng thuận từ các trình xác thực và staker, những người sẽ bị giảm thu nhập.
Sự kết hợp các yếu tố này khiến khả năng bị bỏ qua trong Hegotá và chuyển sang một fork sau này cao hơn nhiều so với việc triển khai nó. Chính các tác giả cũng lưu ý rằng mỗi tháng trì hoãn cho phép tỷ lệ stake tăng thêm khoảng 1,5 điểm phần trăm.
end-content
