Gần đây, a16z đã đề xuất một khái niệm rất thú vị gọi là "Truyền Thông Thế Chấp" (Staked Media). Xét đến việc các mạng xã hội hiện nay tràn ngập tài khoản AI, tin giả trông giống hệt như thật, người dùng thông thường không có thời gian và công sức để phân biệt thật giả.
Dự đoán về "Truyền Thông Thế Chấp" không phải là chuyện viển vông. Có lẽ nó sẽ xuất hiện trong vòng 2 năm tới.
Vậy, Truyền Thông Thế Chấp là gì?
Nói một cách đơn giản, thông qua các công nghệ mã hóa như zk, nó cho phép các cơ quan truyền thông hoặc cá nhân chứng minh mình đáng tin cậy, tương tự như "lập biên bản" trên mạng, "biên bản" này sẽ được lưu trên chuỗi khối (blockchain) và không thể bị giả mạo. Chỉ lập biên bản thôi là chưa đủ, còn cần "thế chấp một thứ gì đó" để làm tài sản bảo đảm. Ví dụ như sử dụng ETH, USDC hoặc các loại tiền mã hóa khác. Nhờ đó chứng minh nội dung đăng tải là thật, đáng tin cậy. Nếu bị chứng minh là tin giả, tài sản thế chấp sẽ bị tịch thu. Điều này tạo ra một môi trường khuyến khích nói sự thật.
Hiện nay, bài viết hoặc video được tạo bởi AI có ở khắp nơi, tin giả cũng bay đầy trời. Truyền Thông Thế Chấp khiến người đăng nội dung phải thận trọng hơn, thay vì phát ngôn bừa bãi. Lấy một ví dụ đơn giản, chẳng hạn một YouTuber đăng video nói một sản phẩm nào đó tốt, họ phải "lập biên bản" trên chuỗi Ethereum và thế chấp một ít ETH hoặc USDC. Nếu video là giả, tiền sẽ mất, và người xem sẽ yên tâm. Lại ví dụ, tưởng tượng bạn là một blogger, đăng bài giới thiệu một mẫu điện thoại, bạn phải thế chấp 100 USD bằng ETH trên chuỗi Ethereum, lập biên bản nói rằng "Nếu tính năng làm đẹp của điện thoại này không đạt được hiệu quả nào đó, tôi sẽ bồi thường". Người xem thấy bạn đã đặt cọc tiền, sẽ cảm thấy bạn đáng tin. Nếu video là do AI bịa đặt, 100 USD sẽ mất.
Về mặt thế chấp có thể chơi như thế nào? Hãy thử tưởng tượng.
Bất kể là đại KOL/đại truyền thông hay tiểu KOL, khi đăng bài, cần phải "lập biên bản" trên chuỗi (ví dụ như Ethereum) (chỉ cần ký xác minh), đồng thời gửi một lượng token (như ETH/USDT) vào một hợp đồng thông minh cụ thể. Nếu nội dung là giả, số tiền này sẽ bị tịch thu (giao cho nạn nhân hoặc hủy bỏ). Nếu nội dung không có vấn đề, thì số tiền có thể được hoàn lại sau một thời gian nhất định, thậm chí còn có thể nhận được phần thưởng (ví dụ như token tự phát hành của chính nền tảng truyền thông thế chấp / từ quỹ tịch thu của các nội dung giả khác, v.v.).
Số tiền thế chấp cụ thể có thể được xác định theo quy tắc của nền tảng. Đại truyền thông/đại KOL đăng tin tức quan trọng, lượng token thế chấp sẽ nhiều, ví dụ thế chấp token trị giá vài trăm hoặc vài nghìn USD hoặc thậm chí nhiều hơn; tiểu KOL đăng nội dung hàng ngày, có thể chỉ cần vài chục USD. Có thể liên kết với mức độ ảnh hưởng của nội dung (có một thuật toán biến động), ảnh hưởng càng lớn, thế chấp càng nhiều.
Đối với truyền thông, thế chấp quả thực làm tăng thêm chi phí vốn, nhưng có thể giành được sự tin tưởng của đối tượng độc giả, đây cũng là một cái giá trong thời đại tin giả.
Tuy nhiên, làm thế nào để đánh giá thật hay giả? Thông qua kiểm tra kép cộng đồng + thuật toán. Về phía cộng đồng, người dùng có quyền bỏ phiếu (cần thế chấp tài sản mã hóa), tiến hành bỏ phiếu trên chuỗi, vượt quá một tỷ lệ nhất định, ví dụ 60% hoặc cao hơn nói là giả, thì sẽ bị đánh giá là giả; ngoài ra, cần thuật toán phân tích dữ liệu để hỗ trợ. Nếu người đăng nội dung không phục, có thể khởi động trọng tài, sau đó thông qua ủy ban chuyên gia để trọng tài. Nếu phát hiện người bỏ phiếu thao túng ác ý, thì sẽ tịch thu tiền của người bỏ phiếu. Tham gia bỏ phiếu và trở thành thành viên ủy ban chuyên gia đều sẽ có phần thưởng. Phần thưởng đến từ tiền tịch thu và token tự thân của truyền thông, v.v.
Ngoài ra, người sáng tạo nội dung có thể sử dụng công nghệ zk, ngay từ đầu đã tạo ra chứng minh nguồn gốc chân thực, ví dụ sử dụng công nghệ zk để tạo video.
Nếu người giàu gian lận thì sao, người giàu có thể thế chấp nhiều tiền để làm tin tức giả, chỉ cần lợi ích đủ lớn, họ có thể sẽ làm.
Ở đây không chỉ là vốn thế chấp, mà còn có lịch sử ghi chép và hệ thống danh tiếng. Tài khoản có lịch sử bị tịch thu sẽ bị dán nhãn, và số vốn thế chấp cho nội dung đăng sau này cũng sẽ tăng lên. Nếu một tài khoản bị tịch thu 3, 4 lần, sau này nội dung họ đăng mọi người sẽ không dễ tin nữa, cuối cùng còn có trách nhiệm pháp lý thực tế, v.v. Do đó, nếu gian lận sẽ phải trả giá rất lớn, không chỉ là tiền bạc, mà còn là sự tin tưởng được hình thành theo thời gian, lịch sử ghi chép, hệ thống danh tiếng, cũng như trách nhiệm pháp lý thực tế, v.v.
Có lẽ dự án Truyền Thông Thế Chấp đã trên đường rồi.
Twitter:https://twitter.com/BitpushNewsCN
Nhóm trao đổi Telegram của Bitpush:https://t.me/BitPushCommunity
Kênh Telegram của Bitpush: https://t.me/bitpush
