Liên kết bài gốc:《Big Ideas 2026》
Biên dịch: CryptoLeo(@LeoAndCrypto)
Gần đây, Ark Invest của Cathie Wood (Wood Sister) đã phát hành báo cáo năm 2026 《Big Ideas 2026》. Báo cáo năm nay tập trung vào AI, công nghệ robot, blockchain, lưu trữ năng lượng và multi-omics (một phương pháp và chiến lược nghiên cứu trong lĩnh vực sinh học), mà ARK gọi là năm nền tảng công nghệ. Năm nền tảng này sẽ phụ thuộc và xúc tác lẫn nhau, thúc đẩy sự hội tụ công nghệ gia tốc, từ đó tạo ra các chức năng nền tảng mới hơn. Họ cho biết, thế giới đang bước vào một chu kỳ đầu tư công nghệ chưa từng có tiền lệ, sự đổi mới của mỗi nền tảng công nghệ sẽ mang lại tác động kinh tế vĩ mô sâu sắc hơn, mỗi nền tảng công nghệ sẽ cung cấp động lực tăng trưởng cấu trúc cho tăng trưởng toàn cầu.
Báo cáo cũng đề cập sơ qua đến điện toán lượng tử, chẳng hạn như vấn đề mọi người luôn lo lắng về việc điện toán lượng tử phá vỡ Bitcoin, ARK cho biết, hiệu suất của điện toán lượng tử vẫn tăng tương đối chậm, bất chấp số vốn lớn đầu tư vào nghiên cứu và phát triển của nó. Google chỉ tăng gấp đôi số lượng qubit trong hơn bốn năm. Ngay cả khi hiệu suất và chi phí của nó được cải thiện đáng kể, đạt tốc độ của Định luật Moore, điện toán lượng tử cũng không thể được sử dụng để mã hóa và giải mã trước những năm 2040.
Odaily đã biên dịch và tổng hợp các nội dung liên quan đến tiền mã hóa trong 《Big Ideas 2026》, Mời các bạn thưởng thức~
1. Blockchain và Bitcoin
Một khi blockchain đạt được việc áp dụng rộng rãi, tất cả các quỹ và hợp đồng sẽ được chuyển lên chuỗi, những blockchain này có thể xác minh tính khan hiếm kỹ thuật số và bằng chứng sở hữu. Hệ sinh thái tài chính rất có thể sẽ được định hình lại để thích ứng với sự trỗi dậy của tiền mã hóa (bao gồm kết nối tài chính truyền thống và stablecoin) và hợp đồng thông minh. Những công nghệ này sẽ giúp tăng tính minh bạch, giảm tác động của kiểm soát vốn và quy định, đồng thời giảm chi phí thực thi hợp đồng.
Khi nhiều tài sản trở nên giống tiền tệ hơn, và các doanh nghiệp cùng người tiêu dùng thích ứng với cơ sở hạ tầng tài chính mới, ví kỹ thuật số sẽ ngày càng trở nên cần thiết. Và khi những chiếc ví này phát triển thành các đại lý mua hàng được hỗ trợ bởi trí tuệ nhân tạo, chúng có thể phát triển thành các nền tảng phân phối dịch vụ kỹ thuật số.
Biểu đồ trên cho thấy diễn biến giá Bitcoin trong cả năm 2025 và các mốc thời gian của các sự kiện lớn liên quan đến Bitcoin. Từ bài phát biểu nhậm chức của Trump đầu năm 2025, đến dự trữ chiến lược Bitcoin, cho đến việc Vanguard tiếp cận ETF Bitcoin vào cuối năm.
Bitcoin đang trưởng thành như một loại tài sản mới nổi, ETF Bitcoin của Mỹ và các công ty đại chúng nắm giữ 12% tổng nguồn cung Bitcoin, năm 2025, số dư ETF Bitcoin tăng 19,7%, từ khoảng 1,12 triệu lên khoảng 1,29 triệu, trong khi Bitcoin do các công ty đại chúng nắm giữ tăng 73%, từ khoảng 598.000 lên khoảng 1,09 triệu. Tỷ lệ nắm giữ Bitcoin lưu thông của ETF Bitcoin và các công ty đại chúng đã tăng từ 8,7% lên 12%.
