Tác giả gốc: ChandlerZ, Foresight News
Theo báo cáo của The Guardian vào ngày 9 tháng 3, Viện Chính sách Ngân hàng (BPI) - tổ chức ngành đại diện cho 40 ngân hàng lớn của Mỹ như JPMorgan Chase, Goldman Sachs, Citigroup - đang xem xét nghiêm túc việc kiện Cục Giám sát Tiền tệ Hoa Kỳ (OCC) để ngăn cơ quan này cấp giấy phép ủy thác ngân hàng cho các công ty tiền mã hóa và startup fintech. Một khi vụ kiện được tiến hành, xung đột giữa ngành ngân hàng truyền thống và ngành công nghiệp tiền mã hóa xung quanh quyền tiếp cận tài chính sẽ chính thức leo thang thành đối kháng pháp lý.
83 ngày, 11 công ty, một cuộc chạy đua giành giấy phép
Nguyên nhân trực tiếp của sự việc có thể bắt nguồn từ tháng 12 năm 2025. Trong tháng đó, OCC đã phê duyệt có điều kiện một lần cho năm công ty tiền mã hóa gốc giấy phép ngân hàng ủy thác, các bên được phê duyệt bao gồm Circle, Ripple, BitGo, Paxos và Fidelity Digital Assets. Đây là lần đầu tiên một cơ quan quản lý liên bang cấp hàng loạt giấy phép loại này cho các công ty tiền mã hóa.
Sau đó, làn sóng đơn đăng ký nhanh chóng ập đến. Theo thống kê của FinTech Weekly, trong vòng 83 ngày đã có 11 công ty nộp đơn xin cấp giấy phép ngân hàng ủy thác, danh sách bao gồm cả các công ty tiền mã hóa và fintech như Crypto.com, Bridge (công ty con stablecoin của Stripe), Zerohash, và cũng xuất hiện gã khổng lồ tài chính truyền thống Morgan Stanley. Vào tháng 2 năm 2026, Crypto.com được chấp thuận có điều kiện, chỉ khoảng bốn tháng sau khi nộp đơn.
Gây tranh cãi hơn nữa, doanh nghiệp tiền mã hóa liên kết với gia đình Trump là World Liberty Financial cũng đã nộp đơn xin cấp giấy phép tương tự vào tháng 1 năm nay, kế hoạch thành lập World Liberty Trust Company để trực tiếp phát hành stablecoin USD1 của họ. Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren đã gây áp lực lên OCC về vấn đề sở hữu cổ phần nước ngoài và xung đột lợi ích trong đơn đăng ký, yêu cầu tạm dừng phê duyệt, nhưng bị Giám đốc OCC Jonathan Gould từ chối.
Phe phản đối tiếp tục mở rộng
BPI không phải là tiếng nói phản đối duy nhất. Hiện tại, xung quanh chính sách này của OCC đã hình thành một liên minh phản đối đa tầng.
Hội nghị các nhà quản lý ngân hàng tiểu bang (CSBS), đại diện cho các cơ quan quản lý của 50 tiểu bang, có thái độ cứng rắn. Chủ tịch Brandon Milhorn công khai tuyên bố OCC đang ghép một giấy phép "Frankenstein", biến giấy phép phạm vi hẹp vốn dùng để quản lý ủy thác thành cửa sau dẫn đến hoạt động ngân hàng toàn diện. Ông đồng thời đề cập rõ ràng "kiện tụng tất nhiên là một khả năng", nếu đặc quyền nhượng bộ của OCC vượt quá ranh giới của Đạo luật Ngân hàng Quốc gia, các tiểu bang sẽ xem xét hành động hành chính và biện pháp pháp lý.
Hiệp hội các Ngân hàng Cộng đồng Độc lập (ICBA), đại diện cho 5000 ngân hàng cộng đồng, cũng bày tỏ phản đối mạnh mẽ, cho rằng những người nắm giữ giấy phép mới này sẽ cạnh tranh trực tiếp với các ngân hàng truyền thống dưới khuôn khổ quản lý lỏng lẻo hơn, tạo ra môi trường thị trường không công bằng.
Hiệp hội Ngân hàng Hoa Kỳ (ABA) thì trực tiếp yêu cầu OCC tạm dừng quy trình phê duyệt.
Giám đốc điều hành BPI Greg Baer cho rằng, ngân hàng ủy thác không cần đáp ứng các tiêu chuẩn quản lý và vốn giống như ngân hàng toàn năng có bảo hiểm liên bang, những giấy phép ủy thác mà OCC phê duyệt đã vượt xa công dụng pháp định và lịch sử của giấy phép ngân hàng ủy thác.
