解读V神新作:避免Rollup内卷,事关L2的政治摇旗?

Odaily星球日报Xuất bản vào 2023-11-15Cập nhật gần nhất vào 2023-11-15

Tóm tắt

Vitalik 抛出 ZK+Plasma 的新方向,是一次方向引导,也是一次政治摇旗。

原文作者:Haotian(X:@tmel0211

相关阅读:

V神长文:EVM Validiums 的退出游戏和 Plasma 的回归

拜读了 @VitalikButerin 有关 Plasma 回归的新作,被 Plasma 基于类 UTXO 的账本「退出游戏」机制深深吸引,且 Vitalik 似乎有意引导市场往 ZK+Plasma 方向探索,避免市场停留在 Rollup 阶段内卷。接下来,详细给大家科普解读下:

要点: 1)Plasma 链为啥适用于支付场景? 2)Plasma 支付场景如何运作? 3) 为啥退出游戏机制对 Plasma 很重要? 4)Plasma 链为啥难集成 EVM 的无主状态? 5)ZK+Plasma 可释放哪些想象空间?

我在上一篇解读 Vitalik 文章中说了,以太坊的 2 层扩容方案原本有:Plasma、Rollup、Validium、Parallel 等多种方案,Vitalik 期待中的扩容方向应该是均衡发展,适配各类应用场景进行多样化的 layer 2 构建,但现实市场格局是,Rollup 方案一家独大,且日益内卷。

只是,Rollup 虽然方案安全性高,但对 Data Availability 的依赖性过大,而纯以太坊 DA 又受限于性能和成本问题,故而现在市场卷出一种卡位 Rollup 阵营但却依赖第三方 DA 的 Solution,这是一种正在把 Rollup 畸形化的方案,绝非 Vitalik 想看到的现状。

所以,Vitalik 新文章重新搬出了 Plasma,而且引导了一种 ZK+Plasma 的扩容解决方案,显然又是一次事关 layer 2 政治摇旗。

为啥 Plasma 目前受限于支付场景?

Plasma 相当于一种侧链解决方案,会定期向主网同步默克尔状态数据,是一种数据和计算依赖主网的扩容方案。这样的话, 2 层可以用非常中心化的方式,且设计非常复杂的账本模型来高效扩展,还能复用主网 vailidator 这些系统能力。

总得来说,Plasma 用在支付场景可以保证账本状态被有效追踪和记录。为啥呢?

1)支付场景下,用户只需要保留余额状态,若其他场景得保留全部链下状态数据,会带来存储空间压力;

2)Plasma 安全性依赖「退出游戏」机制,运营方作恶,用户可发起挑战提出自己的资产,若资产状态复杂则则会很麻烦;

3)目前 Plasma 很难兼容 EVM 的诸多无主状态,用户很难用 Plasma 的默克尔状态树账本来对应很多非交易状态,比如 LP、CDP;

Plasma 支付场景如何运作?

如 Vitalik 文章中所说,简单而言:

Plasma Cash 可以把每个 Token 视为 NFT,有唯一编号,当某个用户发生转账时,运营方会在默克尔树叶上记录一笔更新状态,每个用户都可以保存自己全局的默克尔树状态,这样账本追溯起来就不会出乱。

若是本就同质化的 Token,用户可能在消费时存在多次拆分和合并,比如小王 1 个 ETH,先拆分了三份,又把其中两份合并了,每一份都是不规则的,比如 0.001、 0.1、 0.3 等,如果大批量的拆分,可能导致默克尔数据冗余,这样发起退出游戏机制时可能会产生问题(挑战和验证成本较高),比如回溯近一周的账本发现对不上账。如何解决呢?可以为每一次资产拆分或合并状态匹配一个类 UTXO ID,这样无论怎么拆分都能即刻定位到相应交易树叶。

如何确保安全「退出游戏」机制?

