Tác giả: Zen, PANews
Khi dòng vốn chuyển từ việc rải rộng sang tập trung vào các mục tiêu trọng điểm, thị trường bước vào giai đoạn được dẫn dắt bởi "chất" thay vì "lượng". Trong cuộc đại tu âm thầm năm 2025 này, Tài chính Tập trung (CeFi) đã trở lại trung tâm sân khấu nhờ các khoản gọi vốn khổng lồ, câu chuyện kết hợp giữa Web3 và AI tiếp tục được thúc đẩy ổn định, cơ sở hạ tầng và DeFi vẫn là lực lượng nòng cốt, trong khi Game Web3 từng một thời huy hoàng thì dần lụi tàn.
PANews đã thống kê 839 sự kiện gọi vốn được tiết lộ ở thị trường sơ cấp trong lĩnh vực blockchain năm 2025, theo dòng chảy 23,7 tỷ USD để nhìn thấu sự lựa chọn của các nhà đầu tư, truy tìm dấu vết sự trỗi dậy của vùng đất giá trị tiếp theo.
Tổng quan thị trường: Quy mô gọi vốn tăng gấp đôi cùng với sự thu hẹp về số lượng giao dịch
Theo thống kê không đầy đủ của PANews, thị trường sơ cấp lĩnh vực blockchain năm 2025 đã công bố tổng cộng 839 sự kiện đầu tư và gọi vốn, với tổng số vốn hơn 23,7 tỷ USD. Về số lượng gọi vốn, số giao dịch được công bố năm 2025 đã giảm mạnh so với 1259 vụ của năm 2024, giảm khoảng 33,6%; trong khi đó, xét về quy mô vốn, dòng tiền đổ vào thị trường đầu tư và gọi vốn năm 2025 lại tăng mạnh, vượt xa con số 9,3 tỷ USD của năm 2024.
Khác với biểu hiện thận trọng, suy thoái và hợp lý của thị trường sơ cấp trong giai đoạn 2023-2024, năm 2025 nhìn chung cho thấy xu hướng hồi phục mạnh mẽ. Tổng số lượng và quy mô gọi vốn của năm này cũng về cơ bản đạt một nửa mức trong giai đoạn thị trường bull run năm 2022 - năm mà có tổng cộng 1660 sự kiện đầu tư và gọi vốn, với tổng vốn hơn 34,8 tỷ USD.
Mặc dù toàn thị trường hồi phục mạnh, nhưng xu hướng biến đổi của thị trường sơ cấp về cơ bản vẫn giống với năm 2023 và 2024, chỉ là cực đoan hơn - từ góc độ dòng tiền đổ vào, năm 2025 vẫn có hai đợt bùng nổ riêng biệt vào nửa đầu và nửa cuối năm, và lần lượt tập trung vào tháng 3-5 và 10-11.
Tình trạng này chủ yếu là do ảnh hưởng của các sự kiện gọi vốn siêu lớn: Tháng 3, MGX của Abu Dhabi đầu tư 2 tỷ USD vào Binance, giành được cổ phần thiểu số; Tháng 10, công ty mẹ của NYSE là ICE đã đầu tư chiến lược 2 tỷ USD vào Polymarket với định giá 9 tỷ USD sau đầu tư. Thị trường dự đoán Kalshi đã huy động được hơn 300 triệu USD trong vòng gọi vốn mới, định giá công ty lên 5 tỷ USD; Tháng 11, Kalshi lại hoàn thành vòng gọi vốn 1 tỷ USD, nâng định giá lên 11 tỷ USD.
Ngoài ra, trong khoảng tháng 3-5 lần lượt xảy ra các vụ Kraken mua lại NinjaTrader với giá 1,5 tỷ USD, Ripple mua lại Hidden Road với giá 1,25 tỷ USD, và Coinbase chi 2,9 tỷ USD để mua lại Deribit, lập kỷ lục giao dịch lớn nhất trong năm 2025.
Sau đó, vào cuối quý II và quý III năm 2025, thị trường về cơ bản lại lặp lại tình hình của hai năm trước, trở nên trầm lắng. Và khi bước vào quý IV, thị trường đầu tư và gọi vốn nhanh chóng đón tháng sôi động nhất của thị trường sơ cấp năm 2025: tháng 10. Tháng này có thể nói là tăng cả về lượng lẫn giá, công bố 87 sự kiện đầu tư và gọi vốn, với dòng tiền đổ vào vượt 3,9 tỷ USD. Loại trừ ảnh hưởng của các khoản gọi vốn siêu lớn làm tăng mạnh tổng vốn, thì số giao dịch gọi vốn trong tháng này cũng là cao nhất trong năm.
