Tác giả: Dara, Managing Partner @HashgraphVC
Biên dịch: Deep Tide TechFlow
Dẫn nhập Deep Tide: Đối tác quản lý Hashgraph Ventures Dara sử dụng một nhóm dữ liệu phản trực giác để phân tích diện mạo thực sự của đầu tư mạo hiểm tiền mã hóa năm 2025: Tổng số tiền huy động tăng vọt 433%, nhưng nhà đầu tư tích cực giảm mạnh từ 5500 xuống 377, các vòng đầu tư trung gian gần như biến mất. AI hút 61% vốn VC toàn cầu, ngay cả Paradigm cũng đang mở rộng sang hướng AI và robot. Những người ở lại, ngược lại, đang chào đón cánh cửa đầu tư giai đoạn đầu cạnh tranh ít nhất trong nhiều năm trở lại đây.
Hãy nhìn vào con số trước, vì những con số thật điên rồ
Tổng số tiền huy động VC tiền mã hóa năm 2025 tăng vọt 433%, đạt 400-500 tỷ USD, trong khi năm trước đó chỉ là 93.3 tỷ.
Nhưng điều thú vị là năm 2025 chỉ có 898 dự án đầu tư được tiết lộ, giảm 42% so với 1551 dự án của năm 2024. Ít dự án hơn, nhưng số tiền mỗi dự án lớn hơn. Tiền không được rải ra, mà được tập trung đổ vào. Điều này cho thấy cấu trúc quyền lực đã thay đổi.
Còn ai đang đầu tư? Số người ít hơn nhiều so với bạn nghĩ
Nhóm dữ liệu này đáng để tất cả những người đầu tư nghiêm túc chú ý: Quý trước, số nhà đầu tư độc lập tham gia giao dịch chỉ có 377. Trong khi đó, cả năm 2022, con số này là gần 5500. Tất nhiên, so sánh một quý với bốn quý là không hoàn toàn công bằng, nhưng xu hướng đã rõ ràng, sân chơi đã vắng.
Quyền lực hoàn toàn nghiêng về phía VC. Bây giờ là lúc nhà đầu tư chọn dự án, hoàn toàn ngược lại với năm 2021, 2022. Khi đó, các quỹ phải chủ động dàn xếp, lướt Twitter Spaces, gần như là cầu xin founder nhận tiền. Những ngày đó đã kết thúc. Bây giờ là lúc founder tìm đến bạn.
Các tổ chức có tiền trong tay đang làm gì? Để dành đạn cho Series A và các vòng sau, đầu tư vào các dự án đã thành công. Tôi hiểu logic đó. Nhưng điều này cũng có nghĩa là, nếu bạn sẵn sàng đặt cược ở giai đoạn sớm hơn, bạn hầu như không có đối thủ cạnh tranh trước mặt.
Các vòng đầu tư giai đoạn đầu còn ai đầu tư không?
Thành thật mà nói, tình hình khá phức tạp. Vòng Pre-seed trong ba năm qua liên tục sụt giảm, từ 8.55% tổng giao dịch xuống còn 6.61%. Tiêu chuẩn thẩm định được nâng cao, số tiền theo phong trào đã rút lui.
Nhưng trong Q4/2025, Pre-seed vẫn chiếm 23% tổng số giao dịch, vẫn là mức lành mạnh đối với các dự án mới. Luồng giao dịch (deal flow) giai đoạn đầu không chết, cái chết là thời đại "nhìn sách trắng (whitepaper) là viết séc".
Thị trường đã phân hóa. Phần lớn giao dịch vẫn dưới 10 triệu USD, nhưng một số ít vòng siêu lớn từ 50 triệu thậm chí 100 triệu USD trở lên đã lấy đi phần lớn số vốn. Hoặc là làm lớn, hoặc là ở lại bàn nhỏ, vùng trung gian đã biến mất. Ngược lại, nếu bạn thực sự hiểu về giai đoạn đầu, đây là cơ hội, vì các quỹ lớn đều chạy đi đánh các vòng muộn rồi.
