Tác giả: David Hoffman
Biên dịch: Gia Hoan, ChainCatcher
Nếu bạn bỏ lỡ tin tức tuần trước, tôi đã bán số ETH của mình.
Đối với một người xây dựng sự nghiệp, cộng đồng, danh tính và đế chế kinh doanh xung quanh Ethereum, đây không phải là quyết định dễ dàng.
Lý do để bán cần một lời giải thích thấu đáo hơn là những dòng tweet rời rạc trên Twitter.
Luận điểm "ETH là tiền" không hề thất bại... nó chỉ đã được định giá xong. Ethereum đã có được mức giá ETH xứng đáng, và tôi nghĩ ETH với tư cách là một tài sản sẽ không bị định giá lại, cho dù là lên hay xuống.
"ETH là tiền" là luận điểm cốt lõi do tác giả David Hoffman đề xuất năm 2019 và được Bankless truyền bá lâu dài, chủ trương ETH nên trở thành phương tiện lưu trữ giá trị toàn cầu ưu việt, từng là một trong những lý lẽ ủng hộ chính của Ethereum.
Lưu ý: Tôi cực kỳ lạc quan về Ethereum. Tôi dự đoán mạng lưới Ethereum sẽ thể hiện cực kỳ xuất sắc kể từ nay về sau. Nhưng tôi cho rằng, chỉ một phần cực nhỏ trong thành công đó sẽ được phản ánh vào ETH.
Bài viết như sau:
"ETH là tiền" vốn là một kỳ vọng cao
Tiền tệ là một trò chơi phối hợp, và sự phối hợp là điều rất khó khăn.
Bản thân dự án Ethereum là một loạt thách thức phối hợp được xếp chồng lên nhau ở nhiều cấp độ, và luận điểm "ETH là tiền" đòi hỏi tất cả các cấp độ này phải thành công, và là thành công không thể chối cãi.
ETH mới có khả năng trở thành tiền tệ khi và chỉ khi mọi tầng trong chồng công nghệ - xã hội của Ethereum đều làm tốt hơn các đối thủ của nó.
Với những tham vọng của dự án Ethereum, việc đạt được phiên bản thành công nhất của nó luôn là một thách thức khổng lồ. Bất chấp những thiếu sót, dự án Ethereum đã làm rất tốt, hoàn toàn xứng đáng với vốn hóa thị trường hiện có.
Tuy nhiên, cơ hội để $ETH được thị trường "định giá lại" dường như đang khép lại.
Ở một mức độ nào đó, ETH thực sự là tiền. Nhưng nó không phải là phiên bản thành công nhất mà chúng ta cùng theo đuổi.
Ethereum là một trò chơi phối hợp
Blockchain Turing hoàn chỉnh là một ý tưởng mạnh mẽ đến mức tiềm năng tối đa của Ethereum là toàn bộ thế giới tiền điện tử. Chiếm lĩnh tất cả.
Trở ngại duy nhất để Ethereum đạt được 100% sự thống trị tuyệt đối với mọi thứ chính là sự phối hợp.
Ban lãnh đạo Ethereum cần được phân quyền đầy đủ, quản trị cần "sự đồng thuận thô sơ" để tạo ra sự trung lập đáng tin cậy, từ đó tối đa hóa tỷ lệ áp dụng Ethereum ở cấp độ cao nhất.
Ban lãnh đạo Ethereum cần phản ứng nhanh với các động thái thị trường, vận hành như một công ty khởi nghiệp đối mặt với mối đe dọa sinh tồn bị gạt ra ngoài lề.
Các L2 của Ethereum cần có khả năng hoạt động độc lập với lớp nền và đưa ra lựa chọn thị trường riêng, nhưng đồng thời chúng cũng cần được ràng buộc và chịu sự chi phối về mặt kinh tế bởi hệ sinh thái và thương hiệu Ethereum rộng lớn hơn.
Lộ trình của Ethereum cần được thực hiện theo một thứ tự cụ thể để tối đa hóa và duy trì đà phát triển cũng như vị thế thống trị thị trường của Ethereum, từ đó dập tắt đủ cạnh tranh, tối đa hóa niềm tin vào Ethereum và ETH.
Nghiên cứu và phát triển công nghệ then chốt cùng việc triển khai kỹ thuật cần đủ nhanh để Ethereum vừa chứng minh được tính hữu ích với thế giới bên ngoài, vừa duy trì vị thế dẫn trước đối thủ.