因为 Plasma 没有像 Rollup 们一样有自己独立的链系统,它得时刻确保自己的侧链记账和主网保持同步,这就允许其不必刻意追求去中心化,只要有一个可高效记账的运营主体就行。

但问题来了,若运营方发布了无效区块记了假账,窃取用户资产该怎么办? 用户需要随时发出「退出游戏」机制,把 2 层的资产 withdraw 回 1 层,类似于 Rollup 的逃生舱安全机制。

如何做呢?用户可以晒出自己默克尔树状态证明,证明资产转移过程,并发起 7 天挑战期,主网验证节点会检测用户是否为最终的资产 Owner,以及用户是否存在资产双花等问题。(因为主网节点存储了更多的默克尔树状态可以核对用户的 Proof 是否有恶意退出之嫌)。

通过「退出游戏「」来约束 2 层运营方作恶,而挑战期的存在则避免了用户恶意退出,这就确保了 Plasma 链的正常运行。

兼容 EVM「无主状态」的难点?

如前边所言,Plasma 目前更多是针对支付交易场景设计的 2 层解决方案,是一种可类比为 UTXO 模型的记账,而 EVM 本身则是账户模型。UTXO 可以记录每一次余额状态刷新,但 EVM 状态机中的很多「无 Owner」场景很难用 Plasma 的方案来实现。

比如,比如存入 Uniswap 池子的 USDC,放在 MakerDAO 的 CDP 中的资产也同理,用户很难证明哪一笔资产属于自己,这样一旦出现运营方宕机问题,合约被锁,用户就无法正常「退出游戏」。

因为无法证明用户在合约里有钱。受 Plasma 数据特性影响,主网只能监测合约的余额,若运营方给合约增发了一部分钱,用户怎么能证明哪笔钱是自己的,哪笔钱是被恶意增发的呢?

何况一个 layer 2 侧链如果只能实现 Payment 转账交易,要如何构建应用和生态,显然这会大大限制 Plasma 的使用场景。

ZK+Plasma 释放的想象空间

若 Plasma 底层彻底的被 ZK 化,用户的操作会以 zk-SNARK 证明形式存在,就能释放很多 EVM 的状态机场景:

假若用户向 Plasma 某合约存入了一笔资产,就可以构造一笔 zkSNARKs 证明,这个证明可以向主网发起「退出游戏」,这样即使池子受安全威胁被冻结,用户也能撤出自己的合法资产;

或者在涉及隐私 DEX 的交易场景下,用户可以用 zkSNARKs 来证明拥有某资产,而不需要暴露自己的隐私;以及 Plasma 的智能合约在进行复杂升级时也可以 zkSNARKs 的形式证明其状态升级正确性,而不需要暴露细节,也能提升合约作恶难度;

以上。

整体来说,Vitalik 全文清晰地描述了 Plasma 的现状以及存在的问题,包括未来 ZK 化的可能性。在我看来,Plasma 并不新颖,甚至过去多年它已经在支付场景找到了自己的位置,此时此刻 Vitalik 抛出 ZK+Plasma 的新方向,是一次方向引导,也是一次政治摇旗,至于市场是否会顺着 vitalik 的意思走,我个人不是很乐观:

1)Rollup 是市场从投入成本、开发难度、生态兼容度等综合出来的最优解,ZK+Plasma 固然是一种更高级的 ZK-Rollup,但当下 ZK-Rollup 的发展也并不乐观,直接跳到 Plasma 过于仓促了;

2)Validium 作为一种独立链扩容方案,在 ZK 的应用程度上相对更高级,但它完全依赖链下 DA,相较之下 ZK+Plasma 似乎和以太坊主网黏性更高,但 Vitalik 这样呼吁可以理解,ZK 的成熟开发者们放弃 Validium 搞 ZK+Plasma 的动力或许不足。

Note:请务必细读下 Vitalik 的文章,再来理解本文。

原文链接

Nội dung Liên quan

Sam Bankman-Fried Muốn Một Token Mới Để Bồi Thường Nạn Nhân FTX, Nhưng Liệu Điều Đó Có Thể Xảy Ra?

