Tác giả: Zun
Biên dịch: Yuliya, PANews
Lời biên tập viên PANews: Trong thị trường Crypto hiện tại, nhiều người phàn nàn rằng dòng thời gian (timeline) tràn ngập tiếng ồn và những tranh cãi vô nghĩa, dường như những thời đại kiếm tiền dễ dàng ngày xưa (như Play-to-Earn, Move-to-Earn hoặc airdrop testnet) đã không còn nữa. Tuy nhiên, cơ hội không biến mất, mà chỉ thay đổi hình thái. Tác giả Zun trong bài viết này đã xem xét lại các xu hướng chu kỳ của thị trường Crypto và sắp xếp chi tiết một số cách thực sự có thể mang lại lợi nhuận hiện nay. Dưới đây là bản gốc đã được biên dịch:
Thành thật mà nói, bây giờ hãy mở timeline Twitter của bạn ra, lướt trong hai phút, bạn thấy gì?
-
Bạn sẽ thấy ai đó so sánh bốn mạng L2 mà chẳng ai dùng;
-
Bạn sẽ thấy ai đó đăng bảng xếp hạng các Crypto influencer trên Twitter chỉ để câu tương tác;
-
Bạn sẽ thấy ai đó lan truyền thông tin giả......
Về cơ bản, phần lớn chỉ là tiếng ồn.
Tuy nhiên, chỉ vì timeline Twitter trông có vẻ trầm lắng không có nghĩa là cơ hội cũng biến mất theo. Cơ hội vẫn còn đó, chỉ là hình dạng của chúng bây giờ khác xa so với những gì đa số mọi người đã quen.
Xu hướng trong quá khứ
Nếu bạn ở trong lĩnh vực Crypto đủ lâu, bạn sẽ biết thị trường này vận hành theo kiểu sóng. Mỗi chu kỳ, mỗi mùa, thậm chí mỗi quý đều mang đến một Meta (cách chơi cốt lõi) hoàn toàn khác. Và ai sớm nắm bắt được Meta hiện tại, người đó sẽ ăn được.
Hãy nhớ lại năm 2021, Play-to-Earn đã thịnh hành, Axie Infinity thậm chí còn trở thành nguồn thu nhập toàn thời gian cho người dân Đông Nam Á, ở Philippines, nhiều gia đình đã tham gia các chương trình học bổng Axie. Luật chơi rất đơn giản: mua nhân vật NFT, chơi game, kiếm token, rồi chốt lời.
Tiếp theo là sự trỗi dậy của Move-to-Earn, StepN ra mắt, đột nhiên mọi người đều mua giày NFT, chỉ để đi bộ kiếm tiền. Nghe có vẻ vô lý, nhưng mọi người thực sự kiếm được hàng trăm đô la mỗi tuần chỉ nhờ số bước chân hàng ngày. Step App, GetKicks, Walken và một loạt các bản sao khác lần lượt ra đời. Nói một cách đơn giản, chỉ cần bạn hiểu cơ chế và tham gia đủ sớm, bạn đã có thể kiếm tiền.
Sau đó, thời đại NFT đến, việc mua đi bán lại các bức ảnh nhỏ trở thành hoạt động kiếm tiền nhất trong toàn bộ lĩnh vực Crypto. Nhưng thời đại đó giờ đã qua.
Rồi thời đại tương tác testnet và airdrop bắt đầu. Trong gần một năm rưỡi, xu hướng này rất đơn giản: tìm một dự án được các quỹ VC hàng đầu tài trợ, sử dụng testnet của họ, tương tác với hợp đồng của họ, bridge một ít tiền, rồi chờ nhận airdrop. Đây là Meta đơn giản nhất từng được tạo ra trong lĩnh vực Crypto. Những người không có kỹ năng lập trình, không có vốn, không có người theo dõi trên mạng xã hội, chỉ bằng cách click chuột trên testnet, đã có thể "kiếm chác" được airdrop trị giá năm con số.
Nhưng thời đại đó cũng đang dần lụi tàn, các nhà sáng lập dự án bắt đầu trở nên tham lam, phân bổ tỷ lệ token cho airdrop ngày càng ít đi, ngoài ra, vấn đề tấn công Sybil cũng là một nguyên nhân khác chấm dứt Meta này.