Luận điểm "ETH là tiền" nằm ở việc tạo ra một tài sản tài chính cực kỳ cách mạng và mạnh mẽ, thu hút những cá nhân vốn dĩ không quan tâm nhờ vào đặc tính độc đáo của nó với tư cách là phương tiện lưu trữ giá trị toàn cầu vượt trội.
Thương hiệu Ethereum và sức mạnh của ETH cần phải đủ lớn để không chỉ khiến các quỹ lớn truyền thống cảm thấy an toàn, mà còn chủ động coi ETH như một vị thế quan trọng trong danh mục đầu tư hưu trí của họ, vì sức thống trị của dự án Ethereum.
Để đạt được "ETH là tiền", mọi thứ ở thượng nguồn của ETH đều cần vận hành cực kỳ hoàn hảo.
Ethereum không phải là Bitcoin, nó đã chọn con đường khó khăn hơn. Bitcoin chọn loại bỏ mọi thứ trên blockchain của nó để nâng cao vị thế của BTC.
Ethereum chọn thêm mọi thứ vào blockchain của mình để tối đa hóa tiện ích của không gian khối. Chỉ bằng cách làm điều đó tốt nhất theo cách tốt nhất trước các đối thủ, ETH mới giành được vị thế tiền tệ toàn cầu của mình.
Chúng ta đã đi được một chặng đường, và Ethereum cũng đã đạt được thị phần vốn hóa tiềm năng tối đa mà nó xứng đáng.
Tôi lo lắng rằng cửa sổ thời gian để chơi trò chơi này đã đóng lại.
Môi trường lớn có thể không bao giờ cho phép nó xảy ra
Nhìn lại vài năm qua, tôi thấy Ethereum vốn cần phải vượt qua rất nhiều thách thức từ môi trường lớn.
1. Tài sản L1 và thu nhập gắn bó mật thiết
Bạn có thể nói gì thì nói về việc định giá chuỗi hợp đồng thông minh dựa trên phí và thu nhập khó khăn thế nào, nhưng phí và thu nhập rõ ràng là cách tài sản L1 hợp đồng thông minh nâng cao sức định giá của nó.
Đến năm 2026, chúng ta có đủ dữ liệu cho thấy tất cả các yếu tố này đều liên quan chặt chẽ với nhau: mức độ hoạt động L1, phí L1 và sự tăng giá của tài sản gốc L1.
Năm 2021, khi thị phần thu nhập L1 của ETH cao nhất, nó đã thống trị.
Năm 2024, khi thị phần thu nhập L1 của SOL bùng nổ trong toàn ngành, nó đã thống trị.
Năm 2026, NEAR đang trải qua sự định giá lại về giá, đồng thời, thu nhập L1 và lượng NEAR bị đốt của nó có sự tăng trưởng cơ bản.
Bạn cũng có thể nhìn vào các tài sản như BNB và TRX, có lẽ là những dự án có tổng thu nhập tích lũy cao nhất mọi thời đại. Biểu đồ giá của chúng trông giống như tôi từng kỳ vọng ETH nên có – với điều kiện ETH có thể duy trì vị thế thống trị về phí L1 lâu hơn chỉ một chặng năm 2022.
2. Phiên bản mạnh của tiền điện tử đã không phát huy tác dụng
@0xMakesy đã nói rất hay:
Ethereum đại diện cho phiên bản mạnh của tiền điện tử, tức là tiền điện tử tồn tại vì chính tiền điện tử, tự duy trì và tự tiếp nối. DeFi, NFT, DAO, chúng tôi từng là những kẻ nổi loạn, xây dựng một hệ thống tài chính thay thế của dân, do dân và vì dân, kết nối trí tưởng tượng vào hệ thống tiền tệ.
Đồng thời cũng tồn tại phiên bản yếu: cơ sở hạ tầng sổ cái hiệu quả cung cấp cho hậu trường của các tổ chức tài chính. Phiên bản yếu sẽ cung cấp nhiên liệu cho phiên bản mạnh, chuyển hóa nhu cầu về sổ cái internet thành dòng tiền hội tụ vào trong, chảy về tiền điện tử, chảy về Ethereum, cuối cùng đổ vào ETH.
Có lẽ nếu Ethereum thực thi tốt hơn, nhanh hơn, mạnh hơn, nếu tiền điện tử không thu hút một nhóm lừa đảo đầu cơ và những kẻ bòn rút giá trị khổng lồ đến vậy, ngành công nghiệp này đã có thể giành được sức ảnh hưởng và sự tôn trọng mà tôi luôn cho rằng nó xứng đáng.