Tỷ suất sinh lợi hàng năm đã điều chỉnh rủi ro của Bitcoin (tức tỷ lệ Sharpe) theo thời gian đã vượt quá mức trung bình của thị trường tiền mã hóa. Trong phần lớn thời gian của năm 2025, tỷ suất sinh lợi đã điều chỉnh rủi ro của Bitcoin đều vượt quá hầu hết các loại tiền mã hóa có vốn hóa thị trường lớn khác, từ đáy chu kỳ gần nhất (tháng 11/2022), đầu năm 2024 và từ đầu năm 2025, tỷ lệ Sharpe trung bình hàng năm của nó cũng cao hơn ETH, SOL và mức trung bình của 9 mã thông báo còn lại trong top 10 vốn hóa thị trường của CoinDesk.
Năm 2025, mức giảm giá của Bitcoin so với mức cao nhất lịch sử đã thu hẹp, và biến động của nó đã giảm khi vai trò tài sản trú ẩn an toàn của Bitcoin ngày càng tăng. Xét theo khoảng thời gian 5 năm, 3 năm, 1 năm và 3 tháng, mức thoái lui của Bitcoin năm 2025 không lớn so với biên độ thoái lui lịch sử.
Với việc giá vàng tăng trưởng ổn định và tốc độ áp dụng stablecoin tăng nhanh. Trong mô hình định giá Bitcoin năm 2030 của ARK, có hai dữ liệu đã thay đổi: Tổng TAM vàng kỹ thuật số, sau khi vốn hóa thị trường vàng tăng 64,5% vào năm 2025, quy mô thị trường tiềm năng của nó đã tăng 37%; Do việc áp dụng nhanh chóng stablecoin ở các nước đang phát triển, tỷ lệ thâm nhập của Bitcoin với tư cách là nơi trú ẩn an toàn của các thị trường mới nổi đã giảm 80%.
Tham khảo:《Ark Invest công bố mô hình định giá Bitcoin: BTC sẽ đạt 500.000 USD một đồng vào năm 2030》
Đến năm 2030, giá trị thị trường của tài sản kỹ thuật số có thể đạt 28 nghìn tỷ USD, thị trường hợp đồng thông minh và tiền kỹ thuật số thuần túy có thể tăng trưởng với tốc độ khoảng 61% mỗi năm để đạt 28 nghìn tỷ USD vào năm 2030. ARK cho rằng, Bitcoin có thể chiếm 70% thị trường này, phần còn lại sẽ do ETH và Solana và các đồng khác dẫn đầu.
Dữ liệu cho thấy, Ethereum vẫn là blockchain được lựa chọn hàng đầu của người chơi trên chuỗi, tài sản trên Ethereum hiện đã vượt quá 4000 tỷ USD. Trong số tám blockchain chính, bảy blockchain có stablecoin và 50 mã thông báo hàng đầu chiếm khoảng 90% giá trị thị trường. Trên các blockchain khác ngoài Solana, tỷ lệ thị phần của Meme coin là khoảng 3% hoặc thấp hơn. Còn trên Solana, tỷ lệ thị phần của Meme coin là khoảng 21%.
Theo dự đoán của ARK, Bitcoin rất có thể sẽ chiếm vị thế thống trị trong vốn hóa thị trường tiền mã hóa, tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) khoảng 63% trong năm năm tới, từ gần 2 nghìn tỷ USD lên 16 nghìn tỷ USD vào năm 2030.
Đến năm 2030, quy mô vốn thị trường của hợp đồng thông minh có thể tăng với tốc độ 54% mỗi năm, đạt khoảng 6 nghìn tỷ USD, chúng tạo ra doanh thu hàng năm khoảng 192 tỷ USD với mức phí trung bình 0,75%.
Hai đến ba nền tảng hợp đồng thông minh L1 sẽ chiếm phần lớn thị phần, vốn hóa thị trường mà chúng thu được từ phí bảo hiểm tiền tệ (đặc tính lưu trữ giá trị và tài sản dự trữ) sẽ vượt quá dòng tiền chiết khấu.
2. Tài sản mã hóa (Tokenized Assets)
Nhờ có 《Đạo luật GENIUS》, các tổ chức tài chính đang đánh giá lại chiến lược stablecoin và mã hóa của họ. Khi các quy định liên quan đến 《Đạo luật GENIUS》 được làm rõ, hoạt động stablecoin đã tăng vọt lên mức cao nhất mọi thời đại. Nhiều công ty và tổ chức đã lần lượt ra mắt stablecoin của riêng mình, BlackRock tiết lộ họ đang lên kế hoạch cho nền tảng mã hóa nội bộ. Các công ty lớn và công ty fintech như Tether, Circle và Stripe cũng lần lượt ra mắt hoặc hỗ trợ các blockchain Layer 1 được tối ưu hóa cho stablecoin.