Sau khi chạm đỉnh vào tháng 10, khi thị trường thứ cấp dần mệt mỏi, tình hình chuyển từ bull sang bear, số giao dịch gọi vốn được tiết lộ công khai đã giảm mạnh xuống còn 52 vụ vào tháng 11, là mức thấp nhất trong các tháng của năm 2025. Tuy nhiên, các sự kiện gọi vốn lớn được công bố trong tháng như Kalshi hoàn thành vòng gọi vốn 1 tỷ USD, Ripple nhận đầu tư chiến lược 500 triệu USD... đã kéo cao quy mô gọi vốn, khiến tổng số vốn gọi được trong tháng vẫn ở mức cao.
Xét từ góc độ phát triển ngành, các chủ đề được các tổ chức đầu tư ưa chuộng chủ yếu tập trung vào Tài chính Tập trung liên quan đến stablecoin, khái niệm thanh toán, các công ty cơ sở hạ tầng, trong khi khả năng hút vốn của các sàn giao dịch và thị trường dự đoán còn là những cái tên nổi bật nhất.
Căn cứ vào các điểm nóng và tính liên tục của thị trường, PANews đã phân loại các dự án thành các mảng lớn là DeFi, Game Web3, Cơ sở hạ tầng & Công cụ, AI, Tài chính Tập trung và các ứng dụng Web3 khác bao gồm các mảng như thị trường dự đoán, DePIN, mạng xã hội, DeSci, và tiến hành thống kê tình hình gọi vốn của từng mảng.
Cơ sở hạ tầng & Công cụ: Tỷ trọng gọi vốn lớn tăng đáng kể, lĩnh vực thanh toán và quyết toán được ưa chuộng
Năm 2025, mảng Cơ sở hạ tầng & Công cụ đã công bố tổng cộng 243 sự kiện gọi vốn, huy động được hơn 4,9 tỷ USD, số vốn gọi vốn trung bình khoảng 20,3 triệu USD.
Trong tất cả các sự kiện gọi vốn được công bố năm 2025, khoảng 28,96% thuộc về Cơ sở hạ tầng & Công cụ, về cơ bản ngang bằng với năm 2024; tuy nhiên, số tiền mà mảng này huy động được trong năm ngoái chiếm khoảng 20,78% tổng số, giảm khá nhiều so với 39,46% của năm 2024.
Tuy vậy, mảng Cơ sở hạ tầng & Công cụ vẫn công bố nhiều tin tức gọi vốn lớn nhất, với 101 sự kiện đầu tư và gọi vốn từ 10 triệu USD trở lên, chiếm tỷ lệ 41,56%, cao hơn đáng kể so với 27,82% của năm 2024; và có 12 vụ đạt quy mô trăm triệu USD, gấp đôi năm ngoái.
Tháng 10/2025, dự án cơ sở hạ tầng thanh toán blockchain Tempo đã hoàn thành vòng gọi vốn Series A trị giá 500 triệu USD với định giá 5 tỷ USD, do Thrive Capital và Greenoaks dẫn đầu, với sự tham gia của Sequoia, Ribbit Capital, v.v.; Tháng 11, Ripple đã huy động được 500 triệu USD thông qua các nhà đầu tư tổ chức như Fortress Investment và Citadel Securities, nâng định giá của công ty lên 40 tỷ USD. Hai giao dịch trên là các khoản gọi vốn có giá trị lớn nhất của mảng này trong năm ngoái, đều thuộc hướng cơ sở hạ tầng cho thanh toán crypto.
DeFi: Cơ bản duy trì ổn định, hoạt động gọi vốn cuối năm tăng trưởng ngược chiều thị trường
Trong năm 2025, DeFi vẫn là lĩnh vực chuyên sâu được quan tâm nhiều nhất ngoài cơ sở hạ tầng. Mảng này cả năm công bố 201 sự kiện gọi vốn, dòng tiền đổ vào hơn 1,748 tỷ USD, tỷ lệ lần lượt là 24,04% và 7,36%, cái trước về cơ bản ngang bằng năm 2024, còn cái sau thì thấp hơn đáng kể so với 18,22% của năm 2024.
Trong các tin tức gọi vốn được tiết lộ của các dự án loại DeFi, có 41 vụ có quy mô gọi vốn từ 10 triệu USD trở lên, chiếm tỷ lệ 20,39%, vượt 13,51% của năm 2024. Nhưng về phân bổ, nó vẫn tập trung nhiều hơn vào khoảng vài triệu USD.
