Viết bài: Gino Matos
Biên dịch: Chopper, Foresight News
Đồng meme ANSEM tăng gần 299% trong bảy ngày, kéo theo sự hồi phục của thị trường meme coin trên Solana. Dữ liệu từ DeFiLlama cho thấy khối lượng giao dịch hàng tuần của Pump.fun trên các sàn giao dịch phi tập trung (DEX) là 5,33 tỷ USD, khối lượng giao dịch 30 ngày là 18,22 tỷ USD.
Ngày 4/7 là lần đầu tiên kể từ ngày 8/4, khối lượng giao dịch trong ngày của Pump.fun và PumpSwap vượt 1 tỷ USD, trong khi khối lượng giao dịch trong tuần từ 29/6 đến 5/7 là lần đầu tiên vượt 5 tỷ USD kể từ cuối tháng 3.
Được thúc đẩy bởi đà tăng của ANSEM, vào ngày 1/7, số lượng token mới được niêm yết và các dự án 'tốt nghiệp' trên nền tảng phát hành meme coin Solana đã lập mức cao mới trong 80 ngày. Đi kèm với sự bùng nổ của ANSEM, một loạt các token bản sao đã xuất hiện đồng loạt, và tình trạng bản sao tràn lan từ lâu đã là tín hiệu điển hình cho sự khởi động lại của thị trường bull với meme coin. Báo cáo nghiên cứu của Phemex vào ngày 1/7 chỉ ra rằng, chỉ trong hai tuần, phí phát hành trên nền tảng Pump.fun đã phục hồi lên 62% so với mức đỉnh trước đó, trong khi khối lượng giao dịch đã hồi phục 55%.
ANSEM tăng 299% trong một tuần, khối lượng giao dịch hàng tuần của Pump.fun là 5,33 tỷ USD, và meme coin chiếm hơn 20% khối lượng giao dịch trên Solana
Xu hướng hồi phục này cũng thể hiện rõ trên thị trường rộng hơn. Dữ liệu từ Blockworks cho thấy meme coin chiếm hơn 20% khối lượng giao dịch hàng tuần trên Solana, đây là lần đầu tiên kể từ giữa tháng 5.
Báo cáo nghiên cứu vào tháng 10/2025 của Galaxy chỉ ra rằng, vào quý 4/2024, meme coin từng chiếm 50% khối lượng giao dịch hàng tuần trên Solana, tỷ lệ 20% hiện tại có nghĩa là thị trường chỉ mới hồi phục nhẹ, vẫn còn cách xa đỉnh cũ một khoảng lớn.
Đồng thời, Galaxy cũng đề xuất rằng, so với các sản phẩm DeFi chính thống khác, meme coin có thể thu hút người dùng phổ thông mới tạo ví, sử dụng sàn giao dịch phi tập trung và cầu nối đa chuỗi nhanh hơn. Loại token này có ngưỡng vào cực thấp, mang sẵn tính chất lan truyền mạng xã hội, biến trực tiếp lưu lượng và sức nóng thành tài sản có thể giao dịch.
Tuy nhiên, mâu thuẫn của phân khúc cũng nằm ở đây. Dù meme coin có thể thu hút người dùng mới, nhưng các quy tắc giao dịch cực kỳ nhanh đã tạo ra một môi trường chơi cực kỳ bất bình đẳng, cuối cùng người chơi nhỏ lẻ thường trở thành đối tượng 'đỡ đạn' cho các ông lớn và bot khi họ thoát hàng. Sự tăng vọt của ANSEM một lần nữa đặt mâu thuẫn này lên bàn.
Thống kê từ Galaxy cho thấy, thời gian nắm giữ trung bình hiện tại của meme coin chỉ là 100 giây, so với khoảng 300 giây ở chu kỳ trước, nhịp độ giao dịch đã tăng tốc đáng kể. Các bot snipe và ví hàng loạt sẽ tích lũy một lượng lớn token ngay khi token được niêm yết, sau đó bán ra để chốt lời ngay khi người chơi nhỏ lẻ FOMO vào.
Một bài báo nghiên cứu có tựa đề "Phòng chống bot thao túng trong giao dịch copy trade meme coin" được công bố tại Hội nghị Mạng của Hiệp hội Máy tính Quốc tế năm 2026 đã phân tích đầy đủ logic thu lợi này: copy trade đã trở thành cách thức vào lệnh chủ đạo của người chơi nhỏ lẻ, nhưng tốc độ phản ứng của bot vượt xa con người. Nghiên cứu khảo sát hơn 6000 dự án meme và phát hiện phần lớn token sẽ bị bot mua vào nhanh chóng trong vòng 1 đến 5 block đầu tiên sau khi niêm yết.
Nền tảng MemeTrans theo dõi hơn 41.000 dự án meme Solana và 200 triệu giao dịch trên chuỗi đã phát hiện ra rằng: Các tài khoản thao túng phối hợp trung bình nắm giữ 36,5% lượng token lưu thông của dự án, bề ngoài phân tán nhưng thực chất tập trung cao độ; 84,13% dự án trong nghiên cứu được đánh dấu là tài sản rủi ro cao. Một báo cáo nghiên cứu khác thống kê 34988 meme token, kết quả cho thấy trong số các token có mức tăng trưởng hàng đầu, 82,8% tồn tại dấu vết của việc tạo khối lượng nhân tạo như giao dịch ảo (wash trading), kéo pool thanh khoản,... với hơn 17.000 địa chỉ ví trên chuỗi chịu tổng lỗ tích lũy hơn 9,3 triệu USD.
Những dữ liệu này phản ánh rõ ràng một quy luật: Những meme coin có mức tăng trưởng khủng khiếp nhất, thường là những đồng bị thao túng nhân tạo nhiều nhất.
Vậy, thị trường meme đã hồi phục chưa?
Một thị trường bull là khi khối lượng giao dịch hàng ngày của Pump duy trì vượt 1 tỷ USD, và meme coin chiếm gần 30% khối lượng giao dịch hàng tuần trên Solana.
ANSEM thúc đẩy sự xuất hiện liên tục của các meme coin cấp hai (secondary memes) bùng nổ, sự tăng trưởng người dùng, tốc độ niêm yết và mức độ quan tâm thúc đẩy lẫn nhau, tình huống này gần giống với sự trỗi dậy ban đầu của các meme coin.
Trong một thị trường bear, các phiên bản nhái của ANSEM phân tán sự chú ý của nhà đầu tư, khối lượng giao dịch hàng tuần của Pump giảm xuống dưới 3 tỷ USD, và thị phần của meme coin trong tổng khối lượng giao dịch Solana giảm xuống 15%-18%. Khi đó, ANSEM sẽ chỉ là một hiện tượng nhất thời, và các nhà giao dịch sẽ quay trở lại với SOL, các loại tiền mã hóa chính thống và các altcoin khác có tính thanh khoản cao hơn.
Bốn kịch bản có thể xảy ra tiếp theo của thị trường
Không thể phủ nhận, phân khúc meme Solana có khả năng thu hút lưu lượng mạnh mẽ, có thể đạt được mức độ lan tỏa và sức nóng mà hầu hết các sản phẩm blockchain chính thống khó đạt tới. Nhưng với đợt hồi phục thị trường do ANSEM dẫn dắt lần này, ngành công nghiệp cần suy ngẫm: Liệu làn sóng sức nóng này có thể thoát khỏi vòng luẩn quẩn cũ của việc bị bot snipe và các ông lớn thao túng thị trường, không để người chơi nhỏ lẻ vào sau tiếp tục trở thành vật hi sinh 'đỡ đạn' cho dòng tiền vào trước?