Tháng 12 năm 2025, khối lượng giao dịch stablecoin đạt 3,5 nghìn tỷ USD, vượt xa hầu hết các hệ thống thanh toán truyền thống:
Tháng 12 năm 2025, khối lượng giao dịch stablecoin đã điều chỉnh, giá trị trung bình di động 30 ngày là 3,5 nghìn tỷ USD, gấp 2,3 lần tổng số của Visa, PayPal và chuyển tiền.
Stablecoin USDC của Circle chiếm vị trí thống trị trong khối lượng giao dịch đã điều chỉnh, với thị phần khoảng 60%, tiếp theo là USDT của Tether, khoảng 35%.
Năm 2025, nguồn cung stablecoin tăng khoảng 50%, từ 210 tỷ USD lên 307 tỷ USD, trong đó USDT và USDC lần lượt chiếm 61% và 25%.
Sky Protocol là nhà phát hành stablecoin có vốn hóa thị trường vượt quá 10 tỷ USD vào cuối năm 2025. Cũng đáng chú ý là PYUSD của PayPal đã tăng hơn sáu lần, đạt 3,4 tỷ USD.
Dưới sự dẫn dắt của trái phiếu kho bạc Mỹ và hàng hóa, quy mô thị trường tài sản mã hóa năm 2025 tăng gấp ba lần, đạt 19 tỷ USD
Năm 2025, giá trị thị trường của tài sản thế giới thực được mã hóa (RWA) tăng 208%, đạt 18,9 tỷ USD.
Quỹ thị trường tiền tệ BUIDL của BlackRock với quy mô 1,7 tỷ USD là một trong những sản phẩm lớn nhất, chiếm 20% trong số 9 tỷ USD trái phiếu kho bạc Mỹ;
Sản phẩm vàng được mã hóa Tether(XAUT) và Paxos(PAXG) dẫn đầu mức tăng trưởng của hàng hóa được mã hóa, lần lượt tăng lên 1,8 tỷ USD và 1,6 tỷ USD, tổng cộng chiếm 83%;
Giá trị cổ phiếu đại chúng được mã hóa đạt gần 750 triệu USD;
RWA có thể trở thành một trong những danh mục tăng trưởng nhanh nhất, mặc dù tài sản phi tập trung chiếm phần lớn giá trị toàn cầu, nhưng tài sản off-chain vẫn là cơ hội tăng trưởng lớn nhất cho việc áp dụng on-chain.
Năm 2030, quy mô thị trường tài sản được mã hóa toàn cầu có thể vượt quá 11 nghìn tỷ USD.
Đến năm 2030, tài sản được mã hóa có thể tăng từ 19 tỷ USD lên 11 nghìn tỷ USD, chiếm khoảng 1,38% tài sản tài chính toàn cầu.
Mặc dù nợ có chủ quyền hiện là lĩnh vực chính của mã hóa, nhưng trong 5 năm tới, tiền gửi ngân hàng và cổ phiếu đại chúng toàn cầu rất có thể sẽ chiếm tỷ trọng lớn hơn trên chuỗi. Khi tính rõ ràng về quy định và cơ sở hạ tầng cấp tổ chức phát triển, việc mã hóa rất có thể sẽ được áp dụng rộng rãi.
Các công ty truyền thống đang mở rộng sự hiện diện trên chuỗi của họ bằng cách ra mắt cơ sở hạ tầng riêng. Ví dụ: Circle(Arc), Coinbase(Base, cbBTC), Kraken(Ink), OKX(X Layer), Robinhood(Robinhood Chain) và Stripe(Tempo) đều đang ra mắt các mạng L1/L2 mang tên thương hiệu của riêng họ, để hỗ trợ các sản phẩm của chính họ, chẳng hạn như các khoản vay thế chấp bằng Bitcoin, cổ phiếu và ETF được mã hóa, cũng như các kênh thanh toán dựa trên stablecoin.
3. Ứng dụng DeFi
Việc thu giá trị tài sản kỹ thuật số đã chuyển từ mạng lưới sang ứng dụng, mạng lưới đang trở thành cơ sở hạ tầng công cộng, không còn là lớp kinh tế, mà đẩy nền kinh tế người dùng và lợi nhuận lên lớp ứng dụng. Dưới sự dẫn dắt của Hyperliquid, Pump.fun và Pancakeswap, tổng doanh thu ứng dụng DeFi năm 2025 đã lập kỷ lục mới mọi thời đại là khoảng 3,8 tỷ USD.
Năm 2025, một phần năm doanh thu ứng dụng được tạo ra vào tháng 1, đây là doanh thu hàng tháng cao nhất từ trước đến nay. Hiện nay, có 70 ứng dụng và giao thức có doanh thu thường xuyên hàng tháng (MRR) đều vượt quá 1 triệu USD.
