再谈美元霸权与稳定币:美元霸权不是被击败的,而是被绕过的

marsbitXuất bản vào 2025-07-03Cập nhật gần nhất vào 2025-07-04

SWIFT

美元霸权不是被击败的,而是被绕过的。不是被另一个霸权取代,而是被去霸权化。不是在某个戏剧性时刻崩塌,而是在千万个 P2P 交易中悄然瓦解。

 

上次我们讨论了稳定币如何成为美元霸权的双刃剑。今天,让我们深入剖析美元霸权运作机制的核心通道 CHIPS,以及为什么稳定币可以绕开这个通道,削弱美元霸权。

 

01 美元霸权的通道

 

让我们从一个简单的例子开始。假设一家泰国公司想要向阿根廷公司支付 10 亿阿根廷比索(约 80 多万美元)的货款。理论上,这笔交易与美国毫无关系 —— 泰国公司、阿根廷公司、两国货币,美国在哪里?

 

但现实是残酷的。

 

首先是汇率陷阱。泰铢对阿根廷比索的直接汇率市场几乎不存在。即使存在,买卖差价可能高达 15%。于是,这家泰国公司被迫选择「更便宜」的路径:先将泰铢换成美元,再将美元换成比索。为了省钱和便利,进入 SWIFT 和 CHIPS 的「道」。

 

SWIFT 是全球银行间金融通信网络,为跨境支付提供安全、标准化的信息传输服务。它通过专属代码识别金融机构,确保跨境汇款、信用证等交易精准路由;覆盖超 200 个国家 / 地区,连接超 1.1 万家金融机构。

 

但 SWIFT 仅仅是个通讯系统 ——「银行间的 WhatsApp」。泰国银行给阿根廷银行发送一条 SWIFT 消息:「请向某某账户支付 10 亿比索。」但消息不是钱。真正的资金流在哪里?

 

这就引出了美元霸权的另一个核心支柱:CHIPS(Clearing House Interbank Payments System,纽约清算所银行间支付系统)。CHIPS 承担了全球 95% 以上的银行同业美元支付清算与外汇交易结算业务。几乎所有国际美元交易 —— 无论是泰国到阿根廷,还是德国到日本 —— 最终都必须通过 CHIPS 清算。

 

为什么?这里需要理解一个关键概念:所谓的 "海外美元" 都只是欠条。德国某银行的美元账户,实际上是该银行纽约分行在美国某家 CHIPS 成员银行的账户。当德国企业向日本企业转账美元时,实际清算必须在纽约进行。

 

这就像一个全球赌场:世界各地的银行都在发行和交易美元筹码,但这些筹码最终都必须回到纽约这个唯一的兑换窗口才能变现。无论你在拉斯维加斯、摩纳哥还是澳门赢了筹码,最后都得去同一个收银台。而 CHIPS,就是这个全球美元赌场的唯一收银台。

 

02 CHIPS:沉默的刺客

 

如果说 SWIFT 是美元霸权的喉舌,那么 CHIPS 就是它的心脏。但奇怪的是,几乎没人谈论 CHIPS。

 

为什么 CHIPS 比 SWIFT 更致命?SWIFT 禁令意味着 "你不能用我们的通讯网络",你还可以改用电话、邮件或其他银行。但 CHIPS 禁令意味着 "你的美元被冻结",没有任何应对方法。这就是切断电话线与冻结银行账户的区别。

 

CHIPS 的效率令人震惊,每天处理 1.8 万亿美元的交易。通过精妙的多边净额结算,CHIPS 的流动性效率平均为 25:1,即每投入 1 美元的资金,可支持 25 美元的结算支付价值(CHIPS 官网数据)。41 家 CHIPS 直接会员控制着全球 95% 的国际美元流动。美国财政部一声令下,任何实体都可能被排除在外。

 

更可怕的是 CHIPS 的无声武器化。2018 年,土耳其国有银行 Halkbank 的高管在美国被捕。CHIPS 没有正式制裁该银行,但其美元支付开始 "遭遇技术故障"。清算时间从 1 天延长到 2-3 周,许多土耳其企业被迫放弃美元交易。没有头条新闻,没有正式声明,只有缓慢的金融窒息。

 

「如将我国金融机构(如中国银行)踢出 CHIPS,相当于对华释放了一颗‘金融核弹’,易对我国造成较大的系统性金融风险,而美国自身损失相对较小。这种操作对美国来说简单灵活,易成为斗争激化时美国首选的政策工具。」(黄奇帆《战略与路径》)

