Liên kết bài gốc:《Crashes, Manias and Panic's 》
Biên dịch: Ken, Chaincatcher
Thế giới bên ngoài cảm thấy vô cùng tàn khốc, không một chút hy vọng. Tất cả đã kết thúc, bạn đã bỏ lỡ cơ hội, bạn lại một lần nữa làm hỏng mọi thứ.
Mọi người đều cảm thấy tức giận, bối rối. Ngay cả những người đã dự đoán được cảnh này cũng cảm thấy may mắn, nhưng cũng hiểu mức độ thiệt hại mà biến động giá này gây ra cho người khác. Nó cảm giác như là thời khắc tồi tệ nhất.
Tôi đã vật lộn trong thị trường được 38 năm (đợt bán tháo hôm nay quả là một món quà sinh nhật tuyệt vời, cộng thêm việc tôi bị ngộ độc thực phẩm tối qua!), tôi đã chứng kiến đủ các loại sụp đổ và hoảng loạn.
Chúng đều mang lại cảm giác giống nhau. Thật tồi tệ.
Tôi bắt đầu dấn thân vào tiền mã hóa từ năm 2013. Lúc đó tôi lần đầu tiên mua Bitcoin với giá 200 USD.
Sau khi mua, nó tăng một chút, rồi lao dốc 75%... và đó là trong thời kỳ thị trường bò, cuối cùng giá đã tăng hơn 10 lần so với giá tôi vào lệnh. Tôi không bán, vì đây là khoản đầu tư dài hạn, tôi hiểu rõ rủi ro.
Tiếp theo, trong thị trường gấu năm 2014, nó giảm 87%.
Thị trường bò tiếp theo kéo dài đến năm 2017, trong đó tôi trải qua ba đợt bán tháo từ 35% đến 45%... Thật khắc nghiệt. Cuối cùng, vì cuộc chiến phân nhánh Bitcoin, tôi đã bán ở mức 2000 USD (đỉnh cao trước đó vào năm 2013).
Tôi kiếm được gấp 10 lần so với điểm vào lệnh ban đầu. Nhưng trước khi bắt đầu một thị trường gấu lớn, xấu xí khác, nó lại tăng thêm 10 lần (!!) vào cuối năm đó.
Tôi đã tránh được toàn bộ thị trường gấu đó, cảm giác khá tốt.
Tôi mua lại ở mức 6500 USD trong đợt sụp đổ do đại dịch Covid (cao hơn 3.5 lần so với khi tôi bán). Đây thực sự là một sai lầm tốn kém, mặc dù lúc đó tôi nghĩ mình đã làm điều "đúng đắn".
Năm 2021, Bitcoin giảm 50% từ tháng 4 đến tháng 7, tình hình thị trường rất giống với bây giờ. Tâm trạng trên Twitter lúc đó thật tồi tệ. Thực sự rất tệ. Nhưng lúc đó thị trường thực ra không bị bán quá mức như ngày nay...
Đến tháng 11/2021, thị trường quay trở lại mức cao kỷ lục. Solana bật tăng 13 lần từ đáy. Ethereum tăng gấp đôi. Bitcoin lập đỉnh mới, tăng 150%.
Tôi đã trải qua tất cả những điều này. Mỗi khoảnh khắc khủng khiếp, lo lắng đều xảy ra trong một thị trường bò cấu trúc dài hạn.
Lần vào lệnh đầu tiên của tôi là 200 USD. Giá hiện tại là 65,000 USD. Ở giữa, tôi còn bỏ lỡ khoản lợi nhuận gấp 3.5 lần vì cố gắng chọn thời điểm (rất tệ).
Bài học then chốt đầu tiên ở đây (đối với tôi) là, trong một tài sản tăng trưởng dài hạn, điều bạn cần làm là không làm gì cả. Việc nắm giữ kiên định trở thành một trào lưu (meme) là có lý do chính đáng. Nó mạnh mẽ hơn nhiều so với trào lưu chu kỳ 4 năm.
Bài học thứ hai của tôi là, tích cực gia tăng vị thế trong các đợt bán tháo. Ngay cả khi thời điểm không chính xác, việc mua vào từng phần trong thời điểm yếu kém để tăng tổng vị thế, theo thời gian sẽ giúp lợi nhuận kép gia tăng đáng kể, thậm chí tốt hơn cả đầu tư định kỳ (DCA).
Tôi không phải lúc nào cũng có tiền mặt để mua mạnh tay trong đợt bán tháo, nhưng tôi luôn mua một ít, vì nó rất tốt để rèn luyện tâm lý.
Bạn luôn cảm thấy mình đã bỏ lỡ cơ hội, nó sẽ không bao giờ quay lại, mọi thứ sẽ hoàn toàn chấm hết. Sự thật không phải vậy.