Nhưng giai đoạn duy nhất mà tiền điện tử giữ được hình ảnh thương hiệu tích cực trong công chúng, là từ cuối năm 2020 đến đầu năm 2022. Ngoài cửa sổ thời gian hẹp này, danh tiếng của tiền điện tử luôn là lừa đảo, lừa lọc, kế hoạch làm giàu nhanh chóng, và vô dụng với người thường.
ETH là tiền phụ thuộc vào "tiền điện tử mạnh"
Ngay tại thời điểm mọi người buộc phải lên mạng, ETH nổi bật với tư cách là tiền tệ của internet. Lần đầu tiên thế giới khám phá ra tiền điện tử, và trong cửa sổ thời gian ngắn ngủi đó, nó rất tuyệt.
Tiền tệ là một trò chơi phối hợp, và điểm Schelling (tiêu điểm đồng thuận) của một loại tiền được gắn kết bởi niềm tin. Năm 2021, đại chúng rộng rãi tin vào ETH: nó tuyệt vời, có tính đột phá và thuận theo chủ nghĩa dân túy. Bitcoin có những đặc tính tương tự, và sau năm 2021 đã giữ được những đặc tính đó tốt hơn ETH.
Điều này gợi lên một khả năng đáng lo ngại: phiên bản mạnh của tiền điện tử có thể chưa bao giờ là một điểm cân bằng ổn định. COVID-19 là một thời kỳ cực kỳ biến dạng đối với tiền bạc, có lẽ "ETH với tư cách là tiền" chỉ được duy trì nhờ sự biến dạng đó.
Nếu đúng như vậy, ETH trở thành tiền, luôn phụ thuộc vào việc phiên bản mạnh của tiền điện tử có thể phát huy tác dụng tốt hơn so với thực tế.
3. Tiện ích của Ethereum cũng có lợi cho các loại tiền tệ khác
Bitcoin có phải là tiền không? Đô la Mỹ có phải là tiền không? Vàng có phải là tiền không? Điều đó không quan trọng – bất cứ thứ gì là tiền, đều sẽ được mã hóa trên Ethereum.
Năm 2020, Nic Carter trên Bankless đã đề xuất rằng stablecoin rất có thể ký sinh vào ETH với tư cách là đơn vị gốc của Ethereum. Khi đó Ethereum có 3 tỷ USD stablecoin. Hôm nay, con số đó là 163 tỷ USD, tăng 54 lần.
Tiện ích mà Ethereum cung cấp, đang giúp mở rộng mạng lưới tiền tệ của bất kỳ tài sản nào thực sự là tiền, đó là lý do tại sao Mỹ rất ủng hộ việc phổ biến stablecoin thông qua tiền điện tử. Ethereum đang giúp Mỹ duy trì quyền bá chủ của đồng đô la, và việc tận dụng thực tế này chính là chính sách rõ ràng của chính phủ.
Rõ ràng, hiệu ứng lan tỏa tích cực mà $ETH với tư cách là tiền tệ nhận được, không mạnh mẽ bằng những gì chính phủ Mỹ thấy trong hệ sinh thái stablecoin Ethereum.
Ethereum là người cho đi, không phải kẻ đòi hỏi
Về bản chất, Ethereum là một người cho đi, chứ không phải là một kẻ đòi hỏi.
Nó cung cấp không gian khối an toàn nhất thế giới cho các L2 với giá thành.
Nó mã hóa tất cả tài sản trên thế giới với giá thành.
Nó đảm bảo an ninh cho hàng tỷ đô la trong DeFi với giá thành.
Ethereum không tính thêm bất kỳ khoản phí nào cho mọi thứ nó làm.
Đây là bản chất của phần mềm mã nguồn mở, và cũng là sức mạnh của Ethereum. Ethereum cung cấp toàn bộ giá trị cực kỳ quan trọng của mình cho thế giới với giá thành.
Ethereum là cao thượng. Ethereum là xuất sắc.
Ethereum là tổ chức phi lợi nhuận thành công nhất thế giới.
Đương nhiên, việc áp dụng quy mô lớn đáng kinh ngạc sẽ xảy ra trên Ethereum. Nó đã từng, và sẽ tiếp tục là, dự án phần mềm mã nguồn mở có ảnh hưởng nhất mà con người xây dựng, và việc là một "giao thức phi lợi nhuận" là một trong những đặc điểm cốt lõi của nó.
Đó là lý do tại sao con đường để ETH trở thành tiền tệ, phụ thuộc vào việc liệu nó có thể duy trì vị thế thống trị thị trường cao và liên tục hay không.