Tháng 11/2025, mặc dù tổng số giao dịch thị trường sơ cấp chạm mức thấp nhất, nhưng mảng DeFi lại "ngẩng đầu đột ngột", không chỉ số vụ gọi vốn của dự án phục hồi lên 18 vụ, vượt mức trung bình cả năm là 16, mà dòng tiền đổ vào còn lập kỷ lục cao nhất năm ngoái, thu về hơn 445 triệu USD.
Ngoài ra, trong top 10 khoản gọi vốn và mua lại của mảng DeFi năm 2025, có ba vụ xảy ra vào tháng 11: Nền tảng cho vay Bitcoin Lava huy động 200 triệu USD vốn mới, Paxos mua lại công ty khởi nghiệp ví DeFi Fordefi với giá hơn 100 triệu USD, và giao thức giao dịch phi tập trung Lighter nhận 68 triệu USD gọi vốn.
Game Web3: Sức nóng suy giảm mạnh, quy mô và số lượng gọi vốn đều giảm một nửa
Mảng Game Web3 tiếp tục im ắng trong năm 2025 - đây là kết quả đã biết trước khi thống kê chính thức. Mảng này cả năm công bố 57 sự kiện gọi vốn, huy động được 308 triệu USD, trong khi số liệu năm 2024 lần lượt là 178 vụ và 849 triệu USD. Xét về số giao dịch, Game Web3 giảm 67,98%; xét về quy mô vốn, mức giảm là 63,72%. Dù xét từ góc độ nào, mảng Game Web3 cũng đều cho thấy sự suy tàn rõ rệt.
Theo xu hướng, loại trừ ảnh hưởng của việc điều chỉnh lại của toàn ngành vào tháng 5, mảng game nhìn chung ngày càng suy yếu theo thời gian. Đến quý IV, đã suy giảm đến mức thấp nhất, tháng 12 thậm chí không có bất kỳ tin tức gọi vốn nào của dự án game được công bố. Cứ đà này, Game Web3 vào năm 2026 e rằng sẽ giống như các mảng NFT, mạng xã hội..., khó có thể hình thành một danh mục có quy mô riêng biệt trong thống kê.
Ngoài ra, các tổ chức đầu tư năng động trong mảng này, về cơ bản cũng chỉ còn lại các VC hàng đầu trong lĩnh vực game như Bitkraft Ventures, Griffin Gaming Partners và Animoca Brands. Trong đó, VC Web3 Animoca Brands đã đầu tư vào hơn 628 công ty trong danh mục đầu tư, khoảng 200 là dự án game.
Web3 + AI: Sự kết hợp chủ đề ổn định và tiến bộ
Cùng với sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, việc kết hợp với nó đã trở thành mệnh đề quan trọng mà ngành công nghệ đang quan tâm, và sự hội tụ giữa AI với blockchain và tiền mã hóa cũng đang cho thấy đà đi lên. Năm 2025, mảng Web3+ AI đã tiết lộ 111 vụ gọi vốn, quy mô vốn đạt 884 triệu USD, đều tăng hơn 20%.
Do vấn đề thống kê, xét đến còn có rất nhiều dự án blockchain chỉ tích hợp chức năng và ứng dụng AI chứ không chuyên về AI, nên số vốn liên quan đến lĩnh vực này trên thực tế có thể còn nhiều hơn.
Xét xu hướng cả năm, mảng Web3+ AI là hướng đi ổn định nhất. Trong giai đoạn thị trường đi xuống ở quý II và III, nó lại bước vào "thời kỳ đẹp nhất", số giao dịch và quy mô gọi vốn đều đạt giá trị cao nhất vào tháng 7.
Về quy mô vốn, tỷ lệ các dự án AI nhận được vốn từ 10 triệu USD trở lên năm 2025 đạt 26,12%, vượt xa 15,2% của năm 2024, cho thấy tình hình phát triển ổn định và có tiến bộ. Tháng 8/2025, nền tảng tuân thủ AI chống tội phạm tài chính crypto IVIX hoàn thành vòng gọi vốn Series B trị giá 60 triệu USD, lập kỷ lục quy mô gọi vốn một lần cao nhất của mảng này.
Tài chính Tập trung: Đón "năm bội thu", gọi vốn khổng lồ và định giá cao trở thành bình thường
Năm 2025 là một năm "bội thu" của mảng Tài chính Tập trung: cả năm công bố 120 sự kiện gọi vốn, quy mô vốn đạt 11,2 tỷ USD, so với năm 2024, con số trước tăng gấp đôi, còn con số sau tăng gần 8 lần.