Vì vậy, thời kỳ chúng ta đang ở hiện tại là: không có xu hướng Play-to-Earn, không có xu hướng Move-to-Earn, tương tác testnet không còn như xưa. Timeline Twitter toàn là người ta tranh cãi về những chuyện vặt vãnh, câu tương tác, hoặc đăng bài về các vụ hack/khai thác lỗ hổng, vì đây là vòng tin tức duy nhất trong lĩnh vực Crypto lúc này.
Mật mã làm giàu thầm lặng hiện tại: Bốn nguồn thu nhập thực sự
Nhưng, đây là những gì tôi quan sát được: Khi 90% người dùng Crypto Twitter bận rộn với việc cày view (exposure) thì chỉ một nhóm nhỏ người dùng lại đang thực sự kiếm tiền.
1. Kiếm tiền trên nền tảng X:
Đây có lẽ là điều rõ ràng nhất, nhưng nhiều người vẫn đánh giá thấp nó. X chính thức gọi năm 2026 là "Năm của Người sáng tạo", họ thậm chí còn tăng gấp đôi quỹ chia sẻ doanh thu. Thu nhập chủ yếu dựa trên lượng hiển thị (exposure) từ những người dùng Premium đã xác minh, một số người sáng tạo nội dung Crypto hiện nay mỗi tháng chỉ thông qua việc chia sẻ doanh thu trên nền tảng X đã kiếm được từ 500 đến 2000 USD, mà không cần bất kỳ sự hợp tác tài trợ đơn lẻ nào. Điều này sẽ không làm bạn giàu lên nhanh chóng, nhưng trong thị trường hiện tại, đây là một khoản thu nhập ổn định.
2. Chương trình Đại sứ:
Con đường này bị đánh giá thấp một cách nghiêm trọng. Hiện tại, các dự án không còn ném tiền cho các KOL ngẫu nhiên để shill token của họ nữa. Thay vào đó, họ đang xây dựng các chương trình đại sứ có cấu trúc, trả thù lao hàng tháng cho công việc thực tế. Alchemy Pay cung cấp mức lương cơ bản 200 USDT mỗi tháng cộng với tiền thưởng hiệu suất không giới hạn, rồi Injective có chương trình Ninja Masters, cung cấp phần thưởng token phân cấp. Đây đều là những công việc thực sự có trả công.
3. Quản trị viên Discord:
Tôi cho rằng, rất nhiều người trong lĩnh vực này đang kiếm được thu nhập ổn định thông qua việc quản lý máy chủ Discord của các dự án. Bạn chỉ cần trả lời câu hỏi, quản lý cộng đồng, xử lý ticket, cấm những kẻ lừa đảo, là sẽ được trả công, đơn giản vậy thôi.
4. Chương trình dành cho Nhà phát triển (Developer Programs):
Đây là điểm tôi muốn nói đến nhất, vì tôi nghĩ đây mới là cơ hội thực sự dành cho những người có kỹ năng, thành thật mà nói, đây cũng là con đường tôi đã chọn.
Tôi muốn gửi lời tri ân đến @realchriswilder, hồ sơ của anh ấy hiển thị anh ấy hiện có khoảng 3000 người theo dõi, và lúc bắt đầu, số người theo dõi còn ít hơn thế.
Ngày nay, nhiều người sáng tạo nội dung sẽ bảo bạn phát triển tài khoản, đăng tweet viral, kiếm tương tác, xây dựng đối tượng người theo dõi, thành thật mà nói, nếu bạn muốn trở thành một người sáng tạo nội dung, những điều này không sai.
Nhưng Chris đã chọn một con đường khác dựa trên những gì anh ấy thực sự giỏi. Anh ấy biết lập trình và yêu thích lập trình. Vì vậy, anh ấy bắt đầu xây dựng trên các dự án và giao thức khác nhau. Anh ấy tham gia các chương trình dành cho nhà phát triển và bắt đầu kiếm thu nhập từ những công việc này, thay vì đăng tweet.
Đây là phần mà hầu hết mọi người bỏ qua. Bạn không cần phải là người sáng tạo nội dung mới kiếm được tiền trong lĩnh vực Crypto. Bạn thậm chí không cần phải có một lượng người theo dõi khổng lồ. Nếu bạn biết viết code, hiện nay toàn bộ hệ sinh thái đầy ắp những cơ hội được thiết kế đặc biệt dành cho những người như bạn.