 

03 稳定币:绕过霸权的阳关道

 

在传统货币体系内,虽然大家已经看透美国的游戏,但是能够挑战的寥寥无几。中国力图绕过美元霸权,推出了 CIPS—— 一个 SWIFT+CHIPS+Fedwire 的三合一替代品。CIPS 整合了通讯、清算、结算功能,23 小时运营,原生支持跨币种交易,还为数字人民币预留了接口,技术上确实先进。

 

但 CIPS 至今还难以解决两大困境:

 

首先是流动性困境:美元 / 欧元市场日交易 6 万亿美元,点差 0.01%;而人民币 / 欧元市场日交易不超过 500 亿美元,点差 0.5%;至于人民币 / 卢布市场,点差可以超过 1% 甚至超过 2%。市场没有深度就没有效率,没有效率就没有吸引力。

 

其次是汇率定价困境:一些交易的汇率定价背后具有较强的行政力量,与市场汇率存在偏差,还没有形成成熟的汇率定价机制。

 

然而,就在中美两国为控制金融管道而角力时,在传统路径之外,加密世界正在建造飞行器。

 

稳定币彻底绕过了 CHIPS。传统路径需要经过层层中介,稳定币只需要钱包对钱包。无法通过 CHIPS 监控交易、冻结资金、执行制裁。这个美元霸权的支柱在稳定币体系里毫无支撑力。

 

稳定币实现了真正的 7*24 清算,而 CHIPS 只在工作日运行 18.5 小时。更重要的是,稳定币创造了去中心化的流动性。在拉各斯,你找不到奈拉 / 泰铢的交易市场,但你能找到 USDT / 奈拉的 P2P 市场。市场深度不再由央行创造,而是由需求自发形成。

 

但批评者总是指出稳定币的关键瓶颈:你最终还是需要换回法币。USDT 在链上流转得再自由,到了现实世界,你还是得通过银行体系才能买到面包。然而,这个局面即将被彻底改变。

 

04 以法币之名,告别法币

 

美国自己可能会扣动终结美元霸权的扳机。

 

美国的 GENIUS 法案及相关立法正在为稳定币的主流化铺平道路。当监管明确后,美国企业巨头们已经摩拳擦掌:亚马逊准备推出 Amazon USD,沃尔玛计划发行 Walmart Dollar,苹果可能上线 iUSD。这不是小打小闹的试验,而是即将改变游戏规则的海啸。

 

想象 2027 年的一天:早上用 iUSD 买星巴克,中午用 Amazon USD 购物,下午收到企业稳定币工资,晚上用稳定币支付订阅,月底用 USDC 交房租。全程无需触碰传统银行。这不再是 "最后一英里" 的问题,而是整个旅程都不需要法币。

 

当沃尔玛接受稳定币支付并给予折扣时,竞争对手将被迫跟进。墨西哥工人可以收取 Walmart Dollar 工资,瞬间发送给家人,家人可以直接消费或兑换比索。整个过程无银行参与,无 CHIPS 清算。

 

更具破坏性的是企业间支付。当特斯拉可以用稳定币向供应商付款,供应商可以用稳定币购买原材料,整个供应链都可以运行在稳定币之上时,一个平行于传统银行体系的金融宇宙就此诞生。

 

这不是科幻小说。在今天的阿根廷,许多自由职业者已经完全活在稳定币经济中。银行,似乎是另一个世界的东西。

 

05 美元霸权的悖论

 

美国现在面临一个无解的困境。如果扼杀稳定币,创新将外流,其他国家甚至去中心化的稳定币将趁虚而入。如果拥抱稳定币,CHIPS 将逐渐边缘化,金融监控能力下降,制裁武器失效。如果试图控制稳定币,去中心化项目将转入地下,其他国家推出竞争产品,反而加速去美元化。

 

这就像大英帝国在 19 世纪末的困境:选择开放带来了伦敦的繁荣,但也埋下了英镑霸权终结的种子。

 

未来五年将是金融史的分水岭。如果稳定币日交易量超过万亿美元,如果财富 500 强普遍接受稳定币支付,如果多个国家将稳定币纳入储备,那么传统金融体系将面临不可逆转的式微。

 

金融网络具有强大的路径依赖。一旦稳定币生态达到临界规模,使用的人越多流动性越好,流动性越好成本越低,成本越低吸引力越大,吸引力越大使用的人越多。这是一个正反馈循环,而 CHIPS 将陷入相反的死亡螺旋。

 