Trọng tâm tranh cãi pháp lý: Một thư giải thích
Trọng tâm pháp lý của cuộc xung đột này hướng đến Thư giải thích số 1176 (Interpretive Letter 1176) do OCC ban hành vào năm 2021. Lá thư này định nghĩa lại phạm vi hoạt động của ngân hàng ủy thác, trên thực tế đã nới lỏng ngưỡng tiếp cận giấy phép cho các công ty tiền mã hóa và fintech.
Đáng chú ý, người soạn thảo lá thư này chính là Jonathan Gould, khi đó là Cố vấn trưởng pháp lý của OCC, và giờ đây ông với tư cách là Giám đốc OCC chịu trách nhiệm thực thi quy tắc này. Vào ngày 27 tháng 2 năm 2026, OCC tiếp tục nộp sửa đổi quy tắc, thay đổi các điều khoản về giấy phép từ hoạt động ủy thác thành hoạt động vận hành công ty ủy thác và các hoạt động liên quan, sửa đổi này có hiệu lực từ ngày 1 tháng 4. Những người chỉ trích cho rằng, thay đổi cách diễn đạt này sẽ tiếp tục làm mờ ranh giới hoạt động của ngân hàng ủy thác.
Luận điểm pháp lý của BPI và các cơ quan khác tập trung vào việc OCC thông qua thư giải thích và sửa đổi cách diễn đạt đã thay đổi một cách thực chất các quy tắc cấp phép, nhưng lại bỏ qua quy trình ban hành quy tắc chính thức theo yêu cầu của Đạo luật Thủ tục Hành chính (APA), bao gồm cả việc lấy ý kiến công chúng. Nếu vụ kiện được khởi xướng, điểm yếu về mặt thủ tục này sẽ trở thành hướng tấn công chính của nguyên đơn.
Phía Gould biện minh rằng, các công ty ủy thác từ lâu đã đồng thời cung cấp cả dịch vụ lưu ký ủy thác và không ủy thác, dự trữ stablecoin thuộc về nghiệp vụ phạm vi hẹp, được cách ly, không tạo tín dụng, và pháp luật yêu cầu Giám đốc OCC phải phê duyệt tất cả các ứng viên đáp ứng điều kiện pháp định, bất kể họ sử dụng công nghệ nào.
Đằng sau cuộc chiến giấy phép, ai có thể bước vào hệ thống tài chính Mỹ?
Về bề ngoài, cuộc tranh cãi này liên quan đến tiêu chuẩn phê duyệt một tấm giấy phép, nhưng nhìn sâu hơn, vấn đề cốt lõi trong cuộc chơi quyền lực giữa các bên là ai có quyền bước vào hệ thống tài chính Mỹ, và với tiêu chuẩn nào.
Ngành ngân hàng truyền thống lo ngại về việc lách luật, các công ty tiền mã hóa và doanh nghiệp fintech thông qua một giấy phép ủy thác có thể hoạt động trên 50 tiểu bang, cung cấp các dịch vụ như thanh toán, lưu ký, phát hành stablecoin, nhưng lại không phải chịu các yêu cầu vốn, nghĩa vụ bảo vệ người tiêu dùng và chi phí bảo hiểm tiền gửi tương đương với ngân hàng toàn năng.
Logic của phe ngành công nghiệp tiền mã hóa cũng rõ ràng, việc có được danh phận tuân thủ thống nhất ở cấp liên bang là bước then chốt để ngành công nghiệp tiến vào xu thế chủ đạo. Nếu con đường cấp phép của OCC bị đóng lại, các công ty tiền mã hóa sẽ lại phải đối mặt với chi phí tuân thủ cao khi xin phép từng tiểu bang và bối cảnh quản lý phân mảnh.
Hiện tại, BPI vẫn chưa chính thức đệ đơn kiện, nhưng theo nguồn tin thạo tin, đội ngũ luật sư của họ đang trong quá trình chuẩn bị. Phía CSBS cũng bảo lưu tùy chọn kiện tụng. Nếu một hoặc cả hai bên hành động trong vài tháng tới, đây sẽ trở thành cuộc đối kháng pháp lý lớn nhất trong lĩnh vực quản lý ngành ngân hàng Mỹ kể từ vụ CSBS kiện OCC vào năm 2020 để ngăn chặn giấy phép fintech.
Cửa sổ phản hồi của OCC, sửa đổi quy tắc có hiệu lực vào ngày 1 tháng 4 sắp tới, và việc xử lý tiếp theo các đơn đăng ký gây tranh cãi như World Liberty Financial, sẽ là những điểm đáng chú ý nhất tiếp theo.