Dưới đây là một số ví dụ về các chương trình dành cho nhà phát triển đang hoạt động:
-
Zama gần đây đã ra mắt mùa thứ hai trên mainnet của chương trình dành cho nhà phát triển của họ, với giải thưởng hơn 15,000 cUSDT trong ba track. Track Builder yêu cầu bạn giao một dApp bảo mật sử dụng giao thức Zama; Track Bounty yêu cầu xây dựng kỹ năng AI agent cho FHE; và còn có một nhiệm vụ bounty đặc biệt cho khu vực Châu Á Thái Bình Dương được hỗ trợ bởi OpenBuild.
-
Arc cũng đã ra mắt chương trình Architects của họ để ghi nhận các nhà phát triển đóng góp tích cực. Bạn có thể kiếm điểm bằng cách trả lời câu hỏi kỹ thuật, đăng hướng dẫn hoặc công cụ và hướng dẫn các nhà phát triển khác. Những người đóng góp hàng đầu sẽ nhận được các vai trò như quản trị viên cộng đồng, người tổ chức meetup, diễn giả kỹ thuật và người phụ trách khu vực.
-
Ink (được Kraken ra mắt) đang chạy chương trình dành cho nhà phát triển của họ, bao gồm hai track đang hoạt động. Track Spark cung cấp tài trợ vi mô từ 500 đến 5000 USDC cho các dự án nhỏ (như công cụ, bot và mini dApp) với quy trình xét duyệt rất nhanh. Forge là track hàng đầu, cung cấp tài trợ dựa trên cột mốc lên tới 200,000 USDC cho các nhóm mở rộng sản phẩm thực tế trên Ink và có sức hút theo thời gian thực.
Bài học cốt lõi và gợi ý
Lý do tôi viết tất cả những điều này, không phải để đưa cho bạn một danh sách rồi bảo bạn chọn bừa một cái để làm. Mà là để bạn suy nghĩ về một số điều cốt lõi hơn.
Nhìn từ bên trong, mỗi thị trường gấu đều có cảm giác giống nhau, timeline Twitter chẳng có gì để xem, mọi thứ đều thay đổi theo thời gian, cảm giác phổ biến nhất là "không có gì để làm". Nhưng điều đó không bao giờ là sự thật. Điều thay đổi giữa các chu kỳ không phải là cơ hội có còn tồn tại hay không, mà là chúng xuất hiện dưới hình thức nào.
-
Vào năm 2021, cơ hội trông giống như chơi trò chơi điện tử;
-
Vào năm 2022, nó trông giống như đi bộ;
-
Vào năm 2023, nó trông giống như nhấn nút trên testnet;
-
Còn vào năm 2026, nó trông giống như xây dựng, sáng tạo, quản lý và tìm lỗ hổng. Chỉ có hình thức của Meta thay đổi, cơ hội không hề biến mất.
Nhưng tiếp theo bạn phải tự xem xét bản thân, tìm ra xem bạn thực sự phù hợp với đâu. Không phải nơi bạn mong muốn mình phù hợp, cũng không phải nơi Crypto Twitter bảo bạn nên đến. Mà là kỹ năng và hoàn cảnh thực tế của bạn đặt bạn vào vị trí nào.
Nếu bạn giỏi viết lách và sáng tạo nội dung, con đường kiếm tiền trên nền tảng X và các chương trình Đại sứ là hợp lý. Nếu bạn là người có năng khiếu quản lý và tổ chức cộng đồng, vai trò Quản trị viên Discord và Cộng đồng là những nguồn thu nhập thiết thực. Nếu bạn là một nhà phát triển, những chương trình dành cho nhà phát triển và nhiệm vụ bounty đang chờ bạn ở đó. Nếu bạn có kiến thức về bảo mật, lĩnh vực bounty mũ trắng hiện nay có mức thưởng cao hơn bao giờ hết.
Điều tệ nhất bạn có thể làm bây giờ, là ngồi đó, lướt cái timeline đầy tiếng ồn, rồi kết luận rằng "chẳng còn gì nữa". Những người kiếm tiền trong thị trường gấu này, không ngồi yên chờ đợi Meta testnet tiếp theo. Họ nhận ra mình giỏi điều gì, tìm thấy lĩnh vực trong hệ sinh thái coi trọng kỹ năng đó, và rồi âm thầm đắm mình vào đó!