Tài chính Tập trung từ trước đến nay vốn là lĩnh vực chuyên sâu có số vốn gọi vốn trung bình cao nhất trong toàn ngành, năm 2025 thậm chí đạt 93,37 triệu USD. Điều này chủ yếu là do các vụ mua lại lớn như Coinbase chi 2,9 tỷ USD để mua lại Deribit, cùng các sự kiện gọi vốn siêu lớn như Binance nhận một lần 2 tỷ USD đã kéo quy mô vốn lên rất cao. Và ngay cả khi bỏ qua những giao dịch lớn này, mảng Tài chính Tập trung nhìn chung vẫn thể hiện xuất sắc: mảng này có tổng cộng 73 vụ đầu tư và gọi vốn đạt cấp độ từ 10 triệu USD trở lên, tỷ lệ cao tới 60,83%, trên cơ sở vốn đã khá cao là 43,48% của năm 2024 lại càng được nâng cao.
Ngoài ra, so với năm 2024 chỉ có Hashkey có số tiền gọi vốn gần đạt cấp độ trăm triệu USD, thì năm 2025 cả năm có 7 sự kiện gọi vốn có quy mô cấp độ tỷ USD. Trong đó, sàn giao dịch crypto lâu đời của Mỹ Kraken hai lần gọi được vốn tỷ USD, Citadel Securities thậm chí nhận đầu tư chiến lược một lần tới 200 triệu USD.
Đáng chú ý, tập đoàn công nghệ Hàn Quốc Naver đang mua lại công ty mẹ của sàn giao dịch tiền mã hóa Upbit là Dunamu với giá 10,3 tỷ USD, giao dịch này là sáp nhập toàn bộ bằng cổ phiếu, dự kiến hoàn thành vào tháng 6/2026, nên tạm thời chưa đưa vào thống kê năm 2025.
Khác: Thị trường dự đoán dẫn dắt điểm nóng
Loại khác bao gồm các hướng ứng dụng blockchain như thị trường dự đoán, DePIN, khai thác crypto, DAO, DeSci, nền tảng mạng xã hội... Cần nói rõ, mặc dù thị trường dự đoán năm 2025 là chủ đề nóng không thể chối cãi, nhưng do thiếu tính liên tục, và vốn hầu như chỉ tập trung vào hai gã khổng lồ Polymarket và Kalshi, nên tạm xếp vào loại khác.
Năm 2025, mảng này đã tiết lộ 107 sự kiện gọi vốn, quy mô gọi vốn đạt 4,376 tỷ USD. Trong đó, riêng tổng số vốn gọi được của thị trường dự đoán đã đạt 3,561 tỷ USD - Polymarket một lần gọi vốn nhận 2 tỷ USD, Kalshi đu riết đuổi theo, từ giữa năm, trong vòng vài tháng đã hoàn thành ba vòng gọi vốn, tổng cộng huy động 1,485 tỷ USD.
Xét về quy mô vốn, ngoài thị trường dự đoán, các dự án khai thác crypto, DePIN, dự án tiêu dùng cũng gọi được vốn lớn. Trong đó, nhà sản xuất máy đào Bitcoin của Mỹ Auradine hoàn thành gọi vốn 153 triệu USD, với sự tham gia của StepStone Group, Samsung, Qualcomm, Premji Invest, v.v.
Tổ chức đầu tư: Trọng chất không trọng lượng, quỹ kiểu family office nổi bật
Theo thống kê không đầy đủ của PANews, năm 2025 đã ra mắt 36 quỹ đầu tư crypto, giảm so với 47 quỹ của năm 2024; tổng quy mô đạt 5,082 tỷ USD, vượt 4,34 tỷ USD của năm 2024.
Cùng với vòng tuần hoàn chu kỳ, sóng lớn đãi cát, nhiều VC crypto đã dần mờ nhạt. Năm 2025, lĩnh vực tổ chức đầu tư cũng tiếp tục tiến hóa theo hướng "trọng chất không trọng lượng". Trong số các VC ra mắt quỹ đầu tư crypto năm 2025, có 20 quỹ có quy mô gây quỹ đạt từ 100 triệu USD trở lên, chiếm tỷ lệ 55,5%, gấp đôi năm 2024.
Tháng 10/2025, cựu Binance Labs, chuyển đổi thành family office là YZi Labs thành lập quỹ 1 tỷ USD, để hỗ trợ xây dựng hệ sinh thái BNB, đây cũng là quỹ có quy mô vốn lớn nhất năm 2025.