06 去霸权化体系的萌芽

 

我们正在见证的不仅是支付方式的改变,而是金融权力结构的根本重组。从地理空间到赛博空间,从需要许可到无需许可,从不透明到透明,从单极霸权到去中心化网络。

 

CHIPS 大楼依然矗立在纽约,每天处理着数万亿美元。但在全球各地的角落里,一个平行金融宇宙正在加速膨胀。

 

历史的吊诡在于,美元霸权最强大的时刻可能也是它最脆弱的时刻。当一切交易都必须经过你的节点时,绕过这个节点就成了所有人的动力。当金融武器化达到极致时,去武器化的技术就会应运而生。

 

布雷顿森林体系从确立到崩溃用了 27 年。基于 CHIPS 的美元霸权体系还能维持多久?

 

未来的金融史教科书可能会这样记载:美元霸权不是被击败的,而是被绕过的。不是被另一个霸权取代,而是被去霸权化。不是在某个戏剧性时刻崩塌,而是在千万个 P2P 交易中悄然瓦解。

 

当然,美国并没有放弃在稳定币上加装霸权武器。美国稳定币 GENIUS 法案要求,稳定币发行人需要制定政策和程序,以阻止、冻结和拒绝违法交易,及制定有效的客户识别计划,包括识别和验证账户持有人、高价值交易和适当的强化尽职调查。最近泰达迫于压力冻结了总价值 9 亿美元涉及伊朗的钱包中的泰达稳定币,这就是美国有意图武器化美元稳定币的信号。

 

但稳定币逐步在全球兴起,稳定币发行人将日益多元化,同时去中心化的稳定币发行平台也在生长。美国对稳定币的控制力,将远不如通过 SWIFT 和 CHIPS 对传统货币体系的控制力。

Nội dung Liên quan

Bitcoin Lại Lần Nữa Rơi Xuống Dưới Mức 60.000 USD; 20 Tháng Rồi, Điều Chúng Ta Đợi Lại Là Mức Thấp Mới

Bitcoin (BTC) vừa một lần nữa lao xuống dưới mốc tâm lý quan trọng 60.000 USD, chạm đáy 59,023 USD - mức thấp nhất trong gần 20 tháng kể từ tháng 10/2024. Tại thời điểm bài viết, giá phục hồi nhẹ lên khoảng 60.600 USD. Đợt giảm giá lần này xảy ra trong bối cảnh hai áp lực chính: 1. **Dòng tiền ETF rút ồ ạt:** Các quỹ ETF Bitcoin Mỹ ghi nhận dòng tiền ròng rút liên tục trong 6 tuần, với khoảng 59,4 tỷ USD bị rút ra trong 30 ngày, tạo ra áp lực bán trực tiếp trên thị trường giao ngay. 2. **Kỳ vọng chính sách tiền tệ thắt chặt:** Dữ liệu việc làm Mỹ mạnh và tuyên bố của Fed về khả năng tăng lãi suất đã đảo ngược kỳ vọng nới lỏng, khiến dòng vốn rời khỏi tài sản rủi ro cao như Bitcoin. Các quan điểm phân tích trái chiều: * **21Shares:** Duy trì kỳ vọng giá lên 100.000 USD cuối năm, cho rằng đây là đợt điều chỉnh điển hình sau halving và danh mục ETF lớn sẽ tạo đáy. * **Arthur Hayes:** Bi quan hơn, dự đoán đáy khoảng 40.000 USD trong 6 tháng tới do chính sách thắt chặt của Fed. * **CryptoQuant:** Chỉ ra giá thực hiện trung bình của nhà đầu tư là 53.000 USD và cho rằng thị trường gấu có thể kéo dài đến cuối 2026, đầu 2027 do thiếu tín hiệu hồi phục nhu cầu rõ ràng. Triển vọng ngắn hạn phụ thuộc vào dữ liệu lạm phát sắp tới và tín hiệu chính sách từ Fed. Khả năng giữ vững hay mất mốc 60.000 USD sẽ là yếu tố then chốt định hình hướng đi tiếp theo của thị trường.