Cuối cùng, khi không gian khối được hàng hóa hóa, phí sẽ giảm xuống bằng không. Miễn là chính Ethereum chứ không phải đối thủ cạnh tranh được hàng hóa hóa, thì Ethereum mới có thể duy trì tỷ suất lợi nhuận và vị thế thống trị của mình.
Cuối cùng, lý thuyết giao thức béo (fat protocol theory) sẽ nhường chỗ cho lý thuyết ứng dụng béo (fat application theory), các ứng dụng sẽ nuốt chửng lợi nhuận còn lại.
Miễn là chúng là ứng dụng của Ethereum chứ không phải của đối thủ cạnh tranh, điều đó không thành vấn đề với ETH.
Rất khó để dung hòa hai quan điểm "ETH là tiền" và "Ethereum là người cho đi, không phải kẻ đòi hỏi". Kiến trúc của Ethereum được thiết kế một cách có chủ ý để đem lại mọi thứ cho hệ sinh thái của nó, và chỉ đòi hỏi mức tối thiểu cần thiết để duy trì hoạt động của mạng lưới.
Về mặt kiến trúc, ETH không được ưu tiên trong Ethereum, đây là một tính năng, không phải là một thiếu sót. ETH chỉ có thể trở thành tiền tệ khi Ethereum chiến thắng một cuộc chiến mà về mặt kiến trúc, nó từ chối tham gia.
Điều này đã có thể phát huy tác dụng nếu Ethereum có thể duy trì vị thế thống trị thị trường đáng kinh ngạc.
Luận điểm này đòi hỏi quá nhiều ở Ethereum
"ETH là tiền" đòi hỏi mọi thứ trong Ethereum đều phải diễn ra suôn sẻ. Biên độ sai số nhỏ hơn nhiều so với tôi nghĩ ban đầu. Đà phát triển của Ethereum vào năm 2021 và 2022 khiến người ta cảm thấy "ETH là tiền" là một con đường mặc định.
Nhìn lại, sự trỗi dậy của Solana vào năm 2021 đi kèm với tâm lý phản đối Ethereum gia tăng, là dấu hiệu lớn đầu tiên cho thấy trò chơi phối hợp của Ethereum và ETH không diễn ra như kế hoạch.
Ethereum Foundation cần được phân quyền và cho phép các cấu trúc quyền lực thay thế xuất hiện. Nhưng nó cũng cần ứng phó với các lực lượng thị trường với sự khẩn cấp và động lực của một công ty khởi nghiệp đối mặt với mối đe dọa sống còn bị loại bỏ.
Các nhóm L2 cần có tự do tự quyết, nhưng cũng cần hành động dưới thương hiệu bảo trợ lớn hơn là Ethereum và ETH. Sự tích hợp đồng bộ hóa kỹ thuật giữa Ethereum và các L2 của nó cần được thực thi nhanh hơn nhiều.
Chuỗi hợp đồng thông minh được định giá thông qua phí, và để thoát khỏi mô hình đó, Ethereum cần phải viết lại các quy tắc bằng thành công áp đảo.
Lý do tôi bán
Nó chỉ là không đạt được tiềm năng tối đa.
Ethereum đã làm một điều cao thượng, tự chọn cho tương lai của mình con đường khó khăn nhất, đầy tham vọng nhất và thuần khiết nhất về ý thức hệ.
Nó đã giành được một số chiến thắng đáng kinh ngạc, và cũng không thể chiến thắng trong một số thách thức.
Ethereum đã giành được vốn hóa thị trường mà nó xứng đáng.
Tôi cực kỳ lạc quan về mạng lưới Ethereum và hệ sinh thái của nó – Ethereum được thiết kế về mặt kiến trúc để tối đa hóa thành công của các ứng dụng, L2 và hệ sinh thái của nó. Lý thuyết ứng dụng béo có nghĩa là các ứng dụng của Ethereum lấy đi tất cả phí, và lộ trình lấy Rollup làm trung tâm có nghĩa là các L2 lấy đi 97% lợi nhuận.
Còn với tài sản ETH, tôi khó có thể thấy nó được định giá lại về mặt cấu trúc, cho dù là tăng hay giảm.
Do đó, lý do tôi bán ETH không phải là vì bi quan về ETH, mà là tôi cho rằng luận điểm "ETH là tiền" đã được định giá xong, tôi hy vọng phân bổ vốn cho các cơ hội khác trên thị trường mà tôi lạc quan.