Quy mô tài sản của các nhà phát hành DeFi và stablecoin đang bắt kịp nhiều công ty fintech. Sự khác biệt về tài sản trong nền tảng giữa nền tảng fintech truyền thống và nền tảng tiền mã hóa gốc đang thu hẹp, điều này cho thấy cơ sở hạ tầng truyền thống và cơ sở hạ tầng on-chain đang dần hội tụ. Các giao thức DeFi như staking thanh khoản hoặc nền tảng cho vay đang thu hút vốn tổ chức và mở rộng quy mô nhanh chóng.
Trong 50 nền tảng DeFi hàng đầu, TVL của mỗi nền tảng đều vượt quá 1 tỷ USD, còn trong 12 nền tảng hàng đầu, TVL của mỗi nền tảng đều vượt quá 50 tỷ USD, các công ty có hiệu quả doanh thu cao nhất toàn cầu bao gồm Hyperliquid, Tether và pump.fun.
Năm 2025, Hyperliquid có doanh thu hàng năm vượt quá 800 triệu USD với số nhân viên không quá 15 người. Hợp đồng vĩnh viễn, stablecoin và Meme coin với tư cách là các lĩnh vực theo chiều dọc on-chain, có sự phù hợp thị trường sản phẩm rõ ràng, có thể thu hút người dùng và vốn trên quy mô lớn.
Doanh nghiệp và giao thức on-chain đang định nghĩa lại năng suất, số lượng nhân viên hai con số đang thúc đẩy doanh thu và khả năng sinh lời đẳng cấp thế giới.
Trong thị trường hợp đồng vĩnh viễn, các phái sinh DeFi do Hyperliquid dẫn đầu đang giành thị phần từ tay Binance.
Layer 1 đang phát triển từ mạng lưới tạo doanh thu thành tài sản tiền tệ. Áp dụng bội số doanh thu tăng trưởng cao 50 lần vào doanh thu mạng lưới của nó, cho thấy hơn 90% vốn hóa thị trường của Ethereum là do vai trò tài sản tiền tệ của nó.
Solana tạo ra 1,4 tỷ USD doanh thu, điều này cho thấy 90% định giá của nó phụ thuộc vào tính hữu dụng của mạng lưới.
Chỉ một số ít tài sản mã hóa có thể giữ lại thuộc tính tiền tệ, như một phương tiện lưu trữ giá trị thanh khoản.
Ngoài ra, báo cáo của ARK còn đề cập đến trí tuệ nhân tạo, kể từ cơn sốt ChatGPT, tốc độ tăng trưởng của hệ thống trung tâm dữ liệu đã tăng từ 5% mỗi năm lên 29%. Khi các mô hình cơ sở AI trở thành một lớp mới của kiến trúc internet, sự tương tác của người tiêu dùng với ứng dụng đang dần giảm, thay vào đó là tương tác nhiều hơn thông qua AI Agent. Sự chuyển đổi cấu trúc này đang làm trầm trọng thêm trải nghiệm kỹ thuật số của người tiêu dùng. Người tiêu dùng áp dụng trí tuệ nhân tạo với tốc độ nhanh hơn nhiều so với khi họ chấp nhận internet. Đến năm 2030, AI Agent dự kiến sẽ thúc đẩy hơn 8 nghìn tỷ USD tiêu dùng trực tuyến. Tỷ trọng của AI Agent trong giao dịch kỹ thuật số dự kiến sẽ không ngừng tăng lên——từ 2% chi tiêu trực tuyến năm 2025 lên khoảng 25% vào năm 2030.
Đến năm 2030, AI Agent dự kiến sẽ tạo ra khoảng 900 tỷ USD doanh thu thương mại và quảng cáo. Khi đại lý AI thúc đẩy quá trình chuyển đổi nền kinh tế kỹ thuật số, trong năm năm tới, doanh thu người tiêu dùng được AI làm trung gian sẽ tăng với tốc độ khoảng 105% mỗi năm, từ mức khoảng 20 tỷ USD hiện nay lên khoảng 900 tỷ USD vào năm 2030. Phát triển khách hàng tiềm năng và quảng cáo sẽ thúc đẩy phần lớn tăng trưởng, vượt xa sự đóng góp của doanh thu đăng ký người tiêu dùng.
Và cơ sở hạ tầng gần nhất với tiêu dùng AI Agent trong ngành công nghiệp tiền mã hóa hiện nay là giao thức x402, khía cạnh này cũng thúc đẩy sự phát triển của Tiền mã hóa + AI.