Hãy tự hỏi mình hai câu hỏi:
-
Ngày mai có sẽ kỹ thuật số hơn ngày hôm nay không?
-
Tiền pháp định có sẽ mất giá nhiều hơn so với ngày hôm nay không?
Nếu câu trả lời là có, thì hãy tiếp tục. Mua vào khi giá giảm, để "thời gian trên thị trường" chiến thắng "việc chọn thời điểm thị trường", bởi vì kết quả luôn như vậy. Việc gia tăng vị thế trong các đợt bán tháo quy mô lớn sẽ làm giảm chi phí trung bình của bạn. Điều này tạo nên sự khác biệt lớn.
Trong quá trình này, áp lực, sợ hãi và tự nghi ngờ bản thân là những "khoản phí" dự kiến phải trả.
Quản lý vị thế rất quan trọng đối với khả năng chịu rủi ro của bạn. Đừng lo lắng, mọi người đều cảm thấy vị thế quá nặng khi giá giảm và quá nhẹ khi giá tăng. Bạn chỉ cần quản lý những cảm xúc này, tìm ra vùng thoải mái của riêng mình.
Một điểm then chốt khác là đừng mù quán tin tưởng vào quan điểm của người khác. Tự mình nghiên cứu kỹ lưỡng là một nguyên tắc rất quan trọng. Không có nó, bạn không thể vượt qua những khó khăn này.
Hãy giành lấy niềm tin bằng thực lực. Thuê niềm tin giống như đòn bẩy, cuối cùng sẽ khiến bạn mất tất cả.
Hãy nhớ – khi bạn mải mê đổ lỗi cho người khác, thực ra bạn chỉ đang tự trách mình.
Đúng vậy, bên ngoài cảm giác rất tối tăm. Mặt trời sẽ sớm mọc trở lại, đây chỉ là một vết sẹo khác trên hành trình (miễn là bạn không sử dụng đòn bẩy! Đòn bẩy dẫn đến mất mát vĩnh viễn vốn, vì bạn sẽ thua cược cho sòng bạc). Đừng bao giờ để mất vốn gốc của bạn.
Tất cả điều này khi nào sẽ qua? Tôi không biết, nhưng tôi nghĩ nó giống tháng 4 đến tháng 11 năm 2021 hơn – một cuộc hoảng loạn trong thị trường bò. Tôi nghĩ điều này sẽ sớm kết thúc. Nếu tôi sai, tôi cũng sẽ không thay đổi bất cứ điều gì. Miễn là tôi có tiền mặt, tôi sẽ tiếp tục gia tăng vị thế.
Nhưng đối với bạn, tình hình có thể khác. Hãy thử xây dựng một danh mục đầu tư tối thiểu hóa sự hối tiếc. Bạn có thể chịu đựng việc giảm thêm 50% từ đây không? Nếu không, hãy giảm vị thế, ngay cả khi làm vậy cảm thấy thật ngớ ngẩn. Có được tâm lý đúng đắn là điều tối quan trọng để sinh tồn. Và tâm lý của tôi chuyển thành "Làm thế nào để mua thêm", ngay cả khi suy nghĩ của bạn có thể hoàn toàn ngược lại.
Sẽ luôn có một số người chọn thời điểm thị trường dự đoán chính xác thời điểm bán tháo, đóng vị thế hoặc bán khống. Điều này sẽ luôn tồn tại. Nhưng thành thật mà nói, bạn chỉ cần nói với bản thân rằng điều này có thể dự đoán được vào bất kỳ lúc nào. Bằng cách đó, khi nó thực sự xảy ra, bạn sẽ không cảm thấy áp lực, vì bạn đã dự đoán trước! Nó trở thành một phần của câu chuyện, chứ không phải toàn bộ.
Bây giờ tôi đang làm gì?
Tôi cũng bắt đầu mua một số tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số (điều này cũng giống như tăng vị thế nắm giữ Ethereum), tuần tới tôi sẽ tìm cách bổ sung thêm cấu hình tiền mã hóa, giống như tôi đã làm mỗi lần có cơ hội như thế này.
Tôi đã mua vào đợt bán tháo Covid, đợt bán tháo 2021, 2022, 2023, 2024 và cả 2025 nữa! Lần này tôi sẽ làm lại. Mỗi lần, lợi nhuận và thua lỗ của tôi sẽ đạt mức cao mới trước thị trường. Chiêu này thật quá linh nghiệm. Một lần nữa... Mua vào khi giá giảm!
Chúc mọi người may mắn. Con đường này chẳng bao giờ dễ dàng.
Biến động là cái giá chúng ta phải trả để sở hữu loại tài sản có lợi nhuận kép dài hạn như vậy. Hãy chấp nhận nó đi.