Sam Bankman-Fried (SBF) một lần nữa xuất hiện trên các tiêu đề sau khi được cho là bày tỏ hy vọng về một dự án token mới có thể bồi thường cho các nạn nhân của FTX. Tuy nhiên, tuyên bố này cần được hiểu là một mong muốn cá nhân, hoàn toàn tách biệt với thực tế pháp lý khắc nghiệt mà ông đang đối mặt. Điều quan trọng cần nhấn mạnh là vào ngày 12 tháng 6 năm 2026, một tòa phúc thẩm Mỹ đã giữ nguyên bản án 25 năm tù dành cho SBF. Với tư cách là một phạm nhân, ông phải đối mặt với hàng loạt rào cản pháp lý hiển nhiên trong việc điều hành công ty, huy động vốn hay phát hành token. Hiện không hề có bất kỳ dự án token nào đã được xác minh là khả thi về mặt pháp lý. Lý do khiến thông tin này thu hút sự chú ý nằm ở quy mô và ảnh hưởng của vụ sụp đổ FTX trong lịch sử crypto. Bất kỳ đề cập nào về việc bồi thường nạn nhân đều khơi gợi ký ức về thiệt hại khổng lồ và sự tổn hại niềm tin trong cộng đồng. Tuy nhiên, góc độ an toàn và chính xác để đưa tin không phải là việc SBF đang phát hành token, mà là sự tương phản giữa hy vọng cá nhân của ông về một con đường dựa trên token và nghịch lý pháp lý hiện tại. Quá trình bồi thường thực tế cho các chủ nợ của FTX vẫn sẽ phải tuân theo các thủ tục pháp lý, cơ cấu phá sản và cơ chế thu hồi tài sản chính thức, chứ không phải từ một ý tưởng token xuất phát từ trong tù.

bitcoinist3 giờ trước

Sam Bankman-Fried Muốn Một Token Mới Để Bồi Thường Nạn Nhân FTX, Nhưng Liệu Điều Đó Có Thể Xảy Ra?

bitcoinist3 giờ trước

BlackRock Ra Mắt Quỹ ETF Bitcoin Covered-Call Với Mã Chứng Khoán BITA

BlackRock đã ra mắt iShares Bitcoin Premium Income ETF (BITA), một quỹ ETF bitcoin mới sử dụng chiến lược covered-call để tạo thu nhập. Không giống như các quỹ spot bitcoin thông thường, BITA bán quyền chọn mua (call options) dựa trên danh mục nắm giữ bitcoin, nhằm thu phí bảo hiểm và phân phối thu nhập hàng tháng cho nhà đầu tư. Sản phẩm này phù hợp với những nhà đầu tư tin tưởng vào triển vọng bitcoin nhưng muốn có một công cụ tạo thu nhập ổn định hơn trong danh mục truyền thống, thay vì chỉ dựa vào việc tăng giá. Tuy nhiên, có sự đánh đổi: trong thị trường đi ngang hoặc biến động, chiến lược này có thể hấp dẫn, nhưng nó sẽ hạn chế phần lợi nhuận nếu giá bitcoin tăng mạnh vượt quá mức giá thực hiện của quyền chọn đã bán. Việc ra mắt BITA cho thấy thị trường ETF bitcoin đang phát triển vượt ra ngoài các sản phẩm spot đơn giản, hướng tới các chiến lược phức tạp hơn như tạo thu nhập, phòng ngừa rủi ro và tích hợp vào danh mục. Điều này giúp bitcoin dần được coi như một thành phần thị trường có thể kết hợp trong cấu trúc quỹ rộng hơn, thu hút thêm các nhà đầu tư tổ chức.

bitcoinist5 giờ trước

BlackRock Ra Mắt Quỹ ETF Bitcoin Covered-Call Với Mã Chứng Khoán BITA

bitcoinist5 giờ trước

Nhật Bản tăng lãi suất, tại sao cả thế giới đều lo lắng?