Odaily星球日报17 phút trước

Bitcoin Lại Lần Nữa Rơi Xuống Dưới Mức 60.000 USD; 20 Tháng Rồi, Điều Chúng Ta Đợi Lại Là Mức Thấp Mới

Odaily星球日报17 phút trước

Bitcoin Lại Một Lần Nữa Rơi Xuống Dưới 60.000 USD; Sau 20 Tháng, Cái Chúng Ta Chờ Đợi Lại Là Mức Thấp Mới

Bitcoin một lần nữa giảm xuống dưới mốc 60.000 USD, chạm mức thấp nhất trong khoảng 20 tháng kể từ tháng 10/2024. Tính đến thời điểm viết bài, BTC giao dịch quanh mức 60.600 USD sau khi tạo đáy ở 59.023 USD. Có hai nguyên nhân chính dẫn đến đợt bán tháo này. Thứ nhất, các quỹ ETF Bitcoin tại Mỹ đang trải qua đợt rút vốn dài nhất từ trước đến nay, với dòng tiền ròng rút ra liên tục trong sáu tuần, gây áp lực bán trực tiếp trên thị trường. Thứ hai, kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể tăng lãi suất trở lại đã tạo ra áp lực vĩ mô, khiến dòng vốn rời khỏi tài sản rủi ro cao như Bitcoin. Các nhà phân tích có quan điểm khác nhau về triển vọng. 21Shares cho rằng đây là đợt điều chỉnh điển hình sau sự kiện giảm một nửa phần thưởng và vẫn kỳ vọng Bitcoin có thể phục hồi lên 100.000 USD vào cuối năm. Trong khi đó, Arthur Hayes lại dự báo mức đáy có thể ở 40.000 USD trong sáu tháng tới. CryptoQuant chỉ ra rằng giá hiện tại vẫn cao hơn chi phí trung bình của nhà đầu tư và thị trường có thể cần nhiều thời gian hơn để tìm đáy. Thị trường ngắn hạn sẽ chờ đợi các dữ liệu kinh tế quan trọng như CPI và tín hiệu chính sách từ Fed để tìm hướng đi tiếp theo.

marsbit38 phút trước

Bitcoin Lại Một Lần Nữa Rơi Xuống Dưới 60.000 USD; Sau 20 Tháng, Cái Chúng Ta Chờ Đợi Lại Là Mức Thấp Mới

marsbit38 phút trước

Chỉ số S&P giảm 3 phiên liên tiếp, USD vượt đỉnh 13 tháng, vàng giảm dưới 4000, dầu giảm dưới 70, Bitcoin giảm dưới ngưỡng 60000, Micron và Qualcomm kéo ngành chip phục hồi mạnh

Thị trường tài chính toàn cầu ngày 24/6 ghi nhận sự biến động mạnh trên nhiều lĩnh vực. Chỉ số S&P 500 giảm nhẹ 0.1%, đánh dấu phiên giảm thứ ba liên tiếp, trong khi chỉ số USD đã tăng lên mức cao nhất trong 13 tháng. Giá vàng giảm mạnh, phá vỡ ngưỡng tâm lý 4.000 USD/ounce. Dầu thô WTI cũng giảm sâu, xuống dưới 70 USD/thùng, xóa sạch phần lớn phí bảo hiểm rủi ro địa chính trị tích lũy từ sau chiến tranh Iran. Bitcoin lao dốc hơn 5%, có lúc chạm dưới 60.000 USD. Ngành công nghệ, đặc biệt là các cổ phiếu AI và bán dẫn, tiếp tục là điểm yếu kéo thị trường chung, với chỉ số bán dẫn Philadelphia giảm. Tuy nhiên, sau giờ giao dịch, cổ phiếu Micron Technology đã bật tăng mạnh hơn 16% nhờ báo cáo kết quả kinh doanh và dự báo doanh thu vượt kỳ vọng, kéo theo đà tăng của nhiều cổ phiếu chip khác như Qualcomm. Sự kiện này được kỳ vọng có thể tạo đà ổn định tạm thời cho nhóm cổ phiếu công nghệ. Trên thị trường trái phiếu, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm mạnh 9 điểm cơ bản, một phần nhờ áp lực lạm phát giảm bớt cùng với việc giá dầu hạ nhiệt. Giới đầu tư đang chờ đợi dữ liệu chỉ số giá tiêu dùng cá nhân (PCE) sắp công bố để có thêm manh mối về lộ trình chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

华尔街日报1 giờ trước

Chỉ số S&P giảm 3 phiên liên tiếp, USD vượt đỉnh 13 tháng, vàng giảm dưới 4000, dầu giảm dưới 70, Bitcoin giảm dưới ngưỡng 60000, Micron và Qualcomm kéo ngành chip phục hồi mạnh

华尔街日报1 giờ trước

Khi hàng tỷ người bắt đầu quen với việc điều khiển mọi thứ bằng giọng nói, "Toàn bộ tài sản lên chuỗi" còn bao xa?