Tại sao những người yếu thế rời đi, và sẽ không trở lại
Có một cuộc sàng lọc vô hình, động lực cốt lõi là AI. Dữ liệu từ OECD cho thấy, năm 2025 các công ty AI thu hút 2587 tỷ USD vốn đầu tư mạo hiểm, chiếm 61% tổng lượng VC toàn cầu, gấp đôi năm 2022. Khi sáu phần mười vốn đầu tư mạo hiểm toàn cầu chảy vào một lĩnh vực duy nhất, một trường hấp dẫn như vậy, những người đứng núi này trông núi nọ tự nhiên sẽ đi theo. Họ sẽ không quay lại, trừ khi có thể gán cho dự án một câu chuyện AI.
Paradigm là quỹ thuần túy về tiền mã hóa có uy tín nhất trong ngành, vừa gọi vốn được 1.5 tỷ USD cho quỹ mới, và đã đưa rõ ràng AI và robot vào phạm vi đầu tư. Họ sẽ nói đây là sự bổ sung, có lẽ vậy. Nhưng ngay cả quỹ Crypto Native thuần túy nhất cũng đang phòng hộ cho danh tính của chính mình rồi.
Điều này để lại cho những người còn lại là gì? Ít cạnh tranh hơn, những thương vụ tốt hơn.
Tốc độ và niềm tin, hai thứ quan trọng duy nhất lúc này
Nhịp độ giao dịch năm 2025 đã thay đổi. Trước đây một thương vụ có thể kết thúc trong 2-3 tuần, bây giờ mất 2-3 tháng. Nghe có vẻ chậm lại, nhưng ý nghĩa thực tế lại ngược lại. Một dự án tốt xuất hiện, số vốn tích lũy từ lâu sẽ nhanh chóng đổ vào. Công tác chuẩn bị đã hoàn thành trước khi thương vụ xuất hiện, không phải sau.
11 thương vụ siêu triệu đô trong Q4 đã lấy đi 85% số vốn của quý đó, 7.3 tỷ USD được chia cho 11 dự án. Nếu bạn không ngồi vào bàn với niềm tin trước khi vòng đầu tư đóng lại, thì bạn chỉ có thể đọc những con số này trên báo tin tức sau đó. Đây là cách thị trường vận hành hiện nay.
Một thay đổi then chốt nữa: Việc huy động vốn năm 2025 thực sự tăng mạnh, là sau khi Nhà Trắng đưa ra tín hiệu thân thiện hơn với tiền mã hóa, không phải sau khi giá Bitcoin tăng. Mối tương quan giữa giá BTC và mức độ hoạt động của VC đã đứt gãy. Giờ đây, thứ thúc đẩy vốn là sự minh bạch hóa quy định và niềm tin cấu trúc.
Kết luận
Năm 2025 là năm thị trường sàng lọc người. Số lượng nhà đầu tư tích cực sụp đổ, các quỹ theo phong trào rút lui, các tổ chức đa năng đuổi theo AI, các quỹ lớn chuyển sang các vòng muộn, số lượng giao dịch giảm. Tuy nhiên, chính vì những thay đổi này, tổng số vốn triển khai lại bùng nổ.
Những người còn lại trong sân chơi này, là những người thực sự có luận điểm, thực sự có mạng lưới, thực sự có niềm tin. Năm 2026, nhu cầu về các dự án có thể đầu tư có thể sẽ vượt quá nguồn cung. Chúng ta đối mặt không phải là "quá nhiều tiền đuổi theo quá ít ý tưởng", mà là "quá ít nhà đầu tư có kỷ luật, đối mặt với làn sóng các công ty đang xây dựng trên quỹ đạo tiền mã hóa, có quy mô cơ sở hạ tầng, có khả năng tạo ra doanh thu, đáp ứng yêu cầu quy định".
Web 2.5, thương mại, stablecoin, thanh toán - bởi vì đây là lĩnh vực duy nhất trong thị trường này đã chạy thông cơ bản ở quy mô lớn.
Những người yếu thế đã rời đi. Cơ hội đang ở ngay trước mặt. Vấn đề duy nhất là ai có đủ can đảm để all in.