Vào tháng 6/2026, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) nâng lãi suất chính sách lên 1%, mức cao nhất kể từ năm 1995. Dù mức này vẫn thấp hơn nhiều so với Mỹ hay châu Âu, nó lại khiến thị trường toàn cầu chú ý. Lý do nằm ở vai trò đặc biệt của Nhật Bản trong nhiều thập kỷ: là trung tâm cung cấp vốn vay chi phí cực thấp cho thế giới. Suốt hơn 20 năm, Nhật Bản duy trì lãi suất gần 0% hoặc âm, tạo điều kiện cho các nhà đầu tư quốc tế thực hiện "giao dịch carry trade" bằng đồng Yên. Họ vay Yên rẻ, đổi sang các đồng tiền khác để đầu tư vào tài sản có lợi suất cao hơn như cổ phiếu Mỹ, trái phiếu mới nổi. Dòng vốn Yên giá rẻ này trở thành một nguồn thanh khoản quan trọng, góp phần đẩy giá nhiều loại tài sản toàn cầu. Việc BoJ bắt đầu chu kỳ tăng lãi suất, dù nhỏ, đang làm lung lay kỳ vọng rằng Nhật Bản sẽ mãi mãi là nguồn vốn rẻ. Điều này buộc các nhà đầu tư phải tính toán lại chi phí vay và điều chỉnh các chiến lược đầu tư dựa trên đòn bẩy. Nguy cơ là nhiều quỹ có thể đồng loạt giảm đòn bẩy (deleverage), dẫn đến thu hồi vốn từ các thị trường tài sản rủi ro trên thế giới, gây biến động. Động thái của Nhật Bản phản ánh sự thay đổi cơ bản trong nền kinh tế nội địa: lạm phát đã vượt mục tiêu 2%, và quan trọng hơn là tiền lương tăng trưởng liên tục (trên 5% trong "shunto" - đàm phán lao động mùa xuân), tạo ra vòng xoáy tích cực "lương - lạm phát" mà nước này long đợi từ lâu. Áp lực từ đồng Yên yếu (từng gần chạm 160 Yên/USD) cũng góp phần thúc đẩy việc thắt chặt chính sách. Tuy nhiên, hướng đi cuối cùng của dòng vốn toàn cầu vẫn phụ thuộc lớn vào Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Chênh lệch lãi suất Mỹ-Nhật vẫn rộng. Chỉ khi Fed bắt đầu chu kỳ cắt giảm lãi suất trong khi BoJ tiếp tục tăng, chênh lệch này mới thu hẹp đáng kể, và khi đó tác động mạnh mẽ hơn đến dòng vốn và tỷ giá hối đoái mới thực sự rõ rệt. Tóm lại, thị trường lo ngại không phải vì mức lãi suất 1%, mà vì sự thay đổi trong một xu hướng đã tồn tại suốt 30 năm. Sự kết thúc của kỷ nguyên vốn vay cực rẻ từ Nhật Bản có thể định nghĩa lại logic định giá tài sản và dòng chảy vốn toàn cầu trong tương lai.

marsbit7 giờ trước

Nhật Bản tăng lãi suất, tại sao cả thế giới đều lo lắng?

marsbit7 giờ trước

Quốc Hội Thông Qua Lệnh Cấm CBDC Cho Đến Năm 2030 Thông Qua Dự Luật Cải Cách Nhà Ở Lớn

Các nhà lập pháp Hoa Kỳ đã thông qua một dự luật cải cách nhà ở lớn, trong đó có điều khoản cấm tạm thời Cục Dự trữ Liên bang (Fed) phát hành tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) cho đến ngày 31 tháng 12 năm 2030. Điều khoản này, nằm trong Đạo luật Con đường Nhà ở Thế kỷ 21, phân loại CBDC là tài sản kỹ thuật số được định giá bằng đô la, là nghĩa vụ trực tiếp của Fed và phải có thể tiếp cận được với mọi công dân Mỹ. Những người ủng hộ lệnh cấm cho rằng nó cung cấp thêm thời gian để đánh giá tác động tiềm năng của đồng đô la kỹ thuật số, đồng thời phản ánh mối quan ngại về quyền riêng tư, giám sát tài chính và sự can thiệp của chính phủ. Lệnh cấu áp dụng cho mọi nỗ lực phát hành CBDC bán lẻ, dù trực tiếp hay thông qua trung gian, nhưng không hạn chế các mạng lưới blockchain không cần cấp phép. Mặc dù trọng tâm của dự luật là giải quyết thách thức về nguồn cung nhà ở, nhưng ngôn ngữ liên quan đến CBDC lại thu hút sự chú ý đáng kể từ cộng đồng tiền mã hóa, vì nó sẽ ảnh hưởng đến tương lai của các hệ thống thanh toán kỹ thuật số. Các bước tiếp theo trong quy trình lập pháp sẽ quyết định số phận của lệnh cấm này trong thập kỷ tới.

TheNewsCrypto7 giờ trước

Quốc Hội Thông Qua Lệnh Cấm CBDC Cho Đến Năm 2030 Thông Qua Dự Luật Cải Cách Nhà Ở Lớn

TheNewsCrypto7 giờ trước

Giao dịch

Giao ngay
Hợp đồng Tương lai
活动图片