Ngày 20/6/2026, WeChat ra mắt thử nghiệm trợ lý AI nguyên sinh "Xiao Wei", đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc đưa AI Agent đến với đại chúng. Không chỉ là chatbot, "Xiao Wei" với 4 cấp độ chức năng - điều khiển gốc "nói là được", gọi dịch vụ sinh thái, hiểu nội dung, tạo công cụ bằng ngôn ngữ tự nhiên - cho thấy tham vọng chuyển đổi từ giao diện đồ họa (GUI) sang giao diện ngôn ngữ (LUI). Sự kiện này được ví như "thời điểm Normandy", hạ thấp rào cản xuống 0 để 1,4 tỷ người dùng trải nghiệm AI Agent ngay trong siêu ứng dụng quen thuộc. Điều này thúc đẩy cuộc cách mạng năng suất thầm lặng: từ "người tìm chức năng" sang "chức năng tìm người". Bài viết đặt sự phát triển này trong dòng chảy lớn hơn: từ "toàn dân lên mạng", "toàn bộ dịch vụ trực tuyến" đến ngưỡng cửa "toàn bộ tài sản lên chuỗi". "Tài sản lên chuỗi" không chỉ là RWA (tài sản thế giới thực được mã hóa) mà bao gồm mọi giá trị có thể định lượng như ảnh hưởng xã hội, sự chú ý, uy tín cá nhân. Sự kết hợp giữa AI Agent và tài sản được mã hóa sẽ định hình lại quản lý tài sản: một trợ lý AI thông minh có thể tự động đề xuất và thực thi chiến lược đầu tư tối ưu trên chuỗi. Sự ra mắt của "Xiao Wei" báo hiệu giai đoạn giáo dục người dùng đại chúng cho AI Agent, đồng thời đẩy nhanh làn sóng "toàn bộ tài sản lên chuỗi" từ nhóm nhỏ ra công chúng, định nghĩa lại mối quan hệ giữa con người và thế giới số.

marsbit1 giờ trước

Khi hàng tỷ người bắt đầu quen với việc điều khiển mọi thứ bằng giọng nói, "Toàn bộ tài sản lên chuỗi" còn bao xa?

marsbit1 giờ trước

Canh bạc nghìn tỷ mới của Masayoshi Son

Trước thềm IPO, OpenAI liên tục bị phơi bày khủng hoảng tài chính, đặt cược nghìn tỷ mới của Tôn Chính Nghĩa vào vòng nghi ngờ. Bài báo tiết lộ OpenAI thua lỗ nặng, với chi phí vận hành mô hình AI cực cao, trong khi đối thủ Anthropic đang bứt tốc. Tôn Chính Nghĩa, thông qua SoftBank, đã đầu tư hàng trăm tỷ USD vào OpenAI và nắm giữ cổ phần lớn, kỳ vọng vào một kỳ tích tỷ đô thứ hai nếu công ty đạt định giá nghìn tỷ. Tuy nhiên, ông không dừng lại. Trong khi ván bài OpenAI chưa ngã ngũ, ông đã công bố một "canh bạc" nghìn tỷ mới: Physical AI và robot hình người. Để hiện thực hóa, SoftBank đang thành lập công ty AI và robot tên "Roze" tại Mỹ, dự định IPO vào năm 2026 với mục tiêu định giá 1000 tỷ USD. Roze sẽ tích hợp các tài sản như trung tâm dữ liệu, chip và bộ phận robot ABB. Động lực của Tôn Chính Nghĩa bắt nguồn từ lời hứa trả lợi nhuận khổng lồ cho nhà đầu tư Saudi Arabia trước đây và niềm tin mãnh liệt vào AI. Dù vậy, hành trình đầy thách thức: Roze bị nghi ngờ là gấp gáp, thị trường robot hình người còn non trẻ với lộ trình thương mại hóa chưa rõ ràng, khác biệt lớn so với mô hình AI thuần túy như Anthropic. Dù vậy, với phong cách đầu tư mạo hiểm đặc trưng, Tôn Chính Nghĩa sẵn sàng chờ đợi, giống như đã từng với Alibaba hay Arm, để theo đuổi giấc mơ nghìn tỷ tiếp theo.

marsbit1 giờ trước

Canh bạc nghìn tỷ mới của Masayoshi Son

marsbit1 giờ trước

Giao dịch

Giao ngay
Hợp đồng Tương lai
活动